I SA/Łd 1165/09

Dnia 6 kwietnia 2010 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1996 rok p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 20 listopada 2009 roku A. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie określenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1996 rok W odpowiedzi na wezwanie sądu do uiszczenia wpisu od skargi podatnik wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątku i dochodach A. K. podał, iż wspólnie z żoną i córką prowadzi gospodarstwo domowe źródłem jego utrzymania są dochody ze stosunku pracy w wysokości 1.317 zł miesięcznie brutto. Jego żona natomiast uzyskuje dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę w kwocie 1.000 zł brutto. Skarżący nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. Wskazał, iż z uwagi na obecną zła sytuację materialną nie posada także zdolności kredytowej, w celu zaciągnięcia kredytu na uiszczenie wpisu od skargi w przedmiotowej sprawie. Podkreślił, iż z żoną posiada rozdzielność majątkową zawartą jeszcze przed ślubem, ale żona także nie posiada żadnego majątku z którego środki mogłyby posłużyć na opłacenie kosztów sądowych w sprawie. Zarządzeniem z dnia 18 stycznia 2010 roku skarżący został wezwany do nadesłania zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości swoich oraz żony dochodów za dwa ostatnie lata kalendarzowe bądź nadesłania odpisów zeznań podatkowych, zaświadczenia o dochodach skarżącego oraz jego żony za ostatnie 3 miesiące, oraz wskazania tytułu prawnego do nieruchomości stanowiącej jego adres zamieszkania i udokumentowanie wysokości miesięcznych wydatków eksploatacyjnych. W wykonaniu zarządzenia podatnik nadesłał kopie deklaracji podatkowych PIT-36 za 2006 rok, z których wynika, iż jego dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę wyniósł 9.021,29 zł, dochód podatnika z tytułu wynagrodzenia za pracę, pozarolniczej działalności gospodarczej oraz innych źródeł za 2007 r zamknął się kwotą 17.168, 08 zł zaś w roku 2008 skarżący uzyskał dochód z tytułu wynagrodzenia za prace w wysokości 10.885, 36 zł zaś działalność gospodarcza przyniosła stratę w wysokości 48, 50. Skarżący przedstawił także zaświadczenie, z którego wynika, iż jest zatrudniony na czas nieokreślony na stanowisku Prezesa Zarządu w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością A z siedzibą w Ł. Pl. Zwycięstwa 2 z wynagrodzeniem z ostatnich trzech miesięcy 2009 roku w wysokości 1.276 zł brutto tj, 954 zł netto, oraz zaświadczenie potwierdzające, ż jego żona jest zatrudniona w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością B z siedzibą w Ł. Pl. Zwycięstwa 2 na stanowisku Prezesa Zarządu z wynagrodzeniem z ostatnich trzech miesięcy 2009 roku w wysokości 1.000 zł brutto tj, 763,24 zł netto. Dodatkowo oświadczył, że jego żona nie posiada żadnych innych źródeł dochodów poza wynagrodzeniem za pracę, które jest tak niskie że nie pozwala na zaspokojenie ciążowego na niej długu wobec Banku Pekao S.A. w wysokości 6.180.923, zł, na dowód powyższego załączył postanowienie komornika sądowego z 12 listopada 2009 roku o umorzeniu egzekucji. Wnioskodawca wskazał także, iż zamieszkuje w mieszkaniu należącym do jego brata, który ponosi w związku z tym wszelkie koszty związane z jego utrzymaniem skarżący zaś w nich jedynie partycypuje przekazując mu miesięcznie kwotę około 400 zł. Wobec informacji dotyczących skarżącego oraz jego żony zawartych w Krajowym Rejestrze Sądowym zarządzeniem z dnia 26 lutego 2010 roku skarżący został zobowiązany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: udokumentowanie wysokości wynagrodzenia uzyskiwanego od C Sp. z o.o. (z danych KRS wynika, iż sprawuje w niej funkcję Prezesa Zarządu) a także wysokości wynagrodzenia swojej żony J. K. F. od należącej do jego brata D. Sp. z.o.o (z danych KRS wynika, iż sprawuje w niej funkcję Prezesa Zarządu). W odpowiedzi skarżący oświadczył, że nie jestem zatrudniony w Spółce C Sp. z o.o. Spółka ta nie zatrudnia żadnego pracownika od momentu jej utworzenia. Wnioskodawca jest jedynie powołany do Zarządu Spółki C Sp. z o.o. oraz pełni funkcję prezesa zarządu w w/w Spółce bez zawartej jakiejkolwiek umowy o pracę czy umowy zlecenia oraz jakiegokolwiek wynagrodzenia z tym związanego, zaś jego żona J. F. – K. zatrudniona jest jedynie na stanowisku prezesa zarządu w B Sp. z o.o., nie jest zatrudniona w Spółce D Sp. z o.o. Spółka ta nie zatrudnia żadnego pracownika od momentu jej utworzenia. Jego żona jedynie została powołana do Zarządu Spółki D Sp. z o.o. oraz pełni w niej funkcję prezesa zarządu bez zawartej jakiejkolwiek umowy o pracę czy umowy zlecenia oraz jakiegokolwiek wynagrodzenia z tym związanego. Z danych KRS wynika, że żona skarżącego J. F. K. zatrudniona na stanowisku prezesa zarządu w Spółce B Sp. z o.o była od 2003 roku jej większościowym udziałowcem, której udziały w 2004 roku objęła spółka D.Sp. z o.o. początkowo w jako spółka w organizacji, w której z kolei żona skarżącego do 23 stycznia 2007 roku była jedynym udziałowcem. W czerwcu 2008 roku B. Sp. z o.o podniosła kapitał zakładowy i przystąpiła do niej C. Sp. z o.o . 3 listopada 2009 roku kapitał zakładowy spółki został podniesiony ponownie i obecnie wynosi 111.959.000 zł. z danych finansowych wynika, że jej przychody za 2008 rok wyniosły 16.290.764 zł zaś zyk netto 6.898.718 zł. Z kolei w C. Sp. z o.o, w której skarżący bez wynagrodzenia pozostaje na stanowisku Prezesa zarządu początkowo udziałowcem była należąca do jego matki A. Sp. z o.o , zaś aktualnymi udziałowcami są D Sp z o.o oraz B Sp. z o.o po przystąpieniu tej ostatniej kapitał zakładowy spółki podniesiony został do kwoty 50.802.000 zł. Przychody Spółki za 2008 roku zamknęły się kwotą 1.705.561 zł zaś zysk netto wyniósł 38.243 zł. Odnośnie Spółki A. Sp. z o.o która stanowi miejsce zatrudnienia wnioskodawcy wskazać należy, iż jej aktualnym większościowym udziałowcem jest aktualnie C Sp. z o.o, spółka ta w roku 2008 zanotowała stratę netto w wysokości 937.564 zł. Właścicielem spółki D Sp z o.o. od stycznia 2007 roku pozostaje natomiast brak skarżącego M.K., który posiada w niej całość udziałów o wartości 50.000 zł, Spółka ta osiągnęła w 2008 roku zysk w wysokości 31.024 zł. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek skarżącego nie jest zasadny. Stosownie do przepisu art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wskazał, że wspólnie z żoną oraz córką prowadzi gospodarstwo domowe, którego miesięczny dochód zamyka się kwotą 1.717 zł netto, skarżący ani jego żona nie posiadają żadnego majątku ani oszczędności, zamieszkują w mieszkaniu należącym do brata skarżącego i z tego tytułu ponoszą opłaty w wysokości 400 zł miesięcznie. Zarządzeniem z dnia 18 stycznia 2010 roku skarżący został wezwany do nadesłania zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości swoich oraz żony dochodów za dwa ostatnie lata kalendarzowe bądź nadesłania odpisów zeznań podatkowych. Nie uczynił jednak zadość nałożonemu obowiązkowi, zasłaniając się umową o rozdzielności majątkowej małżeńskiej nie przedstawił żadnych informacji dotyczących dochodów żony, nadesłał jedynie kopie swoich zeznań podatkowych z których wynika, iż jego dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę wyniósł w 2006 rok 9.021,29 zł, dochód podatnika. z tytułu wynagrodzenia za pracę, pozarolniczej działalności gospodarczej oraz innych źródeł za 2007 r zamknął się kwotą 17.168, 08 zł zaś w roku 2008 skarżący uzyskał dochód z tytułu wynagrodzenia za prace w wysokości 10.885, 36 zł zaś działalność gospodarcza przyniosła stratę w wysokości 48,50 zł. Podobnie na pytanie dotyczące wynagrodzenia otrzymywanego przez skarżącego i jego żonę z tytuły sprawowania funkcji Prezesa zarządu w powiązanych ze spółkami w których pozostają zatrudnieni podmiotach gospodarczych przedstawił jedynie jednozdaniowe oświadczenia, że spółka D oraz C nie zatrudniają pracowników, oba podpisane z upoważnienia skarżącego oraz jego żony jako prezesów zarządów przez tę samą osobę. Uwzględniając powyższe oraz treść art. 245 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wskazać należy, iż w interesie skarżącego ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy leżeć powinno prawidłowe oraz pełne wyjaśnienie rzeczywistej sytuacji materialnej i możliwości płatniczych i na nim spoczywa ciężar dowodu, obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialne jest rzeczywiście na tyle trudna, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie. W tym miejscu wskazać należy, iż z informacji uzyskanych ze pośrednictwem Krajowego Rejestru Gospodarczego wynika, że do stycznia 2007 roku właścicielem wszystkich spółek zarządzanych przez skarżącego bądź jego żonę, obracających potężnym kapitałem, generujących znacznej wartości przychody oraz zyski była żona skarżącego J. K. – F., która następnie cały ten majątek przekazała bratu skarżącego M.K.. Skarżący mimo wezwania powołując się na umowę majątkową małżeńską nie przedstawił dokumentów dotyczących sytuacji majątkowej oraz dochodów swojej małżonki na przestrzeni 2007 i 2008 roku, więc nie sposób ustalić wartości transakcji zbycia udziałów w spółce D Należy jeszcze wskazać, że mimo, że od stycznia 2007 roku skarżący i jego żona formalnie utracili kontrolę nad majątkiem ulokowanym w powiązanych ze sobą spółkach D, C, B oraz A, w istocie nadal jednak ją sprawują bowiem we wszystkich należących formalnie do brata skarżącego podmiotach A. K. bądź jego żona sprawują funkcje Prezesów Zarządów mając pełen dostęp do ulokowanych w nich środków finansowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Wyzbycie się przez żonę skarżącego majątku przynoszącego przychody wielokrotnie przewyższające wysokość wpisu sądowego od skargi i domaganie się obecnie przez skarżącego przyznania prawa pomocy, które to wsparcie powinno być zgodnie z założeniem ustawodawcy kierowane do ludzi ubogich i nieporadnych życiowo sprawia, że wniosek podatnika nie zasługuje na uwzględnienie. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. M.K.