I SA/Łd 1184/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Adamczyk Sędziowie Sędzia NSA Teresa Porczyńska Sędzia WSA Joanna Tarno (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi M. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od dnia 1 lipca 2013 r. do dnia 31 maja 2014 r. oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. z [...] r. określającą M. O. wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od dnia 1 lipca 2013 r. do dnia 31 maja 2014 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta S. określił M. O., właścicielowi nieruchomości położonej w S., ul. A 200, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w kwocie 9,95 zł miesięcznie oraz zobowiązał właściciela nieruchomości do uiszczania tej opłaty w terminie do dziesiątego dnia każdego miesiąca następującego po miesiącu, za który ponoszona jest opłata, na rachunek Urzędu Miasta S., bez wezwania, przy czym wskazał, że obowiązek ponoszenia opłaty powstał od dnia 1 lipca 2013 r. Powodem wydania decyzji było ustalenie, że M. O. nie złożył do Prezydenta Miasta S. przed dniem 1 lipca 2013 r. deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Po rozpatrzeniu odwołania M. O. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] r., uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Kolegium zwróciło uwagę, że na mocy odesłania zawartego w art. 6q ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, w sprawie zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Wydanie decyzji określającej powinno być poprzedzone wydaniem postanowienia na podstawie art. 165 § 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) o wszczęciu postępowania oraz wyznaczeniem stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego (art. 200 Ordynacji podatkowej). Prócz tego określenie wysokości opłaty możliwe jest jedynie za okresy, w których powstał obowiązek jej uiszczenia oraz uległ on konkretyzacji. Decyzja określająca wysokość opłaty powinna obejmować ponadto pewien przedział czasowy, na który składają się miesiące, za które powstał już obowiązek uiszczenia opłaty, a więc wskazywać wyłącznie okresy przeszłe oraz wysokość opłaty w każdym z tych okresów. Decyzją z dnia [...] r, Prezydent Miasta S. określił wysokość miesięcznej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w kwocie 9,95 zł miesięcznie za okres od lipca 2013 r. do 31 maja 2014 r. Utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze zauważyło, że obowiązek właścicieli ponoszenia opłaty powiązany jest z władaniem nieruchomością, na której zamieszkują mieszkańcy, bądź z władaniem nieruchomością, na której nie zamieszkują mieszkańcy, lecz powstają odpady komunalne. Właściciele tych nieruchomości są zobowiązani do obliczenia opłaty i oraz jej wykazania w składanej do właściwego wójta, burmistrza lub prezydenta miasta deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w terminie 14 dni od dnia zamieszkania na danej nieruchomości pierwszego mieszkańca lub powstania na danej nieruchomości odpadów komunalnych (art. 6m ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2013 r., poz. 1399 ze zm. – dalej: "u.u.c.p.g"). Niezłożenie przez właściciela nieruchomości wymaganej deklaracji skutkuje podjęciem przez właściwy organ postępowania w sprawie określenia opłaty. Przepis art. 6o wskazanej ustawy nakazuje określenie przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta w drodze decyzji wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w dwóch przypadkach: 1) w razie niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi; 2) w razie uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji. Termin złożenia pierwszej deklaracji po zmianie systemu gospodarowania opadami komunalnymi w gminach - co nastąpiło wraz z wejściem w życie nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 1 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 152, poz. 897 ze zm.) - został ustalony w uchwale Nr [...] Rady Miejskiej w S. z dnia [...] r. w sprawie wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, składanej przez właściciela nieruchomości (Dz. Urz. Woj. [...] z 2013 r., poz. 1929) na dzień 30 kwietnia 2013 r. Bezspornym jest, że w terminie określonym w uchwale skarżący deklaracji nie złożył. Wysokość stawki opłaty określona została w uchwale nr [....] Rady Miejskiej w S. z dnia [...] r. w sprawie wyboru metod ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz stawki tej opłaty (Dz. Urz. Woj. [...]z 2013 r., poz. 229) i zgodnie z § 3 uchwały wynosi 9,95 zł od osoby. Opłata jest obliczana jako iloczyn liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość oraz stawki opłaty określonej w § 2 i § 3. W przypadku skarżącego, który sam zamieszkuje przedmiotową nieruchomość, miesięczna opłata za gospodarowania odpadami komunalnymi wynosi 9,95 zł. Organ odwoławczy wskazał ponadto, że właściciel nieruchomości nie ma możliwości samodzielnego decydowania o sposobie postępowania z odpadami komunalnymi, bowiem z mocy przepisów ustawy obowiązkami w tym zakresie została obciążona gmina. Wbrew twierdzeniom skarżącego nie ma przy tym znaczenia, czy faktycznie gmina odbiera odpady wytworzone na jego nieruchomości. Gmina ma obowiązek odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, jednakże to właściciel nieruchomości musi umożliwić gminie zrealizowanie tego obowiązku, a oczywistym jest - w świetle stanowiska prezentowanego w toku niniejszego postępowania - że skarżący uniemożliwia realizowanie tego obowiązku przekazując odpady innym podmiotom. Ta postawa nie zwalnia jednak skarżącego z obowiązku ponoszenia stosownych opłat na rzecz gminy. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem M. O. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi domagając się "unieważnienia w całości" decyzji organów obu instancji i podnosząc, że nie może być zmuszonym do ponoszenia opłaty za usługę, z której nie korzysta, albowiem sam zagospodarowuje odpady komunalne powstające w jego gospodarstwie domowym. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa, i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl z art. 6h u.u.c.p.g., właściciele nieruchomości, o których mowa w art. 6c, są obowiązani ponosić na rzecz gminy, na terenie której są położone ich nieruchomości, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Na podstawie art. 6n ust. 1 u.u.c.p.g. rada gminy, uwzględniając konieczność zapewnienia prawidłowego obliczenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, określi, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, wzór deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właścicieli nieruchomości, obejmujący objaśnienia dotyczące sposobu jej wypełnienia oraz pouczenie, że deklaracja stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Uchwała zawiera także informację o terminach i miejscu składania deklaracji. Wskazany przepis zobowiązuje radę gminy do wydania uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, która zawiera elementy obligatoryjne, tj. takie, które muszą znaleźć się w uchwale: a) wzór deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi obejmujący: - objaśnienia co do sposobu wypełnienia deklaracji, - pouczenie, że deklaracja stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego, b) informacje o terminie i miejscu składania deklaracji. Na potrzeby niniejszej sprawy istotna jest uchwała Rady Miejskiej w S. wydała z dnia [...] r. nr [...] w sprawie wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, składanej przez właściciela nieruchomości na dzień 30 kwietnia 2013 r. (Dz. Urz. Woj. [...] z 2013 r., poz. 1929). W myśl art. 6m ust. 1 u.u.c.p.g. właściciel nieruchomości jest obowiązany złożyć do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w terminie 14 dni od dnia zamieszkania na danej nieruchomości pierwszego mieszkańca lub powstania na danej nieruchomości odpadów komunalnych. Cytowany przepis nakłada na właściciela nieruchomości, płynący z mocy samego prawa, obowiązek złożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w terminie 14 dni liczonych: 1) w przypadku nieruchomości zamieszkanych przez mieszkańców - od dnia zamieszkania na danej nieruchomości pierwszego mieszkańca, 2) w przypadku nieruchomości niezamieszkanych przez mieszkańców - od dnia powstania na danej nieruchomości odpadów komunalnych. Stosownie do art. 6o u.u.c.p.g., w razie niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę uzasadnione szacunki, w tym średnią ilość odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze. Przyjęty w u.u.c.p.g. sposób ustalania wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, opiera się na obowiązku właściciela nieruchomości do samodzielnego obliczenia wysokości opłaty i przedstawienia wysokości tej opłaty w deklaracji. Złożenie poprawnej deklaracji powoduje, że nie jest potrzebne, ani możliwe wydanie decyzji administracyjnej o wysokości opłaty, gdyż art. 6o u.u.c.p.g. przewiduje wydanie decyzji tylko w razie niezłożenia deklaracji lub uzasadnionych wątpliwości co do zawartych w niej danych. Z akt sprawy wynika, że skarżący jest właścicielem nieruchomości położonej w S. przy ul. A 200 i nie złożył deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W tej sytuacji na podstawie art. 6o u.u.c.p.g., organ był uprawniony i jednocześnie zobowiązany do wydania decyzji w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Zgodnie z art. 6i pkt 1 u.u.c.p.g., obowiązek uiszczenia opłaty w odniesieniu do nieruchomości zamieszkałych (a z taką mamy do czynienia w niniejszej sprawie) powstaje za każdy miesiąc, w którym na danej nieruchomości zamieszkuje mieszkaniec. Tym samym, konieczność regulowania opłaty została uzależniona od zamieszkiwania osoby na danej nieruchomości, nie zaś od faktycznego wytwarzania odpadów komunalnych. Skoro okoliczność zamieszkiwania skarżącego na wymienionej nieruchomości nie była kwestionowana, organ zasadnie obciążył skarżącego opłatą za gospodarowanie odpadami w wysokości 9,95 zł miesięcznie. Taka kwota wynika z § 3 uchwały nr [...] Rady Miejskiej w S. z dnia 28 grudnia 2012 r. w sprawie wyboru metod ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz stawki tej opłaty (Dz. Urz. Woj. [...] z 2013 r., poz. 229). Z powyższych względów Sąd uznał zarzuty skargi za niezasadne i na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), orzekł jak w sentencji. P.C.