I SA/Łd 1187/15
PostanowienieWSA w Łodzi2015-11-13
Skład orzekający: Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykazuje dochód pozwalający na częściową partycypację w kosztach postępowania?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane jedynie w sytuacji, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W przypadku, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, możliwe jest przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. W niniejszej sprawie, pomimo trudnej sytuacji materialnej, dochód rodziny pozwalał na częściową partycypację w kosztach sądowych, dlatego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym został oddalony, a przyznano pomoc w zakresie częściowym.Stan faktyczny
Skarżący I. W. i R. W. złożyli skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej określającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 rok i odmowę stwierdzenia nadpłaty. W skardze zawarli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od opłat sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący przedstawili swoje dochody i koszty utrzymania, wskazując na trudną sytuację materialną związaną z chorobą dziecka.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano I. W. i R. W. prawo pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych ponad kwotę 100 zł oraz ustanowienie adwokata. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie (tj. w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych).Pełny tekst orzeczenia
Dnia 13 listopada 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. W. i R. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi I. W. i R. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie: odmowy uchylenia decyzji ostatecznej określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 rok i odmowy stwierdzenia nadpłaty w tym podatku p o s t a n a w i a: 1. przyznać I. W. i R. W. prawo pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych ponad kwotę 100 zł (sto złotych) oraz ustanowienie adwokata; 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie.
W dniu 14 września 2015 roku I. W. i R. W. wystąpili do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej określającej skarżącym zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 rok i odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w tym podatku. W skardze zawarty był wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od opłat sądowych.
W złożonym na wezwanie sądu urzędowym formularzu PPF skarżący rozszerzyli swój wniosek wskazując, że domagają się przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od opłat sądowych i ustanowienie adwokata.
Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym majątku i dochodach wynika, że skarżący wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe, w którym pozostaje troje dzieci. Źródłem utrzymania rodziny jest żołd skarżącego w wysokości 3.230 zł, dodatek mieszkaniowy za brak kwatery wojskowej w wysokości 750 zł miesięcznie oraz zasiłek pobierany przez skarżącą z tytułu opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym w wysokości 1.353 zł. Wnioskodawcy są właścicielami zakupionego na kredyt mieszkania o powierzchni ok. 61 m2 nie posiadają innego majątku ani oszczędności. Miesięczne stałe koszty utrzymania gospodarstwa domowego wynoszą ok. 1.377 zł z tytułu opłat za mieszkanie 1.267 zł miesięcznie stanowią koszty leczenia syna wnioskodawców w związku z niewydolnością wątroby na która cierpi od urodzenia. Dodatkowo skarżący wskazali, że kwotę 492 zł wydają na utrzymanie rodziny nie precyzując celu tych wydatków.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Wniosek jest częściowo zasadny.
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpili o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny- art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawcy prowadza wspólnie gospodarstwo domowe, w którym pozostaje tróje dzieci, ich najmłodszy syn jest osoba niepełnosprawna od urodzenia cierpiącą na niewydolność wątroby. Miesięczny dochód rodziny zamyka się kwota 5.333 zł netto. Wnioskodawcy są właścicielami zakupionego na kredyt mieszkania o powierzchni ok. 61 m2, nie posiadają innego majątku ani oszczędności. Miesięczne stałe koszty utrzymania ich gospodarstwa domowego wynoszą ok. 1.377 zł z tytułu opłat za mieszkanie 1.267 zł miesięcznie stanowią koszty leczenia syna Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu od skargi (200 zł) oraz fakt, iż ze skarg strony równocześnie przed tutejszym sądem zawisła jeszcze jedna sprawa z wpisem sądowym w tej samej wysokości, stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżący wykazali, że są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dlatego, w celu zachowania prawa do sądu, zasadnym jest przyznanie im prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych ponad kwotę 100 zł i ustanowienia adwokata z urzędu. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych uznać należy za niezasadny. Partycypacja w kosztach postępowania jest bowiem obowiązkiem strony nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem koniecznego utrzymania dla siebie, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Wnioskodawcy dysponują stałym comiesięcznym dochodem w wysokości 1.066 zł w przeliczeniu na członka rodziny w ocenie referendarza sądowego jest to dochód pozwalający na wygospodarowanie kwoty 100 zł w celu częściowej partycypacji w kosztach zainicjowanego postępowania stanowiącej ułamek należnego wpisu od wniesionej skargi, zwłaszcza że kwota ta stanowić będzie jedyną opłatę sądową w jego toku.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Ake.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło