I SA/Łd 1413/05

WyrokWSA w Łodzi2006-02-08

Skład orzekający: Piotr Kiss, Arkadiusz Cudak, Aleksandra Wrzesińska-Nowacka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy polskie przepisy ustawy o podatku akcyzowym dotyczące opodatkowania nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodów osobowych są zgodne z art. 90 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (TWE) i czy w przypadku stwierdzenia niezgodności podatnikowi przysługuje zwrot nienależnie pobranego podatku akcyzowego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że polskie przepisy ustawy o podatku akcyzowym dotyczące opodatkowania nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodów osobowych są sprzeczne z art. 90 TWE, który zakazuje dyskryminacji podatkowej. W związku z tym podatek akcyzowy zapłacony przez skarżącego na podstawie tych przepisów należy uznać za nienależnie pobrany, co otwiera drogę do żądania stwierdzenia nadpłaty. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, nakazując organom ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem prawa wspólnotowego.
Stan faktyczny
Skarżący złożył deklarację uproszczoną i wpłacił podatek akcyzowy z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego. Następnie złożył wniosek o zwrot tego podatku, twierdząc, że został pobrany z naruszeniem prawa Unii Europejskiej. Naczelnik Urzędu Celnego odmówił zwrotu, uznając, że podstawa prawna poboru istniała, a podatnik sam się opodatkował. Dyrektor Izby Celnej utrzymał decyzję w mocy, argumentując, że samochody osobowe są wyrobami niezharmonizowanymi, a polskie przepisy nie naruszają TWE. Skarżący w skardze do WSA podtrzymał zarzuty naruszenia zobowiązań wynikających z TWE, w tym zakazu ceł i dyskryminacji podatkowej.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego I w Ł. Zasądzono od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz A. S. kwotę 143 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 8 lutego 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Kiss, Sędziowie Sędzia NSA Arkadiusz Cudak, Sędzia NSA Aleksandra Wrzesińska-Nowacka (spr.), Protokolant asystent sędziego Anna Dębowska, po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2006 roku na rozprawie sprawy ze skargi A. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego. 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzje Naczelnika Urzędu Celnego I w Ł. z dnia [...], nr. [...] 2) zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz A. S. kwotę 143 ( sto czterdzieści trzy) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 25 czerwca 2005 r. A. S. złożył w Urzędzie Celnym I w Ł. deklarację uproszczoną nabycia wewnątrzwspólnotowego AKC-U, dotyczącą samochodu osobowego marki Volvo V40, deklarując: rok produkcji – 1997, stawkę podatku 65 % oraz kwotę podatku akcyzowego – 3.565 zł. W tym samym dniu wpłacił zadeklarowany podatek akcyzowy. 21 kwietnia 2005 r. podatnik złożył wniosek o zwrot niesłusznie pobranego podatku akcyzowego w wyżej określonej wysokości. W uzasadnieniu wniosku podał, iż podatek akcyzowy został pobrany z naruszeniem prawa Unii Europejskiej. Nie skonkretyzował przy tym, które przepisy unijne zostały naruszone. Naczelnik Urzędu Celnego I w Ł. decyzją z dnia [...] nr [...], wydaną z powołaniem się na przepisy art. 21 § 1, art. 207 § 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz art. 4 ust. 1 pkt 5, art. 75 ust. 1 i ust. 3, art. 81 ust. 1, art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 29, poz. 257 ze zm.) odmówił zwrotu podatku akcyzowego w kwocie 3.565 zł. W uzasadnieniu wyjaśnił, że obowiązek zapłaty podatku akcyzowego od nabytego wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego wynika bezpośrednio z postanowień ustawy o podatku akcyzowym, a zatem w momencie zapłaty podatku istniała podstawa prawna jego poboru. Ponadto podatnik sam się opodatkował i dobrowolnie złożył deklarację podatkową. W odwołaniu od powyższej decyzji podatnik, podtrzymując swoje stanowisko wniósł ponownie o zwrot nadpłaconego podatku akcyzowego. W uzasadnieniu stwierdził, iż nie miał obowiązku wskazywania konkretnych przepisów prawa unijnego, naruszonych wskutek pobrania podatku, ponieważ to organ administracji dysponuje odpowiednią w tym zakresie wiedzą i powinien to prawo interpretować i stosować. Z tego też względu brak wskazania podstawy prawnej nie może być argumentem uzasadniającym decyzję odmowną. Skarżący zarzucił także, iż organ interpretując unormowania ustawy o podatku akcyzowym nie uwzględnił nadrzędności prawa Unii Europejskiej nad prawem krajowym. Uznał, iż niecelowe jest powoływanie się na art. 23, 25 i 90 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską z dnia 25 marca 1957 (Dz.U. z 2004 r., nr 90,poz. 864/2, ze zm. wynikającymi z Traktatu Amsterdamskiego z dnia 2 października 1997 r.-Dz.U. z 2004 r., nr 90,poz. 864/31 , powoływanego dalej jako TWE) oraz przytaczanie orzeczeń Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z tego względu, iż zagadnienia te są doskonale organowi administracji znane. Sygn. akt I SA/Łd 1413/05 Dyrektor Izby Celnej w Ł. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, wydając w dniu [...] decyzję nr [...]. W jej uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł przede wszystkim, że wyroby niezharmonizowane, a do takich należą samochody osobowe, pozostają w wyłącznej gestii prawodawstwa poszczególnych państw członkowskich, które ustalają, czy wyroby te mają być objęte akcyzą i według jakiej stawki ( art. 3 ust. 3 Dyrektywy 92/12/EWG z 25 lutego 1992 r. w sprawie ogólnych warunków dotyczących wyrobów objętych podatkiem akcyzowym, cih przechowywania, przepływu oraz kontrolowania- Dz.Urz. UE seria L z 1991 2r., Nr 76,poz. 1). Nie istnieją też żadne przesłanki do stwierdzenia, że akcyza na samochody ogranicza swobodny przepływ towarów i warunki konkurencji, skoro mamy tak ogromny napływ używanych samochodów z krajów Unii Europejskiej. Zachowana została także bezstronność systemu podatkowego, bowiem akcyzie podlegają wszystkie samochody osobowe niezarejestrowane na terytorium kraju. Niezasadny jest zatem, zdaniem Dyrektora Izby Celnej, zarzut podatnika, że przepisy ustawy o podatku akcyzowym i akty wykonawcze do niej, w zakresie w jakim dotyczą samochodów osobowych nabywanych wewnątrzwspólnotowo, są niezgodne z postanowieniami TWE. Zdaniem organu odwoławczego polskie przepisy nie naruszają art. 90 TWE – formułującego zakaz dyskryminacji podatkowej – bowiem zarówno samochody używane, znajdujące się na terytorium kraju, jak też nabywane wewnątrzwspólnotowo, podlegają temu samemu podatkowi płaconemu przed pierwszą rejestracją na terytorium kraju i w takiej samej wysokości. Za niezasadne uznał także zarzuty dotyczące naruszenia art. 23 i art. 25 TWE. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej pobrana od Podatnika kwota nie jest ani cłem, ani opłatą o podobnym skutku. Wpłacany podatek jest podatkiem pośrednim od wyrobu akcyzowego niezharmonizowanego i w związku z tym nie podlega harmonizacji. Ustawa o podatku akcyzowym nie nałożyła na podatnika tego typu obowiązków, które mogłyby zniechęcić go do nabycia pojazdu osobowego w innym państwie członkowskim, czy też takich które były nadmiernie uciążliwe w porównaniu do obowiązków nałożonych na innych podatników tego podatku w kraju. Dyrektor Izby Celnej podkreślił ponadto, że w przypadku sprzeczności przepisów prawa wewnętrznego z przepisami prawa wspólnotowego – na co powołuje się skarżący – organy podatkowe nie mają możliwości odmowy stosowania przepisów krajowych. W takich przypadkach o niezgodności prawa krajowego z prawem wspólnotowym orzeka Komisja Europejska lub ETS, a do czasu zajęcia stanowiska przez te organy przepisy krajowe zachowują moc obowiązującą. Podniósł także, że rozpatrywana sprawa nie dotyczy określenia zobowiązania w podatku akcyzowym, lecz kwestii istnienia ewentualnej nadpłaty w tym podatku. Rozstrzygnięcia wymaga zatem kwestia, czy podatek Sygn. akt I SA/Łd 1413/05 akcyzowy uiszczony przez stronę jako podatnika podatku akcyzowego stanowi podatek nadpłacony. W tym przypadku organ odwoławczy uznał, że w przedmiotowej sprawie nie ma podstaw do zwrotu uiszczonego podatku akcyzowego, albowiem obowiązek zapłaty podatku został nałożony na mocy ustawy o podatku akcyzowym, a więc na podstawie przepisów powszechnie obowiązujących, zaś podatnik zrealizował sam obowiązki nałożone na niego tymi przepisami. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego. Podatnik ponownie zarzucił decyzji naruszenie zobowiązań wynikających z TWE takich jak zakaz stosowania między państwami członkowskimi ceł przywozowych i wywozowych oraz innych opłat podobnie skutkujących .Powołał się także na zakaz dyskryminacji podatkowej. Wskazał na powszechność spraw dotyczących zwrotu nadpłaconego podatku akcyzowego od nabycia wewnątrzwspólnotowego, co w jego ocenie czyni zbędnym powoływanie w skardze konkretnych przepisów TWE oraz orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Ł. wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. W jego ocenie w skardze nie wskazano żadnych konkretnych zarzutów przeciwko decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na treść rozstrzygnięcia. Rozstrzygnięcie niniejszej sprawy wymaga udzielenia odpowiedzi na pytanie o wzajemny stosunek pomiędzy ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi, których Rzeczpospolita Polska jest jedną ze stron, a prawem wewnętrznym ( w tym wypadku ustawami), możliwość samodzielnej oceny przez organy administracji zgodności przepisów ustawy z normami prawa wspólnotowego, a w razie stwierdzenia istniejącej niezgodności - o możliwość bezpośredniego zastosowania przez organ administracji normy wspólnotowej przy jednoczesnej odmowie zastosowania przepisu ustawy, Oceny wymaga także zgodność zastosowanych w sprawie przepisów ustawy z dnia 23 stycznia 2004 o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 29, poz. 257 ze zm.) z art. 90 i 25TWE. Zgodnie z treścią art. 87 ust. 1 Konstytucji źródłami prawa powszechnie obowiązującego są: Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia, a w zakresie ograniczonym przedmiotowo i terytorialnie – akty prawa miejscowego. Szczególną rangę Sygn. akt I SA/Łd 1413/05 Konstytucja przyznaje ratyfikowanym umowom międzynarodowym, które zgodnie z art. 91 ust. 1, po ich ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, stanowią część krajowego porządku prawnego i są bezpośrednio stosowane, chyba że ich stosowanie jest uzależnione od wydania ustawy( tzn. na ich podstawie podejmowane są decyzje indywidualne w konkretnych postępowaniach sądowych, administracyjnych- por. P.Winczorek- Konstytucja RP. Komentarz- Warszawa 2000, s.117). Ustęp 2 tego artykułu jednoznacznie przesądza przy tym o nadrzędności umów międzynarodowych ratyfikowanych za zgodą wyrażoną w ustawie nad ustawami w sytuacji, gdy ustawy nie da się pogodzić z umową ( także w drodze dokonania wykładni). Wskazany art. 91 Konstytucji jest rozwinięciem wyrażonej w art. 9 tego aktu zasady przestrzegania przez Rzeczpospolitą wiążącego ją prawa międzynarodowego. Kolejną normę kolizyjną zawarto w art. 91 ust. 3 Konstytucji RP. Zgodnie z jego treścią, jeżeli wynika to z ratyfikowanej przez Polskę umowy konstytuującej organizację międzynarodową, prawo przez nią stanowione jest stosowane bezpośrednio, mając pierwszeństwo w przypadku kolizji z ustawami. Przepis ten dotyczy obecnie tzw. pochodnego ( wtórnego) prawa wspólnotowego (prawa Unii Europejskiej). A zatem na mocy tego przepisu Konstytucji od chwili przystąpienia Polski do Unii Europejskiej akty prawa wspólnotowego pierwotnego i pochodnego stały się częścią polskiego porządku prawnego i winny być stosowane przez wszystkie organy stanowiące emanację państwa, w tym również organy podatkowe ( art. 7 Konstytucji RP). W dniu 16 kwietnia 2003 r. w Atenach podpisany został Traktat pomiędzy Państwami Członkowskimi Unii Europejskiej, a Republiką Czeską, Republiką Estońską, Republiką Cypryjską, Republiką Łotewską, Republiką Węgierską, Republiką Malty, Rzeczpospolitą Polską, Republiką Słowenii i Republiką Słowacką o przystąpieniu wymienionych wyżej państw do Unii Europejskiej (Dz.U. z 2004 r., Nr 90, poz. 864). Stosownie do art. 2 Aktu o warunkach przystąpienia, stanowiącego część Traktatu, od dnia przystąpienia do Unii Polska związana jest postanowieniami Traktatów założycielskich i aktów przyjętych przez instytucje Wspólnot i Europejski Bank Centralny, co oznacza, że normy prawa wspólnotowego od dnia 1 maja 2004 r. stały się automatycznie częścią porządku prawnego obowiązującego w Polsce, bez konieczności ich inkorporacji. Z Oświadczenia Rządowego z dnia 21 kwietnia 2004 r. w sprawie mocy obowiązującej Traktatu dotyczącego przystąpienia Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej, podpisanego w Atenach w dniu 16 kwietnia 2003 r. wynika, że Traktat o przystąpieniu do Unii został ratyfikowany przez Prezydenta RP w dniu 23 lipca 2003 r. i wszedł w życie w dniu 1 maja 2004 r. Częścią polskiego porządku prawnego stały się więc także przepisy Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską. Art. 10 TWE zobowiązuje Państwa Członkowskie do podjęcia wszelkich właściwych środków o charakterze Sygn. akt I SA/Łd 1413/05 ogólnym lub szczególnym dla zapewnienia wykonania zobowiązań wynikających z tego Traktatu oraz zobowiązuje je do powstrzymywania się od podejmowania wszelkich środków, które mogłyby zagrozić osiągnięciu jego celów . Realizacja celów TWE w sferze podatkowej wyrażona została m.in. w art. 90. Z treści tego przepisu wynika, że Państwa Członkowskie nie nakładają bezpośrednio lub pośrednio na towary pochodzące z innych Państw Członkowskich jakichkolwiek podatków wewnętrznych wyższych od tych, które nakładają bezpośrednio lub pośrednio na podobne towary krajowe. Państwa Członkowskie nie nakładają na towary pochodzące z innych Państw Członkowskich podatków wewnętrznych, które mają na celu ochronę pewnych rodzajów produkcji. Z wyżej określonego przepisu wynika zatem nakaz równego traktowania przez wszystkie kraje Unii Europejskiej towarów pochodzących z jakichkolwiek państw członkowskich, a tym samym- zakaz dyskryminacji podatkowej. Nie powinno się więc stosować w sferze podatkowej rożnych zasad w odniesieniu do porównywalnych sytuacji lub porównywalnych towarów. Należy mieć na uwadze, że wynikający z art. 90 TWE zakaz dyskryminacji podatkowej dotyczy zarówno dyskryminacji bezpośredniej, jak i dyskryminacji pośredniej, ukrytej – polegającej na tym, że wewnętrzne przepisy podatkowe formalnie traktują jednakowo podatników nabywających podobne towary w kraju i w innym państwie unijnym, jednakże nie uwzględniają faktu, iż obie grupy podatników znajdują się w odmiennej sytuacji faktycznej, co w rezultacie prowadzi do odmiennych rezultatów. Norma prawna wynikająca z art. 90 TWE jest jasna, bezwarunkowa, sformułowana precyzyjnie i nie wymaga dopełnienia przez inne przepisy, co oznacza, biorąc pod uwagę wskazane wcześniej przepisy Konstytucji RP, że przepis ten wyrażający zakaz dyskryminacyjnego opodatkowywania produktów (towarów) pochodzących z innych państw członkowskich wspólnoty powinien być bezpośrednio stosowany przez organy administracji. A zatem organy podatkowe (organy celne w odniesieniu do akcyzy) mają nie tylko prawo, ale i obowiązek stosując krajowe prawo podatkowe ocenić, czy prawo to nie jest sprzeczne z przepisami TWE, mającymi charakter nadrzędny w razie wystąpienia sprzeczności ( por. wyrok ETS w sprawie 57/65 Alfons Lüttecke GmbH v. Hauptzollamt Sarrelouis, opubl. w ECR z 1966 r.,s 205, powołany za M.Bernat- Orzecznictwo Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich w sprawach gospodarczych. Warszawa 2006, s.80) Sporna kwota akcyzy zapłacona została przez skarżącego w dniu 16 września 2004 r. na podstawie przepisów w/w ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym w związku z wewnątrzwspólnotowym nabyciem samochodu osobowego. Stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 5 tej ustawy opodatkowaniu podatkiem akcyzowym podlega m .in . nabycie Sygn. akt I SA/Łd 1413/05 wewnątrzwspólnotowe. Samochody osobowe są wyrobami akcyzowymi niezharmonizowanymi (art. 2 pkt 1 w zw. z zał. nr 1 poz. 59 ustawy). Podatnicy dokonujący nabycia wewnątrzwspólnotowego wyrobów akcyzowych niezharmonizowanych są obowiązani po dokonaniu przywozu na terytorium kraju złożyć deklarację uproszczoną do właściwego naczelnika urzędu celnego oraz dokonać zapłaty akcyzy w terminie 5 dni, licząc od dnia powstania obowiązku podatkowego (art. 76 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym). Akcyzie podlegają samochody osobowe niezarejestrowane na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Podatnikami akcyzy od samochodów osobowych są: podmioty dokonujące każdej sprzedaży samochodu osobowego przed pierwszą jego rejestracją na terytorium kraju oraz importerzy i podmioty dokonujące nabycia wewnątrzwspólnotowego (art. 80 ust. 1 i 2 ustawy o podatku akcyzowym). Podmioty dokonujące nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodów osobowych niezarejestrowanych na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym, są obowiązane po przywozie na terytorium kraju złożyć deklarację uproszczoną i dokonać zapłaty podatku (art. 81 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym). Z powyższych przepisów wynika, że akcyzie podlegają zarówno samochody osobowe nowe, jak i używane sprzedawane na terenie kraju, importowane oraz nabyte na terytorium innego państwa członkowskiego. Obowiązek podatkowy w akcyzie nie jest w zasadzie związany z samym faktem przekroczenia granicy( bowiem podatnikami akcyzy są też podmioty dokonujące sprzedaży samochodów w kraju) ,ale z faktem nabycia bądź sprzedaży przed pierwszą rejestracją. Samochody używane nabywane w kraju oraz w innych państwach członkowskich są przy tym towarami podobnymi. Dla uznania podobieństwa nie jest bowiem konieczna identyczność towarów, ale posiadanie przez nie podobnych cech oraz zaspokajanie tych samych potrzeb z punktu widzenia konsumenta ( por. wyrok ETS o sygn. 243/84 ws prawie John Walker & Sohns Ltd v. Ministeriet for Skatter og Afgifter-opubl. w ECR z 1986 r., t. 3,s. 875, powołane za M.Bernat- op. cit. s. 94).Skoro więc przy sprzedaży na terenie kraju samochodów używanych podatnikami są tylko te podmioty, które dokonują sprzedaży samochodów przed pierwszą ich rejestracją na terenie kraju, to w rzeczywistości oznacza to, że krajowa sprzedaż samochodów używanych nie podlega akcyzie, gdyż w przeważającej jej części jej przedmiotem są samochody już wcześniej raz zarejestrowane. Natomiast nabycie używanego samochodu w innym państwie wspólnoty (nabycie wewnątrzwspólnotowe) podlega akcyzie zawsze, gdyż przedmiotem nabycia są pojazdy niezarejestrowane jeszcze w Polsce. Dyskryminacyjne traktowanie podobnych towarów pochodzących z innych państw Unii nie jest natomiast związane z obowiązującymi stawkami Sygn. akt I SA/Łd 1413/05 akcyzy, skoro ich wysokość zależy od wieku samochodu i od pojemności silnika (§ 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego -Dz.U. Nr 87,poz. 825 z późn.zm.) . Dla rozstrzygnięcia sprawy nie mają też znaczenia wskazywane przez Dyrektora Izby Celnej dane o rosnącej ilości samochodów nabywanych poza granicami kraju, w tym w państwach Unii. Ocena niezgodności przepisu krajowego z mającymi nadrzędny charakter przepisami traktatowymi oparta być musi na treści tych przepisów, a nie na rezultacie faktycznych decyzji ekonomicznych poszczególnych podmiotów. Przyczyny skłaniające poszczególne osoby do zakupu używanych samochodów za granicą, mimo dyskryminacyjnych przepisów o podatku akcyzowym, mogą być różne, a najprawdopodobniej wynikają z jakości i szerokiej oferty pojazdów oferowanych w innych krajach. Reasumując, w ocenie Sądu podatek akcyzowy został przez skarżącego zapłacony na podstawie przepisów prawa polskiego, które są sprzeczne z art. 90 TWE, mającym pierwszeństwo przed przepisami ustawy polskiej. Uznać go zatem należy za nienależny. Konsekwencją tego jest możliwość żądania stwierdzenia nadpłaty na podstawie art. 72 § 1 pkt 1, art. 73 § 1 pkt 1, art. 75 § 2 pkt 1 lit. a oraz § 3 Ordynacji podatkowej. Przypomnieć przy tym należy, iż Państwa Członkowskie mają swobodę przy uchwalaniu regulacji dotyczących zwrotu podatków pobranych w sposób sprzeczny z prawem wspólnotowym, regulacje te nie mogą jednakże prowadzić do pogorszenia sytuacji podmiotów ubiegających się o taki zwrot w stosunku do sytuacji podmiotów, dochodzących zwrotu podatków pobranych niezgodnie z przepisami prawa krajowego ( por. wyrok ETS w sprawie Recheio- Cash& Carry v. Fazenda Publica and others- sygn. C -30/02 ,powołany za M.Bernat,op. cit- s. 21). W ocenie Sądu należy zatem w przypadku wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku akcyzowym pobranym z naruszeniem art. 90 TWE, stosować przepisy art. 72 i n. Ordynacji podatkowej. Sąd nie podzielił natomiast podniesionego w skardze zarzutu naruszenia art. 25 TWE, zakazującego stosowania ceł przywozowych i wywozowych lub opłat o podobnym skutku oraz ceł fiskalnych między Państwami Członkowskimi. Cłem lub opłatą o równoważnym skutku jest bowiem każda opłata nakładana przez państwo jednostronnie na towary wyłącznie ze względu na to, że przekraczają granicę ( por. wyrok ETSw sprawie Sociaal Fonds voor de Diamantarbeiders v.S.A. Brachfeld & Sons and Chougol Diamond CO- połączone sprawy 2/69 i 3/69 ,opubl. w ECR z 1969 r., s.211, powołany za M.Bernat, op. cit. s.4-5). W tym przypadku, jak wskazano, obowiązek zapłaty został powiązany z faktem pierwszej rejestracji, a nie faktem przekroczenia granicy. Sygn. akt I SA/Łd 1413/05 Zauważyć w tym miejscu należy, z uwagi na argumenty powołane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz w odpowiedzi na skargę, iż Europejski Trybunał Sprawiedliwości nie ocenia zgodności prawa krajowego z prawem wspólnotowym. W ramach nadanych mu przez państwa członkowskie kompetencji kontroluje on legalność aktów przyjętych wspólnie przez Parlament Europejski i Radę, aktów Rady, Komisji i EBC, innych niż zalecenia i opinie oraz aktów Parlamentu Europejskiego wywołujących skutki prawne wobec osób trzecich ( art. 230 TWE) oraz - wydając orzeczenia wstępne- dokonuje wykładni TWE oraz ocenia ważność aktów prawnych przyjętych przez instytucje Wspólnoty i EBC i dokonuje ich wykładni oraz dokonuje wykładni statutów organów utworzonych przez Radę, jeżeli statuty przewidują taką możliwość ( art. 234 TWE). Władny jest on zatem jedynie udzielić sądom krajowym wskazówek interpretacyjnych pozwalających ocenić zgodność prawa krajowego ze wspólnotowym. Sam jednak oceny takiej nie dokonuje, a jego orzeczenie nie wywołuje skutku w postaci usunięcia z obrotu prawnego normy prawa krajowego. Sąd państwa członkowskiego zwraca się przy tym do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z pytaniem prawnym, jeżeli ma wątpliwości co do znaczenia mającego w sprawie zastosowanie przepisu prawa wspólnotowego. W tym przypadku Sąd uznał, iż dotychczasowe orzecznictwo Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, w którym dokonano wykładni przepisów art. 25 i 90 TWE w sposób wystarczający dla potrzeb niniejszego rozstrzygnięcia usuwa wątpliwości co do znaczenia przepisów wspólnotowych. W związku z powyższym należało na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylić zaskarżoną decyzję oraz- w celu końcowego załatwienia sprawy- poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Rozpoznając sprawę ponownie organy podatkowe winny dokonać oceny zasadności wniosku o stwierdzenie nadpłaty przy uwzględnieniu również regulacji prawa wspólnotowego. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200, art. 205 § 1 i art.209 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło