I SA/Łd 1500/13
WyrokWSA w Łodzi2014-04-01
Skład orzekający: Joanna Grzegorczyk Drozda, Paweł Janicki, Bożena Kasprzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji podatkowej przez stronę, która zainicjowała postępowanie w tym zakresie, skutkuje obligatoryjnym umorzeniem postępowania przez organ podatkowy?Ratio decidendi
Cofnięcie przez stronę wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji podatkowej, która zainicjowała postępowanie w tym zakresie, powoduje, że postępowanie staje się bezprzedmiotowe i obliguje organ podatkowy do jego umorzenia na podstawie art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej. Organ nie jest zobowiązany do merytorycznego rozpoznania sprawy, jeśli postępowanie nie zostało wszczęte z urzędu.Stan faktyczny
Strony wniosły o stwierdzenie nieważności decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości. Następnie cofnęły wniosek, wskazując na złożenie powództwa przeciwegzekucyjnego. Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie na podstawie art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Strony wniosły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów prawa.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 1 kwietnia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk Drozda Sędziowie Sędzia NSA Paweł Janicki Sędzia WSA Bożena Kasprzak (spr.) Protokolant Asystent sędziego Tomasz Furmanek po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2014 roku na rozprawie sprawy ze skargi J. W., J. W. z udziałem D. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] [...] [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007 rok oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. umarzającą postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] r. ustalającej J. W., Jo. W. i D. W. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A. 208/214 za 2007 rok w kwocie 18.746,00 zł.
W uzasadnieniu powyższej decyzji przedstawiono przebieg dotychczasowego postępowania w sprawie.
Podniesiono, że w piśmie złożonym dnia 22 sierpnia 2013 r. Jo. W. i J. W. wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta Ł. w przedmiocie podatku od nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A. 208/214 wymienionych w zawiadomieniu o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wynagrodzenie za pracę, za okres od 2008 r. do 2013 r., jako skierowanych do podmiotów nie będących stroną. Pismem złożonym dnia 27 sierpnia 2013 r. strony uzupełniły wniosek wskazując decyzje z lat 2003-2013, a w dniu 13 września 2013 r. strony wskazały, że stwierdzeniu nieważności podlegają decyzje za ostatnie pięć lat i w związku z tym cofnęły wniosek za lata wcześniejsze.
W piśmie z dnia 16 września 2013 r. skarżący cofnęli powyższy wniosek dotyczący stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Ł. wydanych w przedmiocie podatku od nieruchomości, wskazując, iż złożyli powództwo przciwegzekucyjne do Sądu Okręgowego w Ł. [...] Wydziału Cywilnego przeciwko Prezydentowi Miasta Ł..
Decyzją z dnia [...] r. SKO w Ł. umorzyło postępowanie.
W uzasadnieniu wskazało, że z uwagi na cofnięcie przez skarżących wniosku o stwierdzenie nieważności wskazanej decyzji Prezydenta Miasta Ł. należało zastosować art. 208 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz.U z 2012 r. poz. 749 ze zm. – dalej jako "o.p.") i umorzyć postępowanie.
Od powyższego rozstrzygnięcia skarżący wnieśli odwołanie, w którym zarzucili naruszenie art. 120, art. 121, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i 3, art. 194 § 1 i art. 210 § 1 o.p. oraz art. 6.1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka w związku z naruszeniem wskazanych przepisów Ordynacji podatkowej, z zamiarem naruszenia praw podmiotowych skarżących, w tym prawa do życia, zakazu znęcania się nad ludźmi, praw rodziny, praw do ochrony posiadanego mienia, prawa do sądu, które przysługują każdemu człowiekowi, zatem są publicznymi prawami podmiotowymi, chronionymi postanowieniami Konstytucji oraz Europejskiej Konwencji Praw Człowieka.
Mając na uwadze charakter naruszeń odwołujący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania ze wskazaniem na obowiązek uwzględnienia rzeczywistego stanu faktycznego sprawy.
Po rozpoznaniu opisanego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, podtrzymując jego argumentację.
Jo. i J. W. w dalszym ciągu nie zgadzając się ze stanowiskiem organu wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, w której zarzucili zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej rażące naruszenie prawa, podnosząc, że w niniejszej sprawie zastosowano przepis art. 233 § 1 pkt 1 o.p., a powinien mieć zastosowanie art. 233 § 1 pkt 3 o.p. i wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji organów obu instancji w całości. Alternatywnie wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji wydanej w I instancji w części jej uzasadnienia, gdyż dla uzasadnienia prawidłowego rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania na podstawie art. 208 § 1 o.p., jeśli nie ma zastosowania art. 165a § 1, w uzasadnieniu wskazano jako przesłankę umorzenia art. 208 § 2 o.p., co stanowi rażące naruszenia prawa i tym samym stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności również decyzji organu II instancji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a."), stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty.
W wyniku takiej kontroli orzeczenie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.).
Oceniając zaskarżoną decyzję organu odwoławczego z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów, stwierdzić należy, że jest ona prawidłowa.
Zgodnie z art. 248 § 1 o.p. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się z urzędu lub na żądanie strony.
W rozpatrywanej sprawie to skarżący złożyli wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta Ł. w przedmiocie podatku od nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A. 208/214 wymienionej w zawiadomieniu o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wynagrodzenie za pracę, za okres od 2008 r. do 2013 r., jako skierowanych do podmiotów nie będących stroną. Zatem byli oni gospodarzami niniejszego postępowania, co oznacza, że to od ich woli zależało czy postępowanie będzie prowadzone i zakończy się wydaniem przez organ merytorycznego rozstrzygnięcia, czy też odstąpią od jego prowadzenia.
Przed rozpoznaniem przez organ przedmiotowego wniosku, J. i Jo. W. cofnęli niniejsze pismo wszczynające.
Rozstrzygnięcie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji następuje również w drodze decyzji (art. 248 § 3 o.p.).
Zgodnie z treścią art. 208 § 1 o.p. organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego.
Mając na uwadze przytoczone powyżej regulacje prawne organ, zarówno I jak i II instancji, winien był postąpić w sposób w jaki to uczynił.
Na uwagę zasługuje fakt, iż odmienna byłaby sytuacja, gdyby postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności opisanej decyzji wszczęte zostało z urzędu. Wówczas bowiem organ byłby zobligowany do wszczęcia postępowania, poprzez doręczenie stronom postanowienia w tym zakresie (art. 165 § 2 i 4 o.p.). To z kolei dawałoby organowi podstawę do badania z urzędu przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji w oparciu o treść art. 247 § 1 o.p. Konsekwencją badania wskazanych przesłanek byłoby wydanie przez organ decyzji merytorycznej, tzn. stwierdzającej nieważność lub odmawiającej stwierdzenia nieważności, a nie decyzji o umorzeniu postępowania.
Cofnięcie wniosku wszczynającego postępowanie, powoduje cofnięcie sytuacji procesowej do chwili, gdy wniosku nie było. Oznacza to, że przedmiotową sytuację organ winien traktować jako taką, w której brak jest wniosku strony o wszczęcie postępowania, a sam nie wszczął postępowania z urzędu.
W konsekwencji z uwagi na cofnięcie wniosku należało umorzyć postępowanie wywołane uprzednio złożonym wnioskiem jako bezprzedmiotowe.
Niewątpliwie i bezsprzecznie postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji jest postępowaniem szczególnym. Nie oznacza to natomiast, że podczas jego prowadzenia, zarówno organ jak i sąd, ograniczone są tylko i wyłącznie do stosowania regulacji zawartych w rozdziale 18. Ustawa Ordynacja podatkowa jest bowiem kompleksem przepisów regulujących postępowanie w sprawach podatkowych i wszystkie zawarte w niej regulacje stanowią pewną całość. Oznacza to, iż przepisy odnoszące się do postępowań szczególnych stanowią lex specialis w stosunku do przepisów dotyczących postępowań zwyczajnych, ale w zakresie w jakim w sposób odmienny regulują daną materię, w pozostałym zakresie nie ma przeszkód odwołania się do regulacji ogólnych.
W ocenie sądu organ, w ustalonym i bezspornym stanie faktycznym, w sposób prawidłowy zastosował obowiązujące przepisy i wydał właściwą decyzję.
Sąd nie dopatrzył się również innych, w tym wymienionych w treści rozpatrywanej skargi, naruszeń, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji z obrotu prawnego.
Kontrolując zaskarżoną decyzję, sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, jak również naruszenia przepisów postępowania i to w stopniu mogącym istotnie wpłynąć na wynik sprawy, a tylko takie naruszenia mogłyby stanowić przyczynę uchylenia zaskarżonej decyzji zgodnie z brzmieniem art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze i nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, sąd oddalił ją na podstawie art. 151 p.p.s.a.
J.B.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło