I SA/Łd 1149/15
WyrokWSA w Łodzi2015-12-29
Skład orzekający: Cezary Koziński, Tomasz Adamczyk, Bogusław Klimowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego i stwierdzenia nadpłaty, podatnikowi przysługuje oprocentowanie od zwróconej nadpłaty, a jeśli tak, to od jakiego momentu?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że kwestia oprocentowania nadpłaty w podatku od nieruchomości, w tym moment jego naliczenia, wymaga odrębnego postępowania podatkowego. Organy prawidłowo zwróciły nadpłatę w ustawowym terminie, a zarzuty dotyczące braku naliczenia odsetek od nadpłaty wykraczają poza kognicję sądu w niniejszej sprawie, która dotyczyła stwierdzenia i zwrotu samej nadpłaty.Stan faktyczny
Spółka A S.A. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy R. stwierdzającą nadpłatę w podatku od nieruchomości za 2009 r. wraz z wpłaconymi odsetkami. Spółka zarzucała organom, że nie uwzględniły oprocentowania od zwróconej nadpłaty, liczonego od daty wpłaty nienależnego podatku do dnia jego zwrotu. Organy obu instancji uznały, że nadpłata została zwrócona w ustawowym terminie, a kwestia oprocentowania nadpłaty wymaga odrębnego postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Cezary Koziński Sędziowie: Sędzia WSA Tomasz Adamczyk Sędzia NSA Bogusław Klimowicz (spr.) Protokolant: St. sekretarz sądowy Dorota Choińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi A S.A. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2009 r. wraz z wpłaconymi odsetkami oddala skargę.
Pismem z [...] r. A S.A. (wcześniej B S.A.) z siedzibą w W. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z [...] r., którą utrzymano w mocy decyzję Wójta Gminy R. z [...] r. stwierdzającą nadpłatę w podatku od nieruchomości za 2009 rok w kwocie 130.761 zł wraz z wpłaconymi odsetkami w kwocie 68.021 zł.
Z akt sprawy wynika, że Wójt Gminy R. działając na podstawie art. 207 § 1, art. 210 w związku z art. 72 § 1 pkt 1 oraz art. 77 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (j.t. Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze. zm.), dalej "O.p." a także art. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2006 r., póz. 844 ze zm.) oraz uchwały Rady Gminy R. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie określenia stawek podatku od nieruchomości stwierdził nadpłatę przez A S.A. w podatku od nieruchomości za 2009 r. W uzasadnieniu wydanej decyzji organ I instancji wskazał, że podatek wynikający z decyzji organu podatkowego z [...] r. określającej stronie wysokość zobowiązania za ww. rok w wysokości 130.761 zł podatnik uregulował przelewem w łącznej kwocie 198.782 zł (należność główna oraz odsetki) [...] r., a więc na podstawie decyzji nieostatecznej. Decyzją z [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. uchyliło ww. decyzję organu I instancji i jednocześnie umorzyło postępowanie w sprawie określenia wymienionego podatku z powodu upływu terminu przedawnienia. Następnie postanowieniem z [...] r. SKO uchyliło postanowienie organu podatkowego z [...] r. w sprawie odmowy wszczęcia na wniosek A S.A. postępowania w sprawie stwierdzenia i zwrotu ww. nadpłaty i przekazało tę sprawę do ponownego rozpatrzenia. Rozpatrując merytorycznie sprawę Wójt Gminy R. w decyzji z [...] r. stwierdził, że w wyniku uchylenia decyzji określającej podatek od nieruchomości powstała nadpłata w łącznej kwocie 198.782,00 zł, składająca się z podatku należnego i odsetek wpłaconych przez podatnika, która zgodnie art.77 § 1 pkt 1 lit. b O.p. została zwrócona podatnikowi w terminie 30 dni od dnia uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego.
W złożonym odwołaniu pełnomocnik spółki wniósł o uchylenie decyzji organu I instancji zarzucając naruszenia art. 76 § 1 O.p. z tego powodu, iż określona przez organ I instancji nadpłata nie uwzględniała odsetek od kwoty nienależnie wpłaconej na konto Urzędu Gminy R. przez spółkę.
Wskazaną na wstępie decyzją z [...] r. SKO w S. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia Kolegium przypomniało, że organ decyzją z [...] r. stwierdził wysokość nadpłaty i w tym samym dniu przelał stwierdzoną kwotę nadpłaty na konto podatnika. Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 77 § 1 pkt 1 lit b O.p nadpłata w podatku podlega zwrotowi w terminie 30 dni od dnia wydania decyzji o zmianie, uchyleniu lub stwierdzeniu nieważności decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego. Z załączonego do akt sprawy dowodu wynika, że organ I instancji przelewem bankowym zwrócił spółce nadpłatę w 23 marca 2015 r., a zatem zmieścił się w terminie 30 dni, o którym mowa we wskazanym przepisie. Ustosunkowując się do naruszenia art. 76 § 1 O.p. z powodu braku naliczenia i zwrotu przez organ I instancji odsetek od kwoty nadpłaty Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z art. 78 § 1 O.p. nadpłaty podlegają oprocentowaniu w wysokości równej wysokości odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości podatkowych. Jednak wskazana zasada ogólna jest modyfikowana przez postanowienia art. 78 § 2-5, które zawierają wyjątki od oprocentowania nadpłaty, przy czym powołane przepisy, w tym art. 76 § 1 O.p. nie stanowiły podstawy wydania decyzji organu I instancji, co wynika z sentencji decyzji jak również jej uzasadnienia. Organ stwierdził, że dla ewentualnego ustalenia odsetek od nadpłaty koniecznym jest uprzednie wyjaśnienie poprzez przeprowadzenie stosowanego postępowania administracyjnego czy A S.A. przysługuje oprocentowanie nadpłaty i w jakiej ewentualnie wysokości. Ustawodawca na gruncie art. 229 O.p. dopuszcza wprawdzie możliwość prowadzenia przez organ odwoławczy dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów, niemniej jednak wyjaśnienie tej kwestii wyłącznie przez organ odwoławczy mogłoby spowodować naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania. Uchylenie zaś zaskarżonej decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownej jej rozpatrzenia, o co wnosiła spółka w odwołaniu, wyłącznie z powodu braku naliczenia odsetek, w sytuacji kiedy stwierdzona nadpłata oraz jej wysokość jest prawidłowa skutkowałoby zdaniem Kolegium naruszeniem art. 234 O.p. W tych okolicznościach w ocenie organu sprawa ewentualnego naliczenia i zwrotu odsetek od nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2009 r. może stać się przedmiotem odrębnego postępowania.
W skardze do sądu administracyjnego pełnomocnik spółki wniósł o uchylenie decyzji SKO w S. z [...] r. zarzucając jej naruszenie art. 233 § 1 pkt 1 O.p. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Wójta Gminy R. w sytuacji, gdy nie uwzględnia ona oprocentowania od powstałej nadpłaty w kwocie 198.782,00 zł, liczonego od 9 grudnia 2014 r. do dnia zwrotu nadpłaty, tj. do 23 marca 2015 r., co w konsekwencji miało wpływ na naruszenie art. 77 § 1 pkt 1 lit. b oraz art. 78 § 1 i § 3 pkt 1 i 2 Ordynacji podatkowej.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Tytułem wstępu należy wskazać, że poza sporem w rozpoznawanej sprawie pozostaje fakt istnienia nadpłaty w podatku od nieruchomości Spółki za 2009 r. W dniu 23 marca 2015 r. zwrócono bowiem A S.A. kwotę nadpłaconego podatku w łącznej wysokości 198.782 zł, na którą składał się podatek należny w kwocie 130.761 zł oraz odsetki w kwocie 68.021 zł.
Przedmiot sporu między stronami stanowi natomiast odmowa zapłaty przez organ podatkowy oprocentowania od stwierdzonej nadpłaty, które zdaniem Spółki powinno być naliczone od 9 grudnia 2014 r., czyli dnia dokonania wpłaty nienależnego podatku do dnia jej zwrotu, tj. 23 marca 2015 r.
Wniosek Spółki o zwrot nadpłaty i oprocentowania związany był z wydaną przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z [...] r. uchylającą decyzję Wójta Gminy R. z [...] r. określającą Spółce podatek od nieruchomości za 2009 r. i umarzającą postępowanie w sprawie wobec stwierdzenia braku podstaw do orzekania o wysokości zobowiązania podatkowego, po upływie terminu przedawnienia określonego w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej.
W treści uzasadnienia tej decyzji organ II instancji wskazał na uchwałę pełnego składu Izby Finansowej NSA z 29 września 2014 r., sygn. akt: II FPS 4/13, z której wynika, iż w świetle art.70 § 1 i art. 208 § 1 oraz art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) O.p. w brzmieniu obowiązującym od 1 września 2005r. po upływie terminu przedawnienia nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego, które wygasło przez zapłatę (art. 59 § 1 pkt 1 O.p.). Po upływie przedawnienia nie można więc było orzekać o wysokości zobowiązań podatkowych za sporny rok podatkowy.
Konsekwencją decyzji SKO z [...] r. było rozstrzygnięcie Wójta Gminy R. z [...] r. w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2009 r. w kwocie 130.761 zł wraz z wpłaconymi odsetkami w kwocie 68.021 zł, a następnie zwrot w tym samym dniu ww. kwoty na konto Spółki, czyli w określonym w art. 77 O.p. 30 - dniowym terminie od dnia wydania decyzji uchylającej.
Odnosząc się do kwestii spornej w niniejszej sprawie wskazać należy, że stosownie do treści art. 78 § 1 O.p. nadpłaty podlegają oprocentowaniu w wysokości równej wysokości odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości podatkowych, z zastrzeżeniem § 2 tego artykułu, (odnoszącego się do nadpłat określonych w art. 76 § 2 O.p., których wysokość nie przekracza wysokości kosztów upomnienia).
Natomiast zgodnie z § 3 art. 78 O.p., oprocentowanie przysługuje:
1) w przypadkach przewidzianych w art. 77 § 1 pkt 1 lit. a-d, z zastrzeżeniem pkt 2, oraz w przypadku, o którym mowa w art. 77 § 1 pkt 3 - od dnia powstania nadpłaty;
2) w przypadkach przewidzianych w art. 77 § 1 pkt 1 lit. a-d - od dnia wydania decyzji o zmianie lub uchyleniu decyzji, jeżeli organ podatkowy nie przyczynił się do powstania przesłanki zmiany lub uchylenia decyzji, a nadpłata nie została zwrócona w terminie.
W wyroku z dnia 11 grudnia 2007r. o sygn. akt I FSK 64/07 (LEX nr 421683), Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił m.in. uwagę, że jeżeli nadpłata powstała w związku z uchyleniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, to do ustalenia momentu początkowego liczenia oprocentowania istotne znaczenie ma to, czy organ przyczynił się do przesłanki uchylenia decyzji. Z pkt 1 § 3 art. 78 wynika bowiem, że chcąc ustalić moment początkowy oprocentowania nadpłaty w razie powstania nadpłaty w okolicznościach określonych w art. 77 § 1 lit. a-d a zatem również w przypadku uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, należy uwzględnić treść pkt 2 tego paragrafu. Zgadzając się z powyższym poglądem, Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie podziela argumentacji skargi, iż należy w niniejszej sprawie zastosować wyłącznie art. 78 § 3 pkt 1 i 2 O.p..
W świetle treści art. 77 § 1 pkt 1 lit. b Ordynacji podatkowej, zwrot nadpłaty następuje w ciągu 30 dni od dnia wydania decyzji o zmianie, uchyleniu lub stwierdzeniu nieważności decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego.
Z kolei art. 78 tej ustawy określa zasady oprocentowania nadpłat i moment początkowy naliczenia tego oprocentowania. Jeżeli jak w niniejszej sprawie, nadpłata powstała w związku z uchyleniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, to do ustalenia momentu początkowego liczenia oprocentowania istotne znaczenie ma to, czy organ przyczynił się do przesłanki uchylenia decyzji. Jak już bowiem wskazano, stosownie do art. 78 § 3 pkt 1 O.p., dla ustalenia daty od której należy liczyć oprocentowanie w razie powstania nadpłaty w okolicznościach określonych w art. 77 § 1 lit. a-d, a więc w tym również w przypadku uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, należy uwzględnić treść pkt 2 tego paragrafu. Z jego treści wynika, że w takim przypadku oprocentowanie przysługuje od momentu wydania decyzji o uchyleniu decyzji, jeżeli organ nie przyczynił się do przesłanki uchylenia decyzji, a nadpłata nie została zwrócona w terminie.
W złożonej skardze spółka zarzuca brak naliczenia i zwrotu przez organ I instancji odsetek od kwoty nadpłaty, co stanowiło naruszenie art. 78 § 1 i § 3 pkt 1 i 2. Należy wskazać, że wskazana w art. 78 § 1 O.p. zasada ogólna jest modyfikowana przez treść art. 78 § 2 -5 O.p., które zawierają wyjątki od oprocentowania nadpłaty. Jednak, jak słusznie wskazał organ odwoławczy przepisy te nie stanowiły podstawy wydania decyzji organu I instancji. Sąd zgadza się przy tym ze stanowiskiem organu, że dla możliwości ewentualnego ustalenia odsetek od nadpłaty koniecznym będzie przeprowadzenie stosownego postępowania podatkowego wyjaśniającego okoliczność, czy skarżącej spółce w istocie przysługuje oprocentowania nadpłaty oraz ustalenie jej ewentualnej wysokości. Spółka winna zatem wystąpić do organu podatkowego z wnioskiem o określenie wysokości oprocentowania, wskazując jaka kwota powinna być podstawą oprocentowania oraz za jaki okres powinno zostać ono obliczone.
Stwierdzić zatem należy, że zarzuty skargi podniesione wobec decyzji stwierdzającej nadpłatę w podatku od nieruchomości za 2009 r. wraz z wpłaconymi przez stronę odsetkami wobec powyższej argumentacji pozostają poza kognicją Sądu. Wypada również podkreślić, że złożony przez spółkę w 30 grudnia 2014 r. wniosek dotyczył wyłącznie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2009 r. i to właśnie żądanie strony stało się podstawą prawidłowego rozstrzygnięcia wydanego przez organy obydwu instancji.
Reasumując, w rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził aby w związku z wydaniem zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji doszło do naruszenia powołanych w skardze przepisów art. 77 § 1 pkt 1 lit. b oraz art. 78 § 1 i § 3 3 pkt 1 i 2 Ordynacji podatkowej.
Z powyższych przyczyn, wobec braku uzasadnionych podstaw skargi, z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku.
P.C.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło