I SA/Łd 1492/08

Dnia 13 lutego 2009 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku T. F. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. F. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 rok p o s t a n a w i a: 1/ przyznać skarżącemu – T. F. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi; 2/ odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. T.F. złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 rok. We wniosku tym skarżący podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z zasiłku chorobowego w kwocie 881,40 zł. Jego jedyny majątek stanowi własnościowe mieszkanie spółdzielcze o pow. 32,68 m2. Jednocześnie w załączniku do tego wniosku skarżący wskazał, że od ponad roku utrzymuje siebie i rodzinę jedyne z zasiłku chorobowego (881,40 zł) i niewielkich oszczędności oraz debetu bankowego w kwocie 5.000 zł. Świadczy zasądzone alimenty na rzecz małoletnich dzieci (3-letniego syna i 14-letniej córki) w łącznej kwocie 830 zł. Ze środków tych pokrywa także wydatki związane z utrzymaniem mieszkania (czynsz, opłaty za energię elektryczną i telefon), które łącznie stanowią kwotę ok. 430 zł oraz opłaca składkę "FUZ" w wysokości 215 zł. Skarżący podkreśli przy tym, że niekiedy brakuje mu środków na zakup leków na nadciśnienie, schorzenia stawów i zaspokojenie zwykłych potrzeb osobistych (wyżywienie i ubranie). Od ponad pół roku ma kłopoty zdrowotne. Jest po artroskopii i nadal (mimo wykonania 5 punkcji) cierpi na stan zapalny prawego stawu kolanowego. Z tej przyczyny jest w trakcie leczenia rehabilitacyjnego w sanatorium dziennego pobytu, co uniemożliwia i przeszkadza mu w poszukiwaniu innych źródeł zarobkowania. Skarżący wskazał także, iż nie osiąga obecnie stałych dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej. Rok 2008 zamknął stratą na kwotę ponad 4.000 zł. Jednocześnie z uwagi na fakt, że od ponad pół roku przebywa na zwolnieniu lekarskim, mimo pełnienia funkcji syndyka, pierwsze środki pieniężne (zaliczkę na poczet wynagrodzenia) otrzyma nie wcześniej niż za ½ - 1 roku, tyle bowiem może trwać postępowanie sądowe związane z odzyskaniem, wyceną i przeprowadzeniem procedury w przedmiocie sprzedaży trudno zbywalnego mienia. Ponadto skarżący oświadczył, że jako jedyny zstępny zobowiązany jest do pomocy finansowej i opieki nad 73-letną schorowaną matką. Matka z uwagi konieczność zapewnienia właściwej opieki medycznej została czasowo umieszczona w ZOL-u w Ł.. Do wniosku skarżący załączył dokumenty dotyczące jego sytuacji majątkowej i rodzinnej. Z uwagi na fakt, iż zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 22 stycznia 2009 roku, skarżący został wezwany do nadesłania wyciągów z posiadanych rachunków bankowych i ewentualnych lokat bankowych, w tym rachunku związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą – z okresu ostatnich 3 miesięcy - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W wykonaniu powyższego zarządzenia, skarżący nadesłał pismo z dnia 2 lutego 2009 roku. Do pisma załączył wymagane wyciągi z rachunków bankowych i oświadczył, że nie posiada żadnej lokaty bankowej. Złożył ponadto szczegółowe wyjaśnienia dotyczące operacji na tychże rachunkach oraz kwot przeznaczonych na opłaty związane z własnym utrzymaniem osobistym i jego rodziny (opłata eksploatacyjna, alimenty, składki na ubezpieczenie). Dodał, że w związku z pobytem matki w Domu Pomocy Społecznej w Ł. łączna kwota alimentacji wnioskodawcy wobec matki i dwójki jego dzieci wynosi 1.812,70 zł, co znacznie pogarsza jego sytuację finansową. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.". W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Z kolei stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co stanowi przesłankę niezbędną do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi (art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 p.p.s.a.). W tym względzie przede wszystkim należy wziąć pod uwagę fakt, że skarżący nie osiąga obecnie stałych dochodów pozwalających na pokrycie kosztów sądowych. Rok 2008 zamknął stratą na kwotę ponad 4.000 zł. Od ponad roku utrzymuje siebie i rodzinę z zasiłku chorobowego w kwocie 881,40 zł i niewielkich oszczędności oraz debetu bankowego w kwocie 5.000 zł. Świadczy zasądzone alimenty na rzecz małoletnich dzieci w łącznej kwocie 830 zł. Ze środków tych pokrywa także wydatki związane z utrzymaniem mieszkania (czynsz, opłaty za energię elektryczną i telefon), które łącznie stanowią kwotę ok. 430 zł oraz opłaca składkę "FUZ" w wysokości 215 zł. Podkreślić przy tym należy, iż od ponad pół roku skarżący ma kłopoty zdrowotne i przeznacza cześć środków na leczenie, rehabilitację oraz zakup lekarstw. Ponadto skarżący jest także zobowiązany do pomocy finansowej na rzecz 73-letniej matki, przebywającej obecnie w Domu Pomocy Społecznej. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Referendarz sądowy uznał, iż wniosek skarżącego zasługuje częściowo na uwzględnienie. Wykazana bowiem przez skarżącego sytuacja majątkowa dowodzi wprawdzie, iż nie ma on dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Tym niemniej należy zdaniem Referendarza sądowego przyjąć, iż powyższa sytuacja majątkowa oraz fakt, iż przyszłe ewentualne koszty rozłożone zostaną w czasie, uzasadnia zwolnienie jedynie z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi. Stąd też w pozostałym zakresie należało odmówić przyznania prawa pomocy. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. (MSi)