I SA/Łd 1422/12

PostanowienieWSA w Łodzi2013-01-30

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca nie przedstawił wystarczających dowodów na swoją trudną sytuację majątkową, pomimo wezwania do uzupełnienia braków?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli wnioskodawca, pomimo wezwania do uzupełnienia braków, nie przedstawił wystarczających dowodów na swoją trudną sytuację majątkową. Brak wykazania tych okoliczności uniemożliwia ocenę realnych możliwości płatniczych i ustalenie, czy wnioskodawca nie ma dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Spółka cywilna A wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą zabezpieczenia na majątku spółki zwrotu podatku VAT. Do skargi załączono wnioski o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawcy przedstawili jedynie ogólne informacje o swojej sytuacji majątkowej i dochodach, wskazując m.in. na zawieszenie działalności gospodarczej i niski kapitał zakładowy. Referendarz sądowy wezwał do uzupełnienia wniosków o dodatkowe dokumenty i informacje, jednak wnioskodawcy nie zastosowali się do wezwania.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania skarżącej - A Spółce cywilnej T. B., A. L., A. J. , K.J. w P. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 30 stycznia 2013 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosków T. B., A. L., A. J. i K. J. – wspólników Spółki cywilnej – A Spółka cywilna w P. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A Spółki cywilnej T. B., A. L., A. J., K. J. w P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie orzeczenia o zabezpieczeniu na majątku spółki cywilnej zwrotu podatku od towarów i usług za luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec i lipiec 2005 roku p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącej - A Spółce cywilnej T. B., A. L., A. J. , K.J. w P. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. A Spółka cywilna T.B., A.L., A.J., K.J. w P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie orzeczenia o zabezpieczeniu na majątku spółki cywilnej zwrotu podatku od towarów i usług za luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec i lipiec 2005 roku. Do skargi T.B., A.L. i K.J. załączyli wnioski o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych złożone na urzędowym formularzu o symbolu PPPr, natomiast A.J. załączyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych na formularzu urzędowym o symbolu PPF. W złożonym wniosku T.B. wskazał, że A s.c. w ramach prowadzonej działalności gospodarczej zajmuje się zakładaniem stolarki budowlanej. Wskazał przy tym, że wysokość kapitału zakładowego oraz wartość środków trwałych Spółki zamykają się kwotą 0 zł. Natomiast wartość zysku za ostatni rok obrotowy według bilansu wyniosła 29.311 zł. Oświadczył także, iż kwota środków na posiadane koncie bankowym wynosi 0 zł. W uzasadnieniu wniosku podniósł natomiast, że prowadzona przez niego działalność została zawieszona i obecnie jest osobą bezrobotną. Analogicznej treści oświadczenia złożył A.L., podając we wniosku, że prowadzona przez niego działalność gospodarcza została zawieszona, wysokość kapitału zakładowego oraz wartość środków trwałych Spółki zamykają się kwotą 0 zł. Natomiast wartość zysku za ostatni rok obrotowy według bilansu wyniosła 29.311 zł. Dodał ponadto, że z tytułu umowy o pracę osiąga dochód w kwocie 1.500 zł brutto. Z kolei K.J. w złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy oświadczył także, iż prowadzona przez niego działalność gospodarcza została zawieszona. Aktualnie pozostaje bez dochodu. Stan jego konta bankowego wynosi 0 zł. Natomiast rubryki dotyczące wysokości kapitału zakładowego, wartości środków trwałych oraz wysokości zysku za ostatni rok obrotowy opatrzył adnotacją: "brak". Ponadto A.J. w złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy podała, że obecnie jest w trakcie rozwodu z K.J. Zamieszkuje u rodziców i sama sprawuje opiekę nad dwojgiem małoletnich synów. Mąż nie wspiera jej finansowo w utrzymaniu dzieci. Wskazała przy tym, że osiąga dochód z tytułu umowy o pracę w wysokości 375 zł brutto. Nie posiada żadnego majątku. W związku z faktem, że zawarte w powyższych wnioskach oświadczenia wnioskodawców okazały się niewystarczające do oceny ich rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, zarządzeniem Referendarza sądowego z dnia 11 grudnia 2012 roku wezwano pełnomocnika wnioskodawców do uzupełniania wniosków o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie: zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodów wnioskodawców za dwa ostatnie lata podatkowe ze wskazaniem źródeł osiągnięcia przychodu w sposób umożliwiający określenie wysokości uzyskiwanych przychodów i kosztów ich uzyskania bądź nadesłania odpisów zeznań podatkowych wnioskodawców za te lata, informacji o źródle i wysokości kwoty wydatków ponoszonych na utrzymanie oraz podstawowe opłaty eksploatacyjne, wyciągów z posiadanych przez wnioskodawców rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, a ponadto T.B. wezwano do przedstawienia informacji o wysokości i źródłach aktualnie osiąganego dochodu oraz informacji o wysokości kwoty wydatków ponoszonych na utrzymanie i podstawowe opłaty eksploatacyjne wraz ze wskazaniem tytułu do nieruchomości, pod adresem której zamieszkuje, zaś A.L. dodatkowo wezwano do wyjaśnienia kwestii partycypowania matki jego dzieci w kosztach utrzymania rodziny - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Wezwanie w powyższych kwestiach wraz ze stosownym pouczeniem o skutkach jego niewykonania zostało doręczone pełnomocnikowi wnioskodawców w dniu 20 grudnia 2012 roku. W zakreślonym terminie wnioskodawcy nie nadesłali dodatkowych informacji i dokumentów wskazanych w zarządzeniu Referendarza sądowego z dnia 11 grudnia 2012 roku. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Wnioski o przyznanie prawa pomocy nie zasługują na uwzględnienie. Na wstępie wyjaśnić należy, że instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) – dalej jako: "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie prawnej oraz innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, a zatem także spółce cywilnej w niniejszej sprawie, może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Odnosząc powyższe uwagi do złożonych wniosków stwierdzić należy, że w rozpatrywanej sprawie zachodzi brak przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy, a tym samym wnioski wspólników skarżącej Spółki nie zasługują na uwzględnienie, co skutkuje odmową przyznania prawa pomocy skarżącej w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Przede wszystkim zauważyć należy, że stosownie do powołanych przepisów, warunkiem przyznania prawa pomocy jest wykazanie przez wnioskodawcę, iż występują przesłanki uzasadniające jego udzielenie. Tymczasem oświadczenia wnioskodawców zawarte we wnioskach o przyznanie prawa pomocy w kwestii całościowego przedstawienia ich sytuacji majątkowej, a co za tym idzie sytuacji majątkowej skarżącej, uznać należało za niewystarczające, gdyż zawierały de facto jedynie wskazanie, że Spółka zajmuje się zakładaniem stolarki okiennej, aktualnie działalność gospodarcza podlega zawieszeniu. Natomiast wysokość kapitału zakładowego oraz wartość środków trwałych Spółki zamykają się kwotą 0 zł. Wartość zysku za ostatni rok obrotowy według bilansu wyniosła 29.311 zł. Przy czym K.J. w rubrykach dotyczących tych wartości zawarł adnotację "brak". Dodatkowe informacje dotyczące sytuacji majątkowej wynikają jedynie z wniosku A.J., aczkolwiek sprowadzają się one jedynie do oświadczenia, że obecnie jest w trakcie rozwodu z K.J. Zamieszkuje u rodziców i sama sprawuje opiekę nad dwojgiem małoletnich synów. Nie posiada majątku, osiąga dochód z tytułu umowy o pracę w wysokości 375 zł brutto, mąż nie wspiera jej finansowo w utrzymaniu dzieci. Z uwagi na powyższe zasadne było zatem wezwanie wnioskodawców do uzupełnienia wniosku o dane, które pozwoliłyby na dokładną ocenę ich realnych możliwości płatniczych, w tym do złożenia: zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodów wnioskodawców za dwa ostatnie lata podatkowe ze wskazaniem źródeł osiągnięcia przychodu w sposób umożliwiający określenie wysokości uzyskiwanych przychodów i kosztów ich uzyskania bądź nadesłania odpisów zeznań podatkowych wnioskodawców za te lata, informacji o źródle i wysokości kwoty wydatków ponoszonych na utrzymanie oraz podstawowe opłaty eksploatacyjne, a ponadto wyciągów z posiadanych przez nich rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy. Niewątpliwie wymagane dokumenty i informacje pozwoliłyby zweryfikować twierdzenia wnioskodawców w kwestii niezbędności przyznania skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Brak zaś realizacji obowiązków nałożonych zarządzeniem Referendarza sądowego uniemożliwia faktyczną ocenę rzeczywistych możliwości płatniczych wnioskodawców i w konsekwencji ustalenia, czy rzeczywiście skarżąca nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Tym samym uznać należało, iż wnioskodawcy nie wykazali, że znajdują się w trudnej sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 oraz § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. (MSi)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło