I SA/Łd 1216/15
PostanowienieWSA w Łodzi2016-03-08
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu) powinien zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała w sposób wystarczający swojej trudnej sytuacji majątkowej i nie wykonała wezwania do złożenia dodatkowych dokumentów?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona nie wykazała w sposób wystarczający swojej trudnej sytuacji majątkowej, nie udokumentowała wysokości świadczeń i wydatków, a także nie sprecyzowała, czy wnosi o ustanowienie pełnomocnika w osobie adwokata lub radcy prawnego. Niewykonanie wezwania do złożenia dodatkowych dokumentów uniemożliwia ocenę możliwości płatniczych strony.Stan faktyczny
Skarżąca M. F. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu, w związku ze skargą na decyzję odmawiającą umorzenia zaległości podatkowych. Skarżąca podała, że jest opiekunem chorych rodziców, utrzymuje się z ich emerytury i nie ma możliwości zarobkowania. Referendarz sądowy wezwał ją do złożenia dodatkowych dokumentów dotyczących sytuacji majątkowej i wydatków, a także do sprecyzowania wniosku o pełnomocnika. Skarżąca nie wykonała wezwania w terminie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania skarżącej – M. F. prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 8 marca 2016 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M. F. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu w sprawie ze skargi M. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącej – M. F. prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Pismem nadanym w dniu 8 stycznia 2016 roku M. F. wystąpiła
z zażaleniem na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 grudnia 2015 roku o odrzuceniu jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości. W piśmie tym skarżąca zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W nadesłanym następnie, na wezwanie Przewodniczącego Wydziału, urzędowym formularzu (PPF) skarżąca wskazała, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu, nie precyzując przy tym osoby pełnomocnika. Jednocześnie we wniosku skarżąca podała, że znajduje się w bardzo trudnej sytuacji finansowej i bytowej. Jest opiekunem chorych rodziców (w wieku 76 i 81 lat). Rodzice utrzymują się z emerytury w łącznej kwocie 1.950 zł, która stanowi także jej źródło utrzymania. Opieka, którą sprawuje nad rodzicami, jest konieczna z uwagi na ich schorzenia reumatologiczno-sercowe. Skarżąca podkreśliła przy tym, że nie ma żadnej możliwości zarobkowania, ZUS nie przyznał jej żadnego świadczenia. Rodzina zamieszkuje w domu o pow. 300 m2. Wydatki na opłatę energii elektrycznej i wodę stanowią łącznie kwotę 190 zł.
Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 9 lutego 2016 roku skarżąca została wezwana do złożenia dodatkowych dokumentów dotyczących jej sytuacji majątkowej, w tym do udokumentowania wysokości świadczenia emerytalnego jej rodziców oraz miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem mieszkania, a ponadto jednoznacznego wskazania, czy wnosi o ustanowienie pełnomocnika w osobie adwokata lub radcy prawnego, w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.
Wezwanie w powyższej kwestii wraz ze stosownym pouczeniem o skutkach jego niewykonania zostało doręczone skarżącej w dniu 23 lutego 2016 roku. W zakreślonym terminie, który upływał w dniu 1 marca 2016 roku, skarżąca nie nadesłała wymaganych przez referendarza sądowego dodatkowych dokumentów dotyczących jej sytuacji majątkowej, a ponadto nie sprecyzowała, czy wnosi o ustanowienie pełnomocnika w osobie adwokata lub radcy prawnego w niniejszej sprawie.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie.
Tytułem wstępu wyjaśnić należy, że instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako: "p.p.s.a.".
Z treści przepisów art. 243, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach. Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy w sposób niebudzący wątpliwości wynika jedynie, że skarżąca jest opiekunem chorych rodziców. Rodzice utrzymują się z emerytury, która stanowi także jej źródło utrzymania. Opieka, którą sprawuje nad rodzicami, jest konieczna z uwagi na ich schorzenia reumatologiczno-sercowe. Skarżąca nie ma żadnej możliwości zarobkowania, ZUS nie przyznał jej żadnego świadczenia. Rodzina zamieszkuje w domu o pow. 300 m2. Ponosi wydatki na opłaty za energię elektryczną i wodę. Jednocześnie z akt sprawy wynika, że skarżąca jest właścicielką nieruchomości o znacznej wartości (ok. 450.000 zł).
Pozostałe zaś kwestie dotyczące sytuacji majątkowej skarżącej – wobec niewykonania zarządzenia z dnia 9 lutego 2016 roku – należało uznać, że nie zostały przez skarżącą dostatecznie wyjaśnione. W szczególności, skarżąca nie udokumentowała wysokości świadczenia emerytalnego jej rodziców i miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem domu, nie wskazała także, czy wnosi o ustanowienie pełnomocnika w osobie adwokata, czy radcy prawnego.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, stwierdzić należy, że niewykonanie przez skarżącą obowiązków nałożonych powyższym zarządzeniem referendarza sądowego uniemożliwia faktyczną ocenę jej rzeczywistych możliwości płatniczych i ustalenia, czy rzeczywiście nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w niniejszej sprawie. Tym samym uznać należało, iż wnioskodawczyni nie wykazała, iż znajduje się w trudnej sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Podkreślenia wymaga przy tym fakt, że skarżąca jest właścicielką nieruchomości o znacznej wartości.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z
art. 245 § 2 i art. 258 § 1 oraz § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Ake.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło