I SA/Łd 1465/11

PostanowienieWSA w Łodzi2012-06-11

Skład orzekający: Małgorzata Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego (wpisu od skargi kasacyjnej) bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej nie jest zasadny, ponieważ skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Pomimo wskazania na wysokie zobowiązania kredytowe i alimentacyjne, miesięczne obroty z działalności gospodarczej oraz osiągane zyski pozwalają na pokrycie wymaganej kwoty wpisu, a przyznanie prawa pomocy nie może uzasadniać preferencyjnego traktowania innych zobowiązań nad kosztami postępowania sądowego.
Stan faktyczny
Skarżący A. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Łodzi, który oddalił jego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. Skarżący wskazał na trudną sytuację finansową, wynikającą z prowadzenia działalności gospodarczej, wysokich kredytów i obowiązku alimentacyjnego. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący nie wykazał niemożności poniesienia kosztów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu A. K. prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 11 czerwca 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia dochodu z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej za 2006 rok p o s t a n a w i a: odmówić skarżącemu A. K. prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 14 lutego 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. oddalił skargę A. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku określającą skarżącemu dochód z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej za 2006 rok. W dniu 13 kwietnia 2012 roku podatnik wystąpił ze skargą kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego od powyższego rozstrzygnięcia. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w wysokości 250 zł skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej. Ze złożonego na formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz dodatkowych informacji i dokumentów załączonych do obecnego wniosku oraz wniosku złożonego w sprawie sygn. akt I SA/Łd 1464/11, a także nadesłanych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że A. K. jest osobą rozwiedzioną, samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego jedynym źródłem utrzymania jest działalność gospodarcza prowadzona przez skarżącego w postaci stacji kontroli pojazdów. Z działalności tej w roku ubiegłym wnioskodawca zanotował dochód na poziomie 13.330 zł, również rok 2010 zakończył zyskiem w wysokości 7.231 zł. W bieżącym roku za pierwszy kwartał także uzyskał niewielki dochód w wysokości 1.049 zł. Skarżący mieszka w wynajętym mieszkaniu, za które ponosi wydatki w wysokości około 950 zł miesięcznie (opłata za najem, czynsz do spółdzielni, woda, światło). Wnioskodawca jest właścicielem nieruchomości, na której zlokalizowana jest jego stacja kontroli pojazdów, oraz środków trwałych ujętych w ewidencji działalności. Wskazał, iż w związku z sytuacja rodzinną, w której się znalazł zmuszony był do rozpoczęcia na nowo, w nowej lokalizacji prowadzonej działalności gospodarczej. Powyższe wiązało się z koniecznością zaciągnięcia bardzo wysokich kredytów na zakup drogich urządzeń diagnostycznych. W chwili obecnej z tytułu zaciągniętych kredytów skarżący ma do spłaty kwotę ok. 1.500.000 zł, zaś miesięczna rata kredytowa stanowi blisko 10.000 zł. Ponadto wnioskodawca obciążony jest obowiązkiem alimentacyjnym na rzecz swojej córki i byłej żony w wysokości blisko 1.200 zł miesięcznie. Z nadesłanych odpisów deklaracji VAT-7 za miesiące od października 2011 roku do kwietnia 2012 roku wynika, że miesięczne przychody skarżącego z tytułu prowadzonej działalności wahają się w granicach od 45.500 do 25.000 zł Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek skarżącego nie jest zasadny. Stosownie do przepisu art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012, poz. 270 ) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. We wniosku o przyznanie prawa pomocy A. K. wskazał, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest jego działalność gospodarcza. Działalność ta za rok 2011 przyniosła dochód w wysokości 13.330 zł przy obrotach rzędu 541.331 zł, w bieżącym roku za pierwszy kwartał podatnik także uzyskał skromny dochód w wysokości ok. 1.049 zł. Skarżący mieszka w wynajętym mieszkaniu, za które ponosi wydatki w wysokości około 950 zł miesięcznie, dodatkowo jest obciążony obowiązkiem alimentacyjnym wobec byłej żony i córki w łącznej wysokości ok. 1.200 zł miesięcznie. Jedyny majątek wnioskodawcy stanowi nieruchomość, na której zlokalizowana jest jego stacja kontroli pojazdów, oraz zakupione na kredyt środki trwałe ujęte w ewidencji działalności. Miesięczna rata związana z zaciągniętymi na uruchomienie działalności gospodarczej kredytami wynosi ok. 10.000 zł, zaś miesięczny obrót skarżącego z prowadzonej działalności waha się w granicach od 45.500 do 25.000 zł. Uwzględniając powyższe, fakt, iż w chwili obecnej skarżący jednorazowo zobowiązany jest do uiszczenia kwoty 500 zł z tytułu wpisów od skarg kasacyjnych w tej sprawie oraz w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 1464/11, w której równocześnie wystąpił ze skargą kasacyjną od wyroku tutejszego sądu, stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania. Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. obowiązkiem strony jest partycypacja w kosztach postępowania, nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem koniecznego utrzymania, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W innych sprawach zawisłych przed tutejszym sądem, w których skarżący jednorazowo zobowiązany był do uiszczenia wyższych kwot tytułem wpisów od skargi uzyskał on pomoc, w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Obecnie jednorazowa kwota do uiszczenia z tytułu wpisów od skarg kasacyjnych w obu sprawach, w których skarżący wystąpił ze skargami kasacyjnymi wynosi 500 zł co w zestawieniu z obrotami z tytułu działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącego pozwala na przyjęcie, iż jest on wstanie jednorazowo pokryć obciążające go koszty procesu. Przeprowadzone postępowanie wskazuje, że skarżący mijał się z prawdą twierdząc, w swoich wcześniejszych wnioskach o prawo pomocy, że od dwóch lat prowadzona przez niego działalność gospodarcza przynosi starty, bowiem z nadesłanych obecnie zaświadczeń z urzędu skarbowego wynika, że osiągał on skromne zyski. Za pierwszy kwartał br. także uzyskał on niewielki zysk, który rokuje prawdopodobieństwem przynoszenia dochodu w przyszłości. Dla oceny przedmiotowego wniosku nie bez znaczenia pozostaje także fakt, że skarżący co miesiąc regularnie spłaca swoje zobowiązania prywatnoprawne z tytułu posiadanego kredytu, które wielokrotnie przewyższają kwotę obecnie wymaganych kosztów sądowych. Tym czasem przyznania prawa pomocy nie może uzasadniać chęć zaspokojenia w pierwszej kolejności innych zobowiązań, preferencyjnie traktowanych przez skarżącego. Wielkość obrotów uzyskiwanych co miesiąc z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej czyni niewiarygodnym oświadczenie skarżącego o braku jakichkolwiek środków finansowych, z których mogłoby zostać pokryte koszty wpisu od skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. mk

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło