I SA/Łd 1232/08

WyrokWSA w Łodzi2009-03-03

Skład orzekający: Anna Świderska, Bogusław Klimowicz, Joanna Grzegorczyk-Drozda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podatniczka, będąca osobą współpracującą przy prowadzeniu pozarolniczej działalności gospodarczej przez swojego syna, może odliczyć od należnego podatku dochodowego składki na ubezpieczenie zdrowotne opłacone przez syna za nią jako osobę współpracującą?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że podatniczka nie może odliczyć od należnego podatku dochodowego składek na ubezpieczenie zdrowotne opłaconych przez jej syna jako podatnika prowadzącego działalność gospodarczą za nią jako osobę współpracującą. Zgodnie z przepisami, składki te finansowane były ze środków własnych podatnika (syna), a zatem to on miał prawo do ich odliczenia od swojego podatku dochodowego. Podatniczka mogła odliczyć jedynie składki na ubezpieczenie zdrowotne odprowadzone przez ZUS od jej emerytury.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego określającą zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 rok. Podatniczka odliczyła składki na ubezpieczenie zdrowotne, obejmujące składki od emerytury oraz część składki opłaconej przez jej syna jako osobę współpracującą. Organy podatkowe zakwestionowały możliwość odliczenia przez podatniczkę składki opłaconej przez syna. Podatniczka wniosła skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Świderska Sędziowie: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Asesor WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda (spr.) Protokolant: Marta Aftowicz-Korlińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 03 marca 2009 roku sprawy ze skargi Z. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 rok oddala skargę. Sygnatura akt I SA/Łd 1232/08 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] roku Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł – P z dnia [...]roku określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 rok w kwocie 1.673 zł. Organy ustaliły, iż dnia 31 marca 2006 roku Z. T. złożyła zeznanie podatkowe PIT-37 za 2005 rok, natomiast 7 kwietnia 2006 roku złożyła jego korektę w związku z błędem rachunkowym w podsumowaniu zaliczek na podatek pobranych przez płatników. We wskazanym zeznaniu podatniczka odliczyła składki na ubezpieczenie zdrowotne w łącznej wysokości 3.152,50 zł (do wysokości należnego podatku dochodowego), na którą składają się składki odprowadzone przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w Ł. od wypłacanej emerytury oraz część składki opłaconej przez P. T. "A" za Z. T. (jego matkę) jako osobę współpracującą. W związku z poczynionymi ustaleniami Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł – P w dniu [...] roku wydał decyzję, którą określił stronie wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 rok w kwocie 1.673 zł. W odwołaniu od powyższej decyzji podatniczka wniosła o uchylenie niniejszego rozstrzygnięcia, wskazując iż zostało ono wydane z naruszeniem art. 27b ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. z 2000 r. Dz.U. Nr 14, poz. 176 ze zm. – dalej jako pdf) oraz o umorzenie postępowania. Po rozpoznaniu odwołania Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. decyzją z dnia [...]roku utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że P. T. jako podatnik był zobowiązany do obliczania, odprowadzania i opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne za skarżącą jako osobę z nim współpracującą. Składki za taką osobę są finansowane ze środków własnych podatnika jako osoby prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą. Z. T. złożyła na decyzję organu II instancji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Zarzuciła jej naruszenie art. 122 w zw. z art. 210 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. - dalej o.p.) przez nie odniesienie się do wszystkich dowodów zebranych w sprawie, art. 121 § 2 w zw. z art. 210 § 1 pkt. 4 o.p. przez ogólnikowe podanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia, co stanowi naruszenia zasady udzielania informacji stronom, art. 121 § 1 o.p. przez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych oraz art. 27b ust. 1 pkt. 1 i 2 pdf przez niewłaściwe zastosowanie. Z uwagi na zakres uchybień wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W odpowiedzi na skargę Organ Odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoją dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, zaskarżona decyzja nie narusza bowiem przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik wynika postępowania. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd nie przejmuje zatem sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz jedynie dokonuje oceny działalności organu podatkowego z punktu widzenia legalności. Uwzględniając skargę na decyzję, Sąd uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). W rozpatrywanej sprawie spór sprowadza się do ustalenia czy skarżąca mogła odliczyć składki na ubezpieczenie zdrowotne opłacane przez syna za nią jako osobę współpracującą. Zgodnie z treścią art. 27b ust. 1 pdf podatek dochodowy obliczony zgodnie z art. 27 lub 30c niniejszej ustawy, w pierwszej kolejności ulega obniżeniu o kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne, o którym mowa w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 roku o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. Nr 210, poz. 2135): - opłaconej w roku podatkowym bezpośrednio przez podatnika zgodnie z przepisami o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, - pobranej w roku podatkowym przez płatnika zgodnie z w/w przepisami, przy czym obniżenie nie dotyczy składek, których podstawę wymiaru stanowi dochód (przychód) wolny od podatku na podstawie art. 21, 52, 52a i 52c oraz składek, których podstawę wymiaru stanowi dochód, od którego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Kwota składki na ubezpieczenie zdrowotne, o którą zmniejsza się podatek, nie może przekroczyć 7,75% podstawy wymiaru tej składki (art. 27b ust. 2 cytowanej ustawy). Z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wynika, iż Z. T. była osobą współpracującą w firmie prowadzonej przez jej syna. Była zatem objęta obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego (art. 66 ust. 1 pkt. 1 lit. c ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej). Przez osoby współpracujące ustawa z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. Nr 137, poz. 887) rozumie m.in. rodziców współpracujących przy prowadzeniu pozarolniczej działalności, również w sposób bezumowny. W ocenie Sądu, organy prawidłowo ustaliły, iż P. T. jako podatnik był zobowiązany do obliczania, odprowadzania i opłacania składek za ubezpieczenie zdrowotne za Z. T. jako osobę z nim współpracującą. Nadto organ II instancji właściwie przyjął, że w omawianym przypadku składki te finansowane były ze środków własnych podatnika jako osoby prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą (art. 85 ust. 14 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej). W tej sytuacji zatem syn skarżącej nie miał przymiotu płatnika lecz podatnika. W opisanej powyżej sytuacji brak jest podstaw do odliczenia od należnego podatku dochodowego za 2005 rok strony składki na ubezpieczenia zdrowotne, do zapłacenia której zobowiązany był jej syn. Z tego względu, jak prawidłowo wywiódł to organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, to P. T. miał prawo do obniżenia podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005 rok o opłacone za siebie składki na ubezpieczenie zdrowotne a także za Z. T. jako osobę współpracującą. W rozpatrywanym sporze skarżąca mogła odliczyć od należnego podatku dochodowego za 2005 rok jedynie stawkę na ubezpieczenie zdrowotne odprowadzoną przez ZUS. Mając powyższe na uwadze, nie znajdując podstaw do uwzględnienia rozpatrywanej skargi, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił ją. M.Ko.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło