I SA/Łd 1349/10
PostanowienieWSA w Łodzi2011-01-28
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółce z ograniczoną odpowiedzialnością można przyznać prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, gdy nie wykazała dostatecznie swojej trudnej sytuacji majątkowej?Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym może być przyznane osobie prawnej na wniosek, jeśli wykaże ona brak środków na pokrycie kosztów postępowania. W przypadku braku dostatecznych i spójnych dowodów potwierdzających trudną sytuację majątkową, a także niewykonania obowiązku dostarczenia wymaganych dokumentów, prawo pomocy nie powinno być przyznane.Stan faktyczny
A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w J. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi dotyczącą określenia kwoty podatku do zapłaty z faktur VAT z marca 2005 roku. Spółka wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację majątkową, brak działalności gospodarczej i liczne wierzytelności przewyższające majątek. Jednakże nie dostarczyła wszystkich wymaganych dokumentów potwierdzających stan majątkowy i dochody.Rozstrzygnięcie
Odmówić przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 28 stycznia 2011 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w J. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia kwoty podatku do zapłaty wynikającej z wystawionych w marcu 2005 roku faktur VAT p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącej – A Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w J. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Postanowieniem z dnia 30 listopada 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie określenia kwoty podatku do zapłaty wynikającej z wystawionych w marcu 2005 roku faktur VAT, skargę tę, z uwagi na uchybienie przez skarżącą terminu do jej wniesienia, odrzucił.
W załączonym do skargi, złożonym na urzędowym formularzu (PPPr), wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych skarżąca oświadczyła, że przedmiotem prowadzonej przez nią działalności gospodarczej była m.in. produkcja alkoholu etylowego oraz sprzedaż hurtowa i detaliczna paliw. Aktualnie Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej. Nie posiada kapitału zakładowego, środków trwałych, za ostatni rok obrotowy nie wykazała straty (zysku). Nie posiada także rachunku bankowego. Z uwagi na liczne wierzytelności przewyższające majątek nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów związanych z postępowaniem. Przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie umożliwi jej podjęcie skutecznej obrony, która w chwili obecnej nie jest możliwa.
Jednocześnie skarżąca wskazała, że wszelkie informacje oraz wymagane dokumenty dotyczące posiadanego przez nią majątku zostały złożone w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 59/10. Do chwili obecnej stan finansowy Spółki nie uległ żadnym zmianom, ponieważ od ok. 2007 roku Spółka nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej i nie posiada aktywnych rachunków bankowych. Faktury wystawiane są tylko w przypadku sprzedaży określonych składników majątkowych przez komornika sądowego. Cały majątek Spółki jest przedmiotem toczącego się postępowania egzekucyjnego. O stanie finansowym Spółki świadczy także fakt, że w ostatnim okresie naczelnik urzędu skarbowego zwolnił spod egzekucji ruchomości objęte zastawem, gdyż ich wartość byłaby niższa niż koszty postępowania egzekucyjnego. Do wniosku załączono kserokopię stanu zaległości Spółki na dzień 2 września 2010 roku.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje:
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 2 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może być przyznane, na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania, prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
W interesie strony skarżącej leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Jednocześnie podkreślić należy, iż spełnienie przez stronę przesłanek ekonomicznych wskazanych w powołanym wyżej art. 246 § 2 p.p.s.a. nie obliguje do przyznania prawa pomocy, lecz jedynie uprawnia Referendarza sądowego do jego udzielenia.
Odnosząc powyższe uwagi do złożonego wniosku stwierdzić należy, że w stanie faktycznym istniejącym w rozpatrywanej sprawie brak jest przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, a tym samym wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim zauważyć należy, że stosownie do powołanych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. Tymczasem w oświadczeniu zawartym we wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca wprawdzie podała, że aktualnie Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej. Nie posiada kapitału zakładowego, środków trwałych ani rachunku bankowego. Nie wskazała przy tym zysku (straty) za ostatni rok obrotowy. Z uwagi na liczne wierzytelności przewyższające majątek nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów związanych z postępowaniem. Łączna kwota zaległości Spółki na dzień 2 września 2010 roku wynosi 21.495.050,79 zł. Niemniej jednak z oświadczeń skarżącej, zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy załączonym do sprawy o sygn. akt I SA/Łd 59/10, które dotyczą tego samego roku obrotowego, wynika, że kapitał zakładowy Spółki wynosi 50.000 zł, a wartość środków trwałych według bilansu za ostatni rok stanowiła kwotę 300.416,65 zł. Stan jej konta bankowego wynosi -671,00 zł. W ostatnim roku obrotowym skarżąca osiągnęła zysk w wysokości +60.601,87 zł.
Ponadto podkreślić należy, że skarżąca nie wykonała zarządzenia Referendarza sądowego i wbrew obecnym zapewnieniem o złożeniu wszelkich informacji i dokumentów dotyczących posiadanego majątku w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 59/10 nie nadesłała wyciągów z rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, odpisu aktualnych bilansów oraz rachunku zysków i strat, a także deklaracji podatkowych wskazujących na wysokość dochodu (straty) osiągniętego za okres dwóch ostatnich lat kalendarzowych (2008 i 2009).
W tym stanie rzeczy, z uwagi na brak spójności oświadczeń skarżącej dotyczących jej sytuacji majątkowej uznać należało, że skarżąca nie wykazała w sposób niebudzący wątpliwości, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Nienależyte przy tym wykazanie okoliczności warunkujących przyznanie prawa pomocy polegające na odwołaniu się skarżącej do złożenia dokumentów i informacji, których wbrew nałożonemu na nią obowiązkowi nie nadesłała, uniemożliwia faktyczną ocenę rzeczywistych możliwości płatniczych skarżącej i ustalenie, czy rzeczywiście jej sytuacja uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w żądanym zakresie.
Ponadto już tylko na marginesie niniejszej sprawy wskazać należy, że na obecnym etapie postępowania na skarżącej nie ciążą realne koszty postępowania, w tym koszty sądowe w postaci opłat sądowych. Z akt sprawy wynika bowiem, że skarżąca nie wniosła środka odwoławczego od postanowienia z dnia 30 listopada 2010 roku, co tym samym przesądza o zakończeniu postępowania w niniejszej sprawie.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
(MSi)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło