I SA/Łd 1211/11

Dnia 14 marca 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok p o s t a n a w i a: 1. przyznać skarżącej J. B. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej; 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. Postanowieniem z dnia [...] roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi przyznał J. B. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu od skargi. Wyrokiem z dnia [...] roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę podatniczki na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku określającą wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok. W dniu [...] roku podatniczka złożyła skargę kasacyjna od powyższego rozstrzygnięcia. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 750 zł skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego na urzędowym formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym majątku i dochodach wynika, że J. B. wspólnie z mężem, dwójką dzieci i teściową prowadzi gospodarstwo domowe, którego miesięcznych dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę jej męża oraz syna i emerytury teściowej zamyka się kwotą ok. 6.274 zł brutto. Skarżąca wraz z rodziną mieszka w mieszkaniu swojej teściowej, nie posiada żadnego majątku ani oszczędności, jej syn posiada samochód osobowy Volkswagen Golf 3. Wskazała, iż ponoszone przez nią miesięczne koszty utrzymania mieszkania wynoszą około 800 zł (czynsz, prąd i woda). Skarżąca jest osobą bezrobotną oraz schorowaną i w związku ze złym stanem zdrowia ponosi także wysokie wydatki na zakup lekarstw w kwocie 250 zł miesięcznie. Dodatkowo oświadczyła, iż jest poważnie zadłużona w innych sprawach podatkowych jej dotyczących toczy się egzekucja, dlatego nie posiada ona dostatecznych środków na uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej "p.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 powołanej ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżąca wspólnie z mężem dwojgiem dzieci oraz teściową prowadzi ona gospodarstwo domowe, którego dochód zamyka się kwotą 6.274 zł brutto. Wnioskodawczyni nie posiada żadnego majątku, ani oszczędności jedynie jej syn jest właścicielem samochodu osobowego. Rodzina zamieszkuje w mieszkaniu należącym do teściowej ponosząc z tego tytułu opłaty w wysokości około 800 zł miesięcznie (czynsz, prąd i woda). Uwzględniając wysokość dochodu pięcioosobowej rodziny skarżącej, wskazane koszty utrzymania oraz, wysokość wpisu sądowego od skargi kasacyjnej(750 zł) stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny dlatego, w celu zachowania prawa do sądu, zasadnym jest przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych na tym etapie postępowania uznać należało za bezprzedmiotowy, gdyż jedynym kosztem do którego poniesienia jest teraz zobowiązana skarżąca jest wpis od skargi kasacyjnej. W orzecznictwie i doktrynie za utrwalony uznać należy pogląd, zgodnie z którym rozstrzygnięcie o przyznaniu stronie prawa pomocy ma charakter konstytutywny, a więc wywołuje skutki na przyszłość. Wobec tego obecny wniosek o prawo pomocy nie może cofnąć skutecznego wezwania skarżącej do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku z uzasadnieniem (zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 28 grudnia 2012 roku doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 20 stycznia 2012 roku). Nie może on bowiem uchylić skutków prawnych w odniesieniu do wydatków, do których uiszczenia strona została już zobowiązana, gdyż w ich zakresie nie korzystała z prawa pomocy przyznanego wcześniejszym postanowieniem z dnia 7 października 2011 roku. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. P.Z-C.