I SA/Łd 1402/14

PostanowienieWSA w Łodzi2015-07-08

Skład orzekający: Małgorzata Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca może uzyskać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych bez udokumentowania swojej sytuacji majątkowej i dochodowej?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może być przyznane tylko wtedy, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawca ma obowiązek udokumentować swoją sytuację majątkową i dochodową, a brak takiego udokumentowania skutkuje odmową przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżąca Z. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego za 2011 rok. Wskazała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z rodziną, posiada dwa domy i nieruchomość rolną. Pomimo wezwania nie dostarczyła dokumentów potwierdzających dochody i koszty utrzymania, co uniemożliwiło ocenę jej sytuacji majątkowej.
Rozstrzygnięcie
Odmówić skarżącej Z. B. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 8 lipca 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 rok od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów p o s t a n a w i a: odmówić skarżącej Z. B. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wyrokiem z 17 marca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę Z. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku ustalającą skarżącej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 rok od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. W dniu 27 maja 2015 roku podatniczka wystąpiła ze skargą kasacyjną od powyższego rozstrzygnięcia. W skardze zawarty został wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych na obecnym etapie postępowania. W dołączonym do skargi formularzu PPF skarżąca wskazała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem, córką, zięciem i dwojgiem wnucząt. Źródłem utrzymania rodziny są dochody z emerytur skarżącej i jej męża w łącznej kwocie 3.300 zł oraz wynagrodzenia za pracę córki oraz zięcia w łącznej wysokości 4.500 zł. Skarżąca jest właścicielką dwóch domów o powierzchni 90 i 180 m2 oraz nieruchomości rolnej o powierzchni 3,7 ha. Wyjaśniła, że większy dom zbudowała w istocie dla syna i to on w nim mieszka. Zarządzeniem z 5 czerwca 2015 roku skarżąca została wezwana do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez udokumentowanie miesięcznych kosztów utrzymania swojego gospodarstwa domowego, wysokości dochodów poszczególnych członków rodziny i nadesłanie odpisów ich zeznań podatkowych za 2014 rok, nadesłanie wyciągów z posiadanych kont i lokat bankowych skarżącej za ostatnie 2 miesiące, w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Do chwili obecnej strona nie uczyniła zadość wezwaniu. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek skarżącej nie jest zasadny. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. We wniosku o przyznanie prawa pomocy Z. B. wskazała, iż z mężem, córką, zięciem i dwojgiem wnucząt prowadzi gospodarstwo domowe, którego miesięczny dochód zamyka się kwotą 7.800 zł. Skarżąca jest właścicielką dwóch domów o powierzchni 90 i 180 m2 oraz nieruchomości rolnej o powierzchni 3,7 ha. Wnioskodawczyni pomimo wezwania w żaden sposób nie udokumentowała wielkości dochodów posiadanych na utrzymanie ani nie udzieliła żadnych informacji dotyczących ponoszonych kosztów utrzymania, nie nadesłała także dokumentów podatkowych ani wyciągów z rachunków bankowych pozwalających na ich ustalenie. W tej sytuacji brak jest możliwości przeprowadzenia kompleksowej oceny sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych wnioskodawczyni w celu ustalenia czy rzeczywiście obiektywnie odpowiada ona przesłankom uzasadniającym przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wskazać należy, iż w interesie skarżącej ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy leżeć powinno prawidłowe oraz pełne wyjaśnienie rzeczywistej sytuacji materialnej i możliwości płatniczych i na niej spoczywa ciężar dowodu, obowiązek wykazania, że jej sytuacja materialna jest rzeczywiście na tyle trudna, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie. Twierdzeniom skarżącej w tym zakresie przeczy także fakt zatrudnienia w przeciągu dwóch miesięcy dwóch pełnomocników z wyboru do prowadzenia jej sprawy w niniejszym postępowaniu. Uwzględniając powyższe, stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że skarżąca nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. Ake.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło