I SA/Łd 1226/10
PostanowienieWSA w Łodzi2010-12-22
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony na podstawie wykazania częściowej niemożności poniesienia kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ocena sytuacji materialnej obejmuje zarówno dochody, jak i posiadany majątek oraz zdolność do zdobycia środków finansowych.Stan faktyczny
Skarżąca D. O. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi dotyczącą określenia straty z działalności gospodarczej za 2007 rok. Wniosła również o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując, że prowadzi gospodarstwo domowe z 10-letnim synem, uzyskuje dochód 1000 zł brutto, nie posiada majątku i mieszka w mieszkaniu matki. Organ wezwał do uzupełnienia informacji o sytuacji majątkowej i rodzinnej, w tym o mężu, z którym skarżąca nie mieszka od maja 2010 roku i który nie partycypuje w kosztach utrzymania.Rozstrzygnięcie
Przyznać skarżącej D. O. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 22 grudnia 2010 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2010 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku D. O. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia straty z działalności gospodarczej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok p o s t a n a w i a: przyznać skarżącej – D. O. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
D. O. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] 2010 roku w przedmiocie określenia straty z działalności gospodarczej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok.
W złożonym następnie na urzędowym formularzu PPF wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych skarżąca wskazała, iż prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z 10-letnim synem K.. Uzyskuje dochód z tytułu umowy o pracę (w wymiarze ¾ etatu) w wysokości 1.000 zł brutto. Wskazała przy tym, że nie posiada żadnego majątku i zamieszkuje w mieszkaniu należącym do jej matki. Koszty utrzymania mieszkania stanowią kwotę 400 zł. Ponosi przy tym koszty własnego utrzymania oraz utrzymania syna, które łącznie wynoszą
350 zł. Koszty te pochłaniają jej całe wynagrodzenie.
Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 25 listopada 2010 roku wezwano pełnomocnika skarżącej do wyjaśnienia, czy skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem J. O. i wskazania jego majątku i dochodów (w przypadku pozostawania we wspólnym gospodarstwie domowym) oraz wyjaśnienia, czy partycypuje on w kosztach utrzymania rodziny, a ponadto nadesłania wyciągów z ewentualnie posiadanych przez skarżącą i jej męża wyciągów z rachunków bankowych i lokat bankowych - z okresu ostatnich 3 miesięcy, w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.
W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik skarżącej w drodze pisma z dnia 7 grudnia 2010 roku przedłożył oświadczenie skarżącej oraz wyciągi z jej konta bankowego.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym została uregulowana w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.".
Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata lub radcy prawnego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata lub radcy prawnego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy).
Z kolei koszty sądowe obejmują opłaty sądowe, w tym wpis i opłatę kancelaryjną, oraz zwrot wydatków (art. 211 i art. 212 § 1 p.p.s.a.)
Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Przede wszystkim należy jednak zauważyć, że stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie strony skarżącej leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Podkreślić przy tym należy, że ocena sytuacji materialnej nie sprowadza się tylko do stwierdzenia, że skarżąca uzyskuje lub nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada ona majątek oraz czy posiada obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia potrzebnych środków finansowych.
Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, wskazać należy, że ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczeń o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, iż skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie jedynie z 10-letnim synem K.. Nie zamieszkuje z mężem J. O. od maja 2010 roku i nie utrzymuje z nim żadnego kontaktu. Mąż skarżącej nie partycypuje w żadnych kosztach utrzymania rodziny. Skarżąca uzyskuje dochód z tytułu umowy o pracę w wysokości 1.000 zł brutto. Nie posiada żadnego majątku i zamieszkuje w mieszkaniu należącym do jej matki. Koszty utrzymania mieszkania oraz utrzymania rodziny łącznie wynoszą ok. 750 zł. Brak posiadania oszczędności potwierdza nadesłany wyciąg z rachunku bankowego, którego saldo księgowe na dzień 7 grudnia 2010 roku zamyka się kwotą 10 zł.
Biorąc po uwagę powyższe okoliczności, Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie i przyznał jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W ocenie Referendarza sądowego skarżąca wykazała dostatecznie, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i
art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Sz.Ch.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło