I SA/Łd 142/16

Dnia 9 września 2016 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 9 września 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A. M. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej określającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 rok p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – A. M. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 15 czerwca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił wniosek A. M. o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi Joanny Grzegorczyk-Drozdy w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej określającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 rok. Na powyższe postanowienie skarżący wniósł zażalenie, w którym zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, zawartym na urzędowym formularzu PPF, skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną J.. Jedyny majątek rodziny stanowi mieszkanie spółdzielcze o pow. 53 m2 o szacunkowej wartości ok. 180.000 zł. Łączny zaś dochód małżonków wynosi 4.682,40 zł. Natomiast wydatki bieżące stanowią kwotę 393,20 zł. Zobowiązania wobec osób trzecich zamykają się kwotą 20,9 zł. Kwotę tę powiększają koszty leczenia i koszty związane z opieką, rehabilitacją i odpowiednią dietą. Ponadto naprawy wymaga rower rehabilitacyjny. Koszty tej naprawy stanowią kwotę ok. 900 zł. Skarżący dodał, że małżonkowie ponoszą koszty związane ze swym udziałem w sprawie o sygn. akt II FSK 1302/12, które stanowią kwotę 6.700 zł. Z tego względu nie dysponują środkami na pozostałe opłaty. W uzasadnieniu wniosku skarżący dodatkowo wyjaśnił, że z ostatniego miejsca pracy (A. w W. SA Oddział w Ł.) został zwolniony w 2002 roku, pobierał zasiłek emerytalny w kwocie 853,49 zł netto. Aktualnie pobiera emeryturę, a od dnia 19 października 2006 roku dodatkowo także zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 zł w związku z orzeczeniem o niepełnosprawności. Jego żonę zwolniono z pracy z końcem 2002 roku, aktualnie pobiera zasiłek przedemerytalny, by z chwilą spełnienia warunków ustawowych przejść na emeryturę. Skarżący podkreślił przy tym, że sytuacja materialna jego rodziny uległa dalszej degradacji w 2012 roku. Małżonkowie ponieśli wówczas znaczne koszty leczenia i rehabilitacji po dwóch wypadkach komunikacyjnych z września 2011 i 2012 roku (złamanie ręki i stopy). Nie posiadają żadnych innych dochodów ani oszczędności. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 10 sierpnia 2016 roku wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jego sytuacji majątkowej, w tym nadesłania wyciągów z ewentualnie posiadanych przez skarżącego i jego żonę lokat oraz rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, udokumentowania wykazanej we wniosku kwoty zadłużenia skarżącego i jego żony w wysokości "20,9 tys. złotych", określenia kwoty wydatków przeznaczanych miesięcznie przez rodzinę na zakup lekarstw i leczenie, w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący w drodze pisma z dnia 23 sierpnia 2016 roku nadesłał dodatkowe oświadczenia i dokumenty dotyczące jego sytuacji majątkowej. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Wniosek o przyznanie prawa pomocy jest zasadny. Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako: "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz nadesłanych dokumentów źródłowych wynika, że skarżący jest osobą niepełnosprawną i pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną J.. Jedyny majątek rodziny stanowi mieszkanie spółdzielcze o pow. 53 m2 o szacunkowej wartości ok. 180.000 zł. Łączny zaś dochód małżonków wynosi 4.682,40 zł. Natomiast wydatki bieżące stanowią kwotę 393,20 zł. Zobowiązania wobec osób trzecich aktualnie zamykają się kwotą 18 500 zł. Kwotę tę powiększają koszty leczenia i koszty związane z opieką, rehabilitacją i odpowiednią dietą, które łącznie opiewają na kwotę rzędu 2.000-4.000 zł miesięcznie, a ponadto małżonkowie są zmuszeni ponieść koszty naprawy roweru rehabilitacyjnego w wysokości 900 zł. Jednocześnie analiza wyciągów bankowych dowodzi, że saldo końcowe rachunku skarżącego i jego żony w rozważanym okresie opiewało na kwoty rzędu 299,53 zł - 876,97 zł, w tym na dzień 30 czerwca 2016 roku wynosiło 591,08 zł. Mając na uwadze powyższe okoliczności, w tym kwotę dochodu i niezbędnych wydatków rodziny, referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący wykazał dostatecznie, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić jednak należy, że powyższe zwolnienie wywołuje skutek od dnia złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, a co za tym idzie, zakresem swym nie obejmuje dotychczas uiszczonych przez skarżącego kosztów sądowych w niniejszej sprawie (tj. wpisu od skargi). Ponadto zauważyć należy, że uiszczając te koszty skarżący dowiódł, iż był w stanie je ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia. AKE.