I SA/Łd 13/09

PostanowienieWSA w Łodzi2009-03-25

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. Jednakże, z uwagi na zgromadzone środki na rachunku bankowym oraz kwotę wpisu sądowego, nie wykazano braku możliwości poniesienia tych kosztów, co skutkuje odmową przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący P.O. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej odpowiedzialności spadkobiercy za zaległości podatkowe. Skarżący wskazał na dochody swoje, matki i siostry, a także na posiadane mieszkanie i nieruchomość rolną. Organ wezwał do uzupełnienia wniosku, a skarżący przedstawił dodatkowe wyjaśnienia i dokumenty, w tym wyciąg z rachunku bankowego.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata; odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienia od kosztów sądowych).

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 25 marca 2009 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku P. O. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi P. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności spadkobiercy za zaległości podatkowe spadkodawcy p o s t a n a w i a: 1/ przyznać skarżącemu – P. O. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata; 2/ odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. P.O. złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności spadkobiercy za zaległości podatkowe spadkodawcy. We wniosku tym skarżący podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z matką T.O. i 25-letnią siostrą I.O. Wskazał przy tym, że uzyskuje dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę w kwocie 1.800 zł. Matka natomiast nie pracuje, a siostra osiąga dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 1.150 zł oraz premii. Jednocześnie skarżący oświadczył, że rodzina zajmuje mieszkanie komunalne o pow. 62 m2. Wydatki związane z utrzymaniem tego mieszkania zamykają się w łącznej kwocie 500 zł miesięcznie. Ponadto majątek rodziny stanowi nieruchomość rolna o pow. 1,10 ha. We wniosku skarżący zawarł także oświadczenie, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 11 lutego 2009 roku wezwano wnioskodawcę do nadesłania wyciągów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, określenia kwoty przeznaczanej na leczenie i zakup lekarstw, wskazania przyczyny braku zatrudnienia matki T.O. oraz podania kwoty premii uzyskiwanej przez siostrę I.O. - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie skarżący w drodze pisma procesowego z dnia 4 marca 2009 roku wyjaśnił, że premia siostry ma charakter uznaniowy i jej wysokość uzależniona jest od wyników w pracy. Niemniej jednak siostra od 3 miesięcy przebywa na zwolnieniu lekarskim (ciąża). Jego matka T.O. jest osobą bezrobotną, zarejestrowaną w Powiatowym Urzędzie Pracy. Rodzina przeznacza na zakup lekarstw dla niego kwotę ok. 100 zł miesięcznie. Do pisma skarżący załączył wyciągi z posiadanego rachunku bankowego. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym została uregulowana w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczeń o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz pisma z dnia 4 marca 2009 roku wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z matką T.O. i 25-letnią siostrą I.O. Matka skarżącego nie pracuje, jest osobą bezrobotną, zarejestrowaną w Urzędzie Pracy i nie osiąga żadnych dochodów. Z tego względu dochód rodziny zamyka się w kwocie ok. 2.950 zł brutto. Majątek rodziny stanowi nieruchomość rolna o pow. 1,10 ha oraz mieszkanie komunalne o pow. 62 m2. Wydatki związane z utrzymaniem tego mieszkania zamykają się w łącznej kwocie 500 zł miesięcznie. Ponadto na zakup leków dla skarżącego rodzina przeznacza kwotę 100 zł. Niemniej, jak wynika z załączonego wyciągu z rachunku bankowego, w dniu poprzedzającym złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy saldo tego rachunku wynosiło ok. 4000 zł. Biorąc po uwagę powyższe okoliczności, Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na częściowe uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. Skarżący wykazał dostatecznie jedynie, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W pozostałym zakresie z uwagi na kwotę środków zgromadzonych na rachunku bankowym, brak wykazania dodatkowych wydatków, stanowiących obciążenie budżetu rodziny oraz kwotę wpisu sądowego w niniejszej sprawie (100 zł), należało odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. (MSi)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło