I SA/Łd 1226/08
PostanowienieWSA w Łodzi2008-12-11
Skład orzekający: Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego, co uzasadniałoby przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym został odmówiony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób wystarczający swojej trudnej sytuacji materialnej. Pomimo wezwania do uzupełnienia wniosku o szczegółowe informacje dotyczące dochodów, majątku i wydatków, strona nie przedstawiła wymaganych dokumentów, co uniemożliwiło ocenę jej możliwości płatniczych i uzasadniało odmowę przyznania pomocy prawnej.Stan faktyczny
Skarżący M. U. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą określenia zobowiązania podatkowego w VAT. W trakcie postępowania skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację finansową. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku o szczegółowe informacje dotyczące jego dochodów, majątku i wydatków, jednak skarżący nie przedstawił wymaganych dokumentów.Rozstrzygnięcie
Odmówiono M. U. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 11 grudnia 2008 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. U. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. U. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące: kwiecień, lipiec, sierpień 2000 r. p o s t a n a w i a: odmówić M. U. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu 19 września 2008 roku Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. skargę M. U. na swoją decyzję z dnia [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące: kwiecień, lipiec i sierpień 2000 roku.
W dniu 9 października 2008 roku do sądu wpłynęło pismo skarżącego z wnioskiem o zwolnienie od kosztów wpisu sądowego od skargi z uwagi na trudna sytuacje finansową. W złożonym na wezwanie sądu na urzędowym formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym majątku i dochodach M. U. wskazał, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną oraz córką, nie posiada stałych dochodów miesięcznych, zaś jego żona nie pracuje, z żoną pozostaje w małżeńskiej rozdzielności majątkowej. Skarżący nie posiada żadnego majątku, a jedynie oszczędności w kwocie 720 zł. Dodatkowo wskazał, iż przedmiotowa sprawa dotyczy zlikwidowanej już z powodu nierentowności działalności gospodarczej Zarządzeniem z dnia 31 października 2008 roku został on wezwany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości swojego oraz żony dochodu za lata 2006 i 2007 ze wskazaniem źródeł osiągnięcia przychodów, wyciągów z posiadanych przez małżonków kont i lokat bankowych (osobistych i firmowych) za ostatnie 3 miesiące, udzielnie informacji dotyczących sytuacji majątkowej (wskazanie składników majątku z podaniem ich wartości) oraz wskazania bieżących źródeł swego utrzymania, tytułu prawnego do nieruchomości stanowiącej jego adres zamieszkania oraz udokumentowania miesięcznych wydatków eksploatacyjnych, w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Powyższe zarządzenie zostało skarżącemu doręczone na wskazany adres do korespondencji w trybie awizo w dniu 20 listopada 2008 roku. Terminy do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy upłynęły bezskutecznie.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 powołanej ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy M. U. wskazał, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną oraz córką, nie posiada stałych dochodów miesięcznych, zaś jego żona nie pracuje, z żoną pozostaje w małżeńskiej rozdzielności majątkowej. Skarżący nie posiada żadnego majątku, a jedynie oszczędności w kwocie 720 zł. Zarządzeniem z dnia 31 października 2008 roku został on wezwany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości swojego oraz żony dochodu za lata 2006 i 2007 ze wskazaniem źródeł osiągnięcia przychodów, wyciągów z posiadanych przez małżonków kont i lokat bankowych (osobistych i firmowych) za ostatnie 3 miesiące, udzielnie informacji dotyczących sytuacji majątkowej (wskazanie składników majątku z podaniem ich wartości) oraz wskazania bieżących źródeł swego utrzymania, tytułu prawnego do nieruchomości stanowiącej jego adres zamieszkania oraz udokumentowania miesięcznych wydatków eksploatacyjnych, w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Skarżący nie udzielił żądanych informacji. Powyższe w zestawieniu z lakonicznością informacji dotyczących sytuacji materialnej skarżącego zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy nie pozwala na ocenę czy jego sytuacja majątkowa odpowiada przesłankom określonym w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Wskazać należy, iż w interesie skarżącego ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy leżeć powinno prawidłowe oraz pełne wyjaśnienie rzeczywistej sytuacji materialnej i możliwości płatniczych i na nim spoczywa ciężar dowodu, obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialne jest rzeczywiście na tyle trudna, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie. Uwzględniając powyższe oraz treść art. 245 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że M.U. nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Skarżący nie udzielił informacji na temat swoich dochodów w ostatnich latach, nie wykazał też kosztów utrzymania rodziny ani źródeł jego finansowania, wobec powyższego uczynił niemożliwym weryfikację twierdzeń o trudnej sytuacji materialnej i braku jakichkolwiek środków finansowych, z których mogłyby zostać pokryte należności sądowe.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
M.K.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło