I SA/Łd 1314/13
WyrokWSA w Łodzi2014-02-18
Skład orzekający: Bożena Kasprzak, Joanna Grzegorczyk-Drozda, Joanna Tarno
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku rozpoczęcia użytkowania części budynku przed jego ostatecznym wykończeniem, obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości powstaje w odniesieniu do całej powierzchni budynku, czy tylko do tej jego części, która jest faktycznie użytkowana?Ratio decidendi
Obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości w przypadku rozpoczęcia użytkowania części budynku przed jego ostatecznym wykończeniem powstaje tylko w zakresie tej części budynku, która jest faktycznie użytkowana, a nie w zakresie całości. Użycie w art. 6 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych sformułowania "lub jego części" wskazuje na możliwość opodatkowania jedynie tej części budynku, która jest użytkowana.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Ł. ustalającą Z. S. wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego na 2013 rok. Zmiana w ewidencji gruntów wykazała, że część gruntów skarżącego została sklasyfikowana jako tereny mieszkaniowe, a także wykazano budynek mieszkalny. Skarżący zakwestionował wysokość podatku od nieruchomości, argumentując, że ostatnia kondygnacja budynku nie jest użytkowana, ponieważ jest w stanie surowym. Organy podatkowe uznały, że decydujące znaczenie ma klasyfikacja gruntów w ewidencji oraz rozpoczęcie użytkowania budynku lub jego części.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. oraz zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz Z. S. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Określono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Kasprzak Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda Sędzia WSA Joanna Tarno (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Tomasz Naraziński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2014 r. sprawy ze skargi Z. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego na 2013 rok 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz Z. S. kwotę 100 zł (sto) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 3) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
I SA/Łd 1314/13
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Ł. ustalającą Z. S. wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego na 2013 rok w kwocie 511 zł.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że w dniu 16 stycznia 2013 r. do Urzędu Miejskiego w Ł. wpłynęło zawiadomienie o zmianie w ewidencji gruntów z dnia [...] r., sporządzone przez Starostwo Powiatowe w Ł., z którego wynika, że grunty działki nr [...] położonej w obrębie nr [...] – O., stanowiącej własność Z. S., sklasyfikowane dotychczas jako użytki rolne (B-RIVa, Rlllb, RIVa, RIVb, RV i RVI) o ogólnej powierzchni 0,4228 ha, po zmianie sklasyfikowane zostały jako: grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych (Lz-RV i Lz-RVI) o pow. 0,0430 ha, użytki rolne (RIVa, RIVb, RV i RVI) o pow. 0,2523 ha i tereny mieszkaniowe (B) o pow. 0,1185 ha. Ponadto w zawiadomieniu wykazany został budynek mieszkalny dwukondygnacyjny o pow. zabudowy 112 m2.
Postanowieniem z dnia [...] r. Burmistrz Ł. wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie ustalenia Z. S. zobowiązania podatkowego w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za okres od 31 grudnia 2012 r.
W dniu 20 kwietnia 2013 r. Z. S. złożył "Informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych" (IN-1), w której wykazał grunty pozostałe o pow. 1.185 m2 i budynek mieszkalny o pow. użytkowej 204 m2 oraz "Informację o gruntach" (IR-1), w której wykazał grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych (Lz-RV i Lz-RVI) o pow. 0,0430 ha oraz grunty orne (RIVa, RIVb, RV i RVI) o pow. 0,2523 ha.
Decyzją z dnia [...] r. Burmistrz Ł. ustalił podatnikowi wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego na 2013 rok w kwocie 511,00 zł, z czego z tytułu podatku rolnego w kwocie 85,00 zł oraz z tytułu podatku od nieruchomości w kwocie 426,00 zł, w czym: od budynku mieszkalnego o pow. 204 m2 za okres od stycznia do grudnia 2013 r. i od gruntów pozostałych o pow. 1.185 m2 za okres od lutego do grudnia 2013 r.
Z. S. odwołał się od tej decyzji, podnosząc, że ostatnia kondygnacja budynku mieszkalnego o pow. 81 m2 nie jest użytkowana, ponieważ jest w stanie surowym, bez instalacji wodnej, grzewczej i elektrycznej. Łączna kwota podatku wzrosła skokowo i jest dla skarżącego, który jest osobą bezrobotną, zbyt dużym obciążeniem. Podatnik nie zakwestionował wymiaru podatku rolnego.
Utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w decyzji z dnia [...] r. podniosło, że decydujące znaczenie dla prawidłowego określenia sposobu opodatkowania gruntu ma jego sklasyfikowanie i odpowiednie oznaczenie w rejestrze ewidencji gruntów. Ewidencja ta stanowi, zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.) podstawę, między innymi, wymiaru podatków i innych świadczeń. W tym zakresie klasyfikacja gruntów wynikająca z danych ewidencyjnych ma dla organu podatkowego charakter wiążący.
Podstawą dokonania wymiaru podatku są zatem przede wszystkim dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, którą prowadzi starosta i to starosta przesyła do organu podatkowego zawiadomienia o zmianach w tej ewidencji. Takie zawiadomienie o zmianie z dnia [...] r. odnośnie działki o numerze ewidencyjnym [...], położonej w O., stanowiącej własność Z. S., Starosta Ł. przekazał do Urzędu Miejskiego w Ł. w dniu 16 stycznia 2013 r.
Wskazując na treść art. 6 ust. 1 i ust. 5 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tj. Dz. U. z 2010 r., Nr 95, poz. 613 ze zm., dalej "u.p.o.l.") organ odwoławczy stwierdził, że organ pierwszej instancji miał obowiązek wymierzyć podatek od nieruchomości od użytków gruntowych sklasyfikowanych w ewidencji gruntów jako inne tereny mieszkaniowe "B" za okres 11 miesięcy 2013 r. Obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości od tych gruntów powstał bowiem od dnia 1 lutego 2013 r. Ustalając podatek za ten okres organ prawidłowo zastosował stawkę 0,27 zł za 1 m2 powierzchni, określoną w § 1 pkt 1 lit. c) uchwały Nr XXX/294/2012 Rady Miejskiej w Ł. z dnia 26 października 2012 r. w sprawie określenia stawek podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Woj. [...] z 2012 r., poz. 3960).
Ponadto zauważył, że art. 6 ust 2 u.p.o.l. nie wiąże powstania obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości wyłącznie z faktem zakończenia prac związanych ze wznoszeniem budynku, lecz dopuszcza także powstanie tego obowiązku w razie rozpoczęcia jego użytkowania przed ostatecznym zakończeniem robót. Faktycznie użytkowany obiekt podlega zatem opodatkowaniu niezależnie od tego, czy prace budowlane zostały ukończone, a nie zostało jedynie zgłoszone zakończenie budowy albo uzyskane pozwolenie na użytkowanie, czy też prace te są cały czas kontynuowane. Za moment rozpoczęcia użytkowania budynku należy przyjąć rozpoczęcie wykonywania na jego terenie jakiejkolwiek działalności innej, niż ściśle związana z prowadzeniem prac budowlanych i wykończeniowych.
W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że podatnik użytkuje budynek, z wyjątkiem ostatniej kondygnacji. Wynika to ze składanych przez podatnika we wcześniejszych latach wykazów i informacji o nieruchomościach, a także z treści odwołania. Rozstrzygnięcia wymaga zatem jedynie to, czy w takim przypadku opodatkowaniu podlega tylko wykorzystywana część budynku, czy też budynek w całości.
Wskazując na rozbieżności występujące w orzecznictwie organ odwoławczy stwierdził, że przychyla się do poglądu, zgodnie z którym jeżeli budynek istnieje i ma jednolite przeznaczenie, to opodatkowaniu podlega cała jego powierzchnia użytkowa, choćby w danym roku część budynku nie była wykorzystywana.
Nie zgadzając się ze stanowiskiem organu, podatnik wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
Kwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie:
- art. 120, art. 122 i art. 187 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) - poprzez niepodjęcie działań, zmierzających do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego w oparciu o wyczerpujące dowody;
- art. 155, art. 196 i art. 197 Ordynacji podatkowej - poprzez niewykorzystanie wszystkich środków dowodowych dla ustalenia stanu faktycznego.
- art. 6 ust. 2 u.p.o.l., poprzez niewłaściwą - rozszerzającą, a przez to krzywdzącą wykładnię tego zapisu.
Mając na uwadze powyższe podatnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji SKO w S. oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza Ł..
W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa, i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Skarga jest zasadna.
Przedmioty opodatkowania podatkiem od nieruchomości zostały wskazane w art. 2 ust. 1 u.p.o.l. W myśl tego przepisu podatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane:
1) grunty;
2) budynki lub ich części;
3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Pkt 2 wprost wskazuje zatem, że przedmiotem opodatkowania może być "budynek lub jego część".
Zgodnie z art. 6 ust. 2 u.p.o.l. jeżeli okolicznością, od której jest uzależniony obowiązek podatkowy, jest istnienie budowli albo budynku lub jego części, obowiązek podatkowy powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona albo w którym rozpoczęto użytkowanie budynku lub jego części przed ich ostatecznym wykończeniem.
W rozpoznawanej sprawie jest niespornym, że budowa budynku skarżącego nie została zakończona, chociaż nie jest wiadome czy skarżący formalnie nie zgłosił jej zakończenia zgodnie z art. 54, art. 57 ust. 1-3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.).
Z art. 6 ust. 2 u.p.o.l. wynika, że obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości nowo budowanych budynków może powstać także przed zakończeniem ich budowy, o ile doszło do rozpoczęcia użytkowania budynku lub jego części przed ich ostatecznym wykończeniem. Zdaniem Sądu w przepisie tym nie jest jasno określony zakres obowiązku podatkowego, chociaż z faktu dwukrotnego użycia sformułowania "w części" (art. 6 ust. 2 in pirincipio i art. 6 ust. 2 in fine u.p.o.l.) należy sądzić, że możliwa jest wówczas dwojakiego rodzaju sytuacja. Pierwsza, w której podatnik, przed zakończeniem budowy np. budynku jednopiętrowego, a po wybudowaniu parteru i zabezpieczeniu budowy, zaprzestaje jej kontynuacji, rozpoczyna użytkowanie tego parteru przed ostatecznym wykończeniem, to wówczas obowiązek podatkowy w zakresie tego parteru powstałby od 1 stycznia następnego roku podatkowego po roku, w którym rozpoczęto użytkowanie budynku. Druga zaś sytuacja odnosiłaby się do stanu faktycznego ustalonego w rozpoznawanej sprawie, w którym podatnik nie zakończył budowy budynku, nie wykończył go ostatecznie, ale rozpoczął użytkowanie jego części. Obowiązek podatkowy wówczas zgodnie z art. 6 ust. 2 u.p.o.l. powstaje tylko w zakresie tej części użytkowanego budynku, a nie w zakresie całości. Wyraźnie bowiem przepis art. 6 ust. 2 stwierdza "w którym rozpoczęto użytkowanie budynku lub jego części". Jeżeli by obowiązek podatkowy wówczas powstawał w zakresie całości budynku, to użycie w tym przepisie określenia "lub jego części" byłoby zbędne.
Reasumując, Sąd doszedł do przekonania, że stanowisko organów narusza przepisy art. 2 ust. 1 i art. 6 ust. 2 u.p.o.l.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ zobowiązany będzie do uwzględnienia wykładni prawa zaprezentowanej w uzasadnieniu niniejszego wyroku.
Z powyższych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), Sąd orzekł jak w sentencji.
J.B.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło