I SA/Łd 1421/12
PostanowienieWSA w Łodzi2012-12-12
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę, ale otrzymuje niskie wynagrodzenie, jest zobowiązany do płacenia wysokich alimentów, a jego wynagrodzenie jest częściowo zajęte przez komornika, spełnia przesłanki do przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Skarżący, który nie osiąga dochodów pozwalających na pokrycie kosztów sądowych, a jego jedynym źródłem utrzymania jest zasiłek dla bezrobotnych w kwocie 600 zł netto, przy czym większość tej kwoty przeznacza na alimenty, spełnia przesłanki do przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Sytuacja majątkowa skarżącego uniemożliwia mu poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.Stan faktyczny
Skarżący S.F. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą podatku VAT. Skarżący oświadczył, że mieszka z rodzicami, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jest zatrudniony na umowę o pracę z wynagrodzeniem 1.500 zł, pozostaje na zwolnieniu lekarskim i jest zobowiązany do płacenia alimentów na dwoje dzieci w wysokości 1.200 zł miesięcznie, a jego wynagrodzenie jest częściowo zajęte przez komornika. Po zajęciu komorniczym pozostaje mu ok. 350 zł. Skarżący posiada również na utrzymaniu trzecie dziecko ze związku pozamałżeńskiego. Organ wezwał do złożenia dodatkowych dokumentów, które zostały przedstawione.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu S.F. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 12 grudnia 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku S. F. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. F. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2008 roku p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – S. F. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
S.F. złożył na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2008 roku.
W zawartym na tym formularzu oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący wskazał, że mieszka razem z rodzicami. Gospodarstwo domowe prowadzi samodzielnie. Jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę z wynagrodzeniem wynoszącym 1.500 zł. Od sierpnia pozostaje na zwolnieniu lekarskim. Jednocześnie skarżący oświadczył, że jest zobowiązany do płacenia alimentów na dwoje dzieci: N. i P.. Do tej pory płacił alimenty w wysokości 800 zł. Wyrokiem zaocznym była żona podwyższyła ich kwotę do 1.200 zł. Wyrok ten zaskarżył, gdyż nie jest w stanie ponieść ich w takiej wysokości. Była żona skierowała również wniosek o egzekucję do komornika, który zajął mu wynagrodzenie, a następnie zasiłek chorobowy. W efekcie po zajęciu pozostaje mu kwota ok. 350 zł. Skarżący podał przy tym, że ma na utrzymaniu trzecie dziecko ze związku pozamałżeńskiego. Środki, którymi dysponuje, w całości wykorzystuje na własne potrzeby życiowe. Ponadto skarżący dodał, że jego jedyny majątek stanowi mieszkanie o pow. 49 m2 (1/2 udziału we współwłasności).
Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 19 listopada 2012 roku zobowiązano pełnomocnika skarżącego do złożenia przez skarżącego dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jego sytuacji majątkowej, w tym do: wykazania wszystkich źródeł dochodu, w tym zwłaszcza określenia i udokumentowania kwoty dochodu miesięcznego brutto z tytułu ewentualnego prowadzenia firmy A S.F., nadesłania wyciągów z posiadanych przez skarżącego rachunków bankowych - z okresu ostatnich 3 miesięcy, określenia kwoty wydatkowanej miesięcznie na własne utrzymanie i podstawowe opłaty eksploatacyjne, nadesłanie odpisu (kserokopii) zeznania podatkowego skarżącego za 2010 i 2011 rok - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.
W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik skarżącego w drodze pisma z dnia 30 listopada 2012 roku nadesłała oświadczenie skarżącego, zaświadczenie z PUP Ł. i zeznania podatkowe za lata 2010-2011.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – dalej jako "p.p.s.a.". Stosownie do postanowień art. 243 § 1 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Z kolei stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, że występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie strony skarżącej leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej.
Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co stanowi przesłankę niezbędną do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W tym względzie przede wszystkim należy wziąć pod uwagę fakt, że skarżący nie osiąga obecnie dochodów pozwalających na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie, w tym wpisu od skargi w wysokości 2.022 zł. Z początkiem 2011 roku skarżący zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej. Następnie z dniem 8 listopada 2012 roku dokonał rejestracji jako osoba bezrobotna w [...] Urzędzie Pracy w Ł.. Aktualnie zatem jedynym źródłem utrzymania skarżącego jest zasiłek dla bezrobotnych w kwocie 600 zł netto. Podkreślić przy tym należy, że skarżący na własne potrzeby wydaje miesięcznie ok. 200-300 zł, pozostałą zaś kwotę przekazuje jako alimenty na rzecz dzieci.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Referendarz sądowy uznał, iż wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Zdaniem Referendarza sądowego wykazana przez skarżącego sytuacja majątkowa powoduje bowiem, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3
i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
(MSi)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło