I SA/Łd 146/15

Dnia 24 marca 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku P. N. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie uchylenia w całości zaskarżonej decyzji organu podatkowego pierwszej instancji w sprawie ustalenia podatku od nieruchomości na 2014 rok i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania p o s t a n a w i a: 1/ przyznać skarżącemu – P. N. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi; 2/ odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. P. N. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] roku w przedmiocie uchylenia w całości zaskarżonej decyzji organu podatkowego pierwszej instancji w sprawie ustalenia podatku od nieruchomości na 2014 rok i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od powyższej skargi w kwocie 500 zł skarżący pismem z dnia 5 lutego 2015 roku wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie, gdyż jego jedynym przychodem jest zasiłek stały z pomocy społecznej. W złożonym następnie, na wezwanie Przewodniczącego Wydziału I, urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF) skarżący oświadczył, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z zasiłku stałego w kwocie 260,99 zł. Jego jedyny majątek stanowią udziały we współwłasności nieruchomości o następujących wielkościach: 1/160 o pow. 1.444 m2 i 1/480 o pow. 27 m2. Ponadto w uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że jest osobą niepełnosprawną. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 20 lutego 2015 roku wezwano skarżącego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie wyciągów z ewentualnie posiadanych przez skarżącego rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy oraz określenie aktualnej kwoty wydatków przeznaczanych miesięcznie na opłaty eksploatacyjne i utrzymanie - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Wezwanie w powyższej kwestii zostało doręczone skarżącemu w trybie awizo w dniu 12 marca 2015 roku (vide: zarządzenie z dnia 23 marca 2015 roku). Do dnia rozpoznawania niniejszego wniosku skarżący nie przedstawił dodatkowych dokumentów i oświadczeń określonych w zarządzeniu z dnia 20 lutego 2015 roku. Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.". Stosownie do przepisu art. 243 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 powołanej ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy osobie fizycznej może być przyznane w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić przez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające do udzielenia prawa pomocy. Należy podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest wyjątkiem od przewidzianej w art. 199 p.p.s.a. zasady odpłatności wymiaru sprawiedliwości, zgodnie z którą strony postępowania ponoszą koszty związane ze swym udziałem w sprawie. Ponadto jako forma dofinansowania z budżetu państwa powinna się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście i obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie NSA z 6 października 2004 r., sygn. akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz. 8). Ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jest osobą niepełnosprawną, utrzymuje się z zasiłku z pomocy społecznej w wysokości 260,99 zł. Jego jedyny majątek stanowią udziały we współwłasności nieruchomości o następujących wielkościach: 1/160 o pow. 1.444 m2 i 1/480 o pow. 27 m2. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, w tym źródło i kwotę dochodu skarżącego, którą niewątpliwie pomniejszą wydatki choćby na żywność – mimo ich niewykazania przez skarżącego, należało uznać, że przedstawiona sytuacja materialna, wobec kwoty wpisu od skargi (500 zł), pozwala przyjąć, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania w przedmiotowej sprawie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Celem zatem zachowania prawa skarżącego do rozpatrzenia jego sprawy przez sąd Starszy referendarz sądowy uznał za zasadne w niniejszej sprawie przyznać skarżącemu prawo pomocy poprzez zwolnienie z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Jednocześnie w pozostałym zakresie, obejmującym inne koszty sądowe niż wpis od skargi – z uwagi na niewykonanie przez skarżącego zarządzenia z dnia 20 lutego 2015 roku - należało odmówić przyznania prawa pomocy. Podkreślić jednak należy, że odmowa przyznania całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych na obecnym etapie postępowania nie zamyka skarżącemu drogi do wystąpienia z wnioskiem o jego przyznanie w przyszłości w sytuacji udokumentowanego braku dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. Ake.