I SA/Łd 1393/06
PostanowienieWSA w Łodzi2007-03-28
Skład orzekający: Paweł Kowalski, Paweł Janicki, Ewa Cisowska-Sakrajda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie sądowoadministracyjne powinno zostać umorzone, gdy organ administracji publicznej, działając w trybie art. 54 § 3 PPSA, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie w sprawie?Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 PPSA, gdy stało się ono zbędne z przyczyn innych niż cofnięcie skargi lub śmierć strony. W sytuacji, gdy organ administracji publicznej uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie w sprawie, przedmiot zaskarżenia przestaje istnieć, co czyni dalsze postępowanie sądowe bezprzedmiotowym.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła deklarację uproszczoną nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego, deklarując rok produkcji 2000 i stosując stawkę 39,1%. Urząd Celny ustalił, że samochód został wyprodukowany w październiku 1999 r., co skutkowało wydaniem decyzji określającej wyższe zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym. Po utrzymaniu decyzji przez Dyrektora Izby Celnej, strona wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie art. 90 TWE. W trakcie postępowania sądowego Dyrektor Izby Celnej, działając w trybie art. 54 § 3 PPSA, uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe na podstawie art. 161 pkt 3 PPSA.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kowalski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Paweł Janicki, Asesor WSA Ewa Cisowska-Sakrajda, Protokolant asystent sędziego Paweł Pijewski, po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2007 roku na rozprawie sprawy ze skargi E. i K. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym w związku z nabyciem wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego umorzyć postępowanie sądowe
W dniu 21 grudnia 2004 r. E. K. i K. K. złożyła deklarację uproszczoną nabycia wewnątrzwspólnotowego AKC-U dotyczącą samochodu osobowego marki Fiat Bravo, wskazując 2000 rok produkcji pojazdu. Strona zastosowała stawkę podatkową w wysokości 39,1%. Kwota podatku akcyzowego
w wysokości 819,00 zł została wpłacona na konto Izby Celnej w Ł..
W związku z wątpliwościami dotyczącymi prawidłowości zadeklarowanego roku produkcji pojazdu i zastosowanej stawki podatku Urząd Celny zwrócił się do firmy A S. A. z prośbą o ustalenie roku oraz miesiąca produkcji samochodu.
W odpowiedzi wskazano, że z danych uzyskanych z bazy komputerowej producenta B wynika, iż przedmiotowy samochód został wyprodukowany
w październiku 1999 r..
W dniu 24 listopada 2005 r. Naczelnik Urzędu wezwał podatniczki do osobistego stawienia się w siedzibie Urzędu celem złożenia wyjaśnień.
W wyznaczonym terminie skarżące nie stawiły się.
W dniu 20 lutego 2006 r. Naczelnik Urzędu Celnego w P., działając na podstawie: art. 207, art. 13 § 1 pkt 1, art. 21 § 1 pkt 1 i § 3, art. 51 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. z 2005 r. Dz. U. Nr 8 poz. 60 ze zm.); art. 10 ust. 1 pkt 2, art. 13 ust. 4, art. 75 ust. 1, art. 80 ust. 1, ust. 2 pkt 2, ust. 3 pkt 3, art. 81 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r.
o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, poz. 257 ze zm.); § 2 ust. 1 pkt 2, § 7 ust. 2 i 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz. U. 87 poz. 825 ze zm.); art. 71 ust. 7 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t. j. Dz. U. z 2003 r. Nr 58 poz. 515 ze zm.), wydał decyzję nr [...] określającą zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym w wysokości 1.070,00 Zł z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki Fiat Bravo.
W dniu 20 marca 2006 r. E. i K. K. złożyły odwołanie od powyższej decyzji wnosząc o uchylenie decyzji w całości oraz o zwrot kwoty 819,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 21 grudnia 2004 r. do dnia zapłaty. Decyzji strona skarżąca zarzuciła naruszenie art. 90 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską (TWE).
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w P..
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że stawka podatku akcyzowego dla samochodu osobowego o pojemności silnika poniżej 2000 cm3 i roku produkcji 1999 - wynosi 51,1%. Podatnik w złożonej deklaracji uproszczonej zadeklarował dla przedmiotowego samochodu rok produkcji 2000. Powyższe nie znalazło potwierdzenia w postępowaniu podatkowym. Podstawy do ustalenia roku produkcji i zastosowania prawidłowej stawki podatku akcyzowego nie może stanowić data pierwszej rejestracji czy też data dopuszczenia pojazdu do ruchu, ale data jego produkcji określona przez producenta.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 90 TWE Dyrektor Izby Celnej w Ł. stwierdził, iż przepisy krajowe nie nakładają bezpośrednio lub pośrednio na towary pochodzące z Unii Europejskiej podatków wewnętrznych wyższych od tych, które obowiązują na podobne towary krajowe. Obciążenie podatkowe dla tych podobnych wyrobów jest identyczne. Zgodnie z art. 80 ust. 1 o podatku akcyzowym, podatkowi temu podlegają wszystkie samochody osobowe niezarejestrowane na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Z powyższego wynika, iż płacony w Polsce podatek akcyzowy od samochodów jest ściśle związany z ich pierwszą rejestracją na terytorium kraju i dotyczy zarówno samochodów nowych, jak i używanych, sprzedawanych na terytorium kraju i nabytych na terytorium innego państwa członkowskiego. Również stawki podatku akcyzowego, określone w § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego są identyczne dla samochodów nabywanych w kraju
i wewnątrzwspólnotowo, ich wysokość uzależniona jest jedynie od wieku i pojemności silnika, przy czym przy samochodach, które są przedmiotem sprzedaży, nabycia wewnątrzwspólnotowego czy importu przed upływem dwóch lat od ich produkcji - stawka jest określona procentowo i jest jednakowa dla podobnych pojazdów, zaś przy samochodach starszych - wysokość stawki obliczana jest według wzoru, również jednakowego dla samochodów nabywanych w kraju i wewnątrzwspólnotowo.
Mechanizm różnicowania stawek akcyzy na samochody osobowe, co do zasady, jest jednakowy dla wszystkich samochodów niezależnie od kraju nabycia. Jednak
w odniesieniu do pojazdów nabywanych wewnątrzwspólnotowo bądź importowanych, na ogół wieloletnich, mechanizm ten powoduje, iż takie samochody są obciążone wyższą stawką w stosunku do samochodów krajowych sprzedawanych przed pierwszą rejestracją w kraju, które z reguły są samochodami nowymi. Wyższa stawka podatku nie przekłada się automatycznie na wyższą kwotę wyliczonego podatku, której wysokość uzależniona jest od podstawy opodatkowania. W przypadku samochodów nowych kwota opodatkowania jest znacznie wyższa aniżeli w przypadku samochodów używanych.
Podstawą opodatkowania dla samochodów nabywanych wewnątrzwspólnotowo jest kwota, jaką podmiot winien zapłacić. Taki sposób obliczania stawki podatku akcyzowego nie jest dyskryminujący dla osób, które dokonują nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodów osobowych.
W przypadku samochodów używanych obowiązek podatkowy w podatku akcyzowym jest ściśle związany z pierwszą rejestracją na terytorium kraju samochodu
i nie jest w żaden sposób związany z źródłem pochodzenia samochodu. Wyjaśnić należy, iż przepisy nie preferują np. zakupionego w Polsce samochodu osobowego marki Fiat Bravo wyprodukowanego w 1999 r. niezarejestrowanego w kraju, zgodnie
z przepisami o ruchu drogowym. Sprzedający taki samochód niezarejestrowany w kraju miałby również obowiązek naliczenia i odprowadzenia podatku akcyzowego według stawki 51,1 %, tak jak to miało miejsce w przypadku Strony, która nabyła podobny samochód w innym kraju Unii Europejskiej. Różnica w podatku mogłaby jedynie wynikać z różnej podstawy opodatkowania zawartej w umowach kupna-sprzedaży będącej konsekwencją cen obowiązujących na rynku samochodowym w danym kraju Unii.
Na powyższą decyzję E. K. i K. K. wniosły skargę
do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
Decyzji zarzucono naruszenie art. 90 TWE – poprzez ich błędną wykładnię, prowadzącą do uznania, ze przepisy umów międzynarodowych, a w szczególności postanowienia TWE zakazujące dyskryminacyjnego opodatkowania towarów pochodzących z innych państw członkowskich, nie mają zastosowania.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Ł. wniósł o jej oddalenie podnosząc argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W dniu 28 marca 2007 r. na rozprawie Pełnomocnik Dyrektora Izby Celnej
w Ł. złożył pismo procesowe zawierające wniosek o umorzenie postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym z uwagi na wydanie decyzji w trybie art. 54 § 3 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, mocą której Dyrektor Izby Celnej uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji
i umorzył postępowanie w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Po myśli art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono zbędne z przyczyn innych niż cofnięcie skargi lub śmierć strony.
Umorzenie postępowania administracyjnego oznacza przerwanie
i zakończenie postępowania sądowoadministracyjnego z powodu zaistnienia
w jego toku zdarzeń, które uniemożliwiają osiągniecie jego celu, albo powodują,
że dokonanie przez sąd administracyjny kontroli zaskarżonego aktu lub czynności staje się zbędne albo nawet niedopuszczalne.
Z bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego,
w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. mamy do czynienia wówczas, kiedy
w toku tego postępowania, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia lub też na skutek zdarzeń które zaistniały po wydaniu zaskarżonego orzeczenia, ocena jego legalności jest zbędna.
W rozpoznawanej sprawie zachodzi przypadek bezprzedmiotowości dalszego postępowania, rodzący konieczność jego umorzenia. Kluczową dla niniejszego rozstrzygnięcia jest decyzja Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...], mocą której organ działając w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. uchylił w całości zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie w sprawie. W ten sposób organ administracji publicznej samodzielnie wyeliminował z obrotu prawnego decyzję administracyjną, której uchylenia domagała się strona skarżąca w toczącym się postępowaniu.
W następstwie wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji upadły skutki nią wywołane. Tym samym upadł przedmiot niniejszego postępowania,
a rozstrzygnięcia wydawane przez organ odwoławczy w następstwie złożonego przez stronę skarżącą pisma mającego inicjować postępowanie w przedmiocie uchylenia tejże decyzji, utraciły swą podstawę.
Brak skutków prawnych wywołanych kwestionowaną przez stronę skarżącą decyzją, sprawia, iż przestał istnieć substrat zaskarżenia, a więc tym samym zbędne (bezprzedmiotowe) jest dalsze postępowanie sądu w niniejszej sprawie. Skoro strona skarżąca, nawet w szerszym zakresie niż wskazany w skardze do sądu uzyskała satysfakcjonujące rozstrzygnięcie w postępowaniu przed organem administracji publicznej, to bezprzedmiotowe stało się prowadzenie niniejszego postępowania.
Na marginesie wypada zauważyć, iż w związku z treścią orzeczenia Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 18 stycznia 2007 r. w sprawie
C 313/05 strona skarżąca nie traci możliwości do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku akcyzowym.
Wobec uchylenia zaskarżonej decyzji w trybie art. 54 § 3 ustawy Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postępowanie sądowe wszczęte skargą na tą decyzję stało się bezprzedmiotowe.
Mając powyższe na uwadze Sąd umorzył postępowanie na podstawie art. 161 pkt. 3 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło