I SA/Łd 1344/13

Dnia 31 stycznia 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za I, II, III, IV kwartał 2008 roku oraz obowiązku zapłaty podatku za okresy od kwietnia do grudnia 2008 roku p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącej - A Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. reprezentowana przez pełnomocnika w osobie doradcy podatkowego, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za I, II, III, IV kwartał 2008 roku oraz obowiązku zapłaty podatku za okresy od kwietnia do grudnia 2008 roku. Jednocześnie w złożonym na urzędowym formularzu (PPPr) wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych skarżąca podała, że przedmiotem działalności Spółki jest produkcja opakowań z tworzyw sztucznych. Wskazała przy tym, iż wysokość jej kapitału zakładowego stanowi kwotę 915.580,34 zł. Z kolei wartość środków trwałych wynosi 3.385.499,75 zł. W ostatnim roku obrotowym poniosła stratę w wysokości -228.896,77 zł. Stan jej rachunku bankowego na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku określiła na kwotę 0 zł. Uzasadniając powyższy wniosek skarżąca dodatkowo podniosła, że nie posiada środków pieniężnych. W wyniku decyzji organów podatkowych konta bankowe Spółki zostały zajęte przez komornika. Natomiast środki trwałe, którymi dysponuje, zostały sfinansowane z dotacji unijnych i nie ma możliwości ich spieniężenia. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 13 grudnia 2013 roku wezwano jej pełnomocnika do złożenia dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących sytuacji majątkowej skarżącej, w tym do: nadesłania wyciągów z posiadanego rachunku bankowego z okresu ostatnich 3 miesięcy, złożenia odpisu aktualnego (wskazanego we wniosku) bilansu oraz rachunku zysków i strat, wskazania źródła i kwoty środków przeznaczanych na finansowanie bieżącej działalności Spółki oraz nadesłania zeznania podatkowego Spółki za 2012 rok - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W wykonaniu powyższego wezwania pełnomocnik skarżącej w drodze pisma z dnia 9 stycznia 2014 roku wyjaśnił, że wygenerowanie wyciągów z rachunków bankowych skarżącej jest niemożliwe z uwagi na zajęcie rachunków bankowych. Stwierdził przy tym, że według oświadczeń Spółki nie jest prowadzona działalność bieżąca. Do pisma pełnomocnik załączył kopię zeznania podatkowego oraz bilans Spółki. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 2 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może być przyznane na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Podkreślić należy także, iż w świetle wskazanego powyżej art. 246 § 2 p.p.s.a. rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania osobie prawnej prawa pomocy ma charakter uznaniowy. Oznacza to zatem, że nawet jeżeli zostałby spełniona przesłanka braku dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, Referendarz sądowy nie musi przychylić się do żądania strony, a jedynie może przyznać jej prawo pomocy, gdy uzna, że zachodzi taka potrzeba z uwagi na konieczność zapewnienia stronie realizacji zasady prawa do sądu. Jednocześnie wskazać należy, że strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania i wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku powinna uprawdopodobnić w sposób wiarygodny i rzetelny, że zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2010 r., sygn. akt I GZ 1/10 opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Odnosząc powyższe uwagi do złożonego wniosku stwierdzić należy, że w stanie faktycznym istniejącym w rozpatrywanej sprawie brak jest przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, a tym samym wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. W tym względzie w pierwszej kolejności podnieść należy, że za zasadnością złożonego wniosku nie przemawia wartość środków trwałych Spółki, jeśli zestawić tę wartość (3.385.499,75 zł) z wysokością wpisu sądowego od skargi, który w niniejszej sprawie wynosi 14.837 zł. Z oświadczeń zawartych we wniosku wynika przy tym, że skarżąca jako spółka z ograniczoną odpowiedzialnością według bilansu (na dzień 31.07.2013 r.) posiadała kapitał zakładowy w wysokości 915.580,34 zł oraz środki trwałe o wartości 3.061.383,37 zł. Ponadto posiadała również środki pieniężne w kasie i na rachunkach bankowych w łącznej kwocie 396.043,62 zł. Kwota tychże środków pieniężnych niewątpliwie umożliwiała poczynienie oszczędności na rzecz przyszłych opłat sądowych związanych z inicjatywą zaskarżenia decyzji organu podatkowego doręczonej pełnomocnikowi strony w dniu 18 września 2013 roku. W dalszej kolejności stwierdzić należy, że za zasadnością wniosku skarżącej nie przemawia także wykazana w zeznaniu CIT-8 strata za 2012 rok w wysokości –203.613,29 zł. Strata ta nie oznacza, iż Spółka traci płynność finansową i nie jest w stanie regulować własnych, wymagalnych zobowiązań, zwłaszcza gdy weźmie się pod uwagę wskazaną przez skarżącą kwotę przychodów wynoszącą 6.122.405,71 zł przy wykazanych kosztach ich uzyskania stanowiących kwotę 6.326.019 zł. Z tego względu przyjąć należy, że wykazywana przez skarżącą strata w zakresie prowadzonej działalności jest jedynie wynikiem bilansowym nadwyżki kosztów nad przychodami. Nie oznacza ona natomiast braku środków finansowych, a co za tym idzie, sama tylko ta okoliczność nie warunkuje potrzeby udzielenia pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Zauważyć przy tym należy, że Spółka nie wspomniała o jakichkolwiek trudnościach związanych z finansowaniem tego rzędu kwoty kosztów uzyskania przychodów. Z akt sprawy nie wynika zaś, aby skarżąca zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej bądź złożyła wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki. W tym kontekście nie przekonuje więc zawarte w piśmie z dnia 9 stycznia 2014 roku stwierdzenie pełnomocnika skarżącej, iż "według oświadczenia Spółki nie jest prowadzona działalność gospodarcza". Ponadto za gołosłowne uznać należy oświadczenie, jakoby nie było możliwe wygenerowanie wyciągów z rachunku bankowego skarżącej z uwagi na zajęcie tych rachunków, tym bardziej, że w świetle bilansu na dzień 31 lipca 2013 roku, jak wskazano powyżej, łączna kwota środków pieniężnych, w tym także zgromadzonych na rachunkach bankowych, wynosiła 396.043,62 zł. W tym stanie sprawy, Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie i odmówił przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. AK.