I SA/Łd 1545/06

PostanowienieWSA w Łodzi2007-10-30

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżącej należy się prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie, co stanowi przesłankę do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę uiszczonych dotychczas kosztów sądowych (wpisu sądowego od skargi), ponieważ skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Jednocześnie odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie uiszczonego już wpisu sądowego, gdyż skarżąca wykazała, że była w stanie go ponieść bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie.
Stan faktyczny
Skarżąca D.A. wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy odroczenia płatności zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług. Wniosek został złożony po tym, jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi. Skarżąca przedstawiła swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody z działalności gospodarczej, posiadany majątek (nieruchomość i samochód), zadłużenie z tytułu podatku od nieruchomości, zajęcie wierzytelności przez komornika, konieczność ponoszenia kosztów leczenia oraz fakt wniesienia kilku skarg, od których łączna kwota wpisu przekracza 2000 zł.
Rozstrzygnięcie
1/ przyznać skarżącej – D.A. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę uiszczonych kosztów sądowych (wpisu sądowego od skargi); 2/ odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 30 października 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział I w składzie następującym: Referendarz sądowy: Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 30 października 2007 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku D.A. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D.A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy odroczenia płatności zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2003 roku p o s t a n a w i a: 1/ przyznać skarżącej – D.A. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę uiszczonych kosztów sądowych (wpisu sądowego od skargi); 2/ odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. MSi Wyrokiem z dnia 10 lipca 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę D.A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie odmowy odroczenia terminu płatności zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2003 roku. Wobec treści wyroku skarżącą wniosła o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, a następnie wezwana do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem złożyła na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. We wniosku tym podała, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Osiąga dochód z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w wysokości 28,54 zł. Podniosła przy tym, że jej majątek stanowi działka o pow. 818 m2 wraz z budynkiem (w budowie) i zniszczonym budynkiem gospodarczym, wykorzystywana wyłącznie na cele działalności gospodarczej oraz samochód osobowy Renault Megane Scenic, rocznik 1997. Dodała, że posiada dewizy w kwocie 3730,09 USD – blokadę na rachunku bankowym jako zabezpieczenie kredytu na działalność gospodarczą oraz środki pieniężne przeznaczone na opłacenie adwokata z wyboru. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wyjaśniła dodatkowo, że posiada zadłużenie z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2006-2007 na łączna kwotę 10 344 zł. Jej sytuację finansową pogarsza przy tym fakt, że komornik sądowy wbrew prawu zajął jej wierzytelność względem byłego klienta na kwotę 2256 zł na poczet kosztów egzekucyjnych w związku z egzekucją dokonaną na podstawie wadliwie wydanego wyroku. Wskazała, że za zwolnieniem jej od kosztów sądowych przemawia także fakt wniesienia kilku skarg do sądu, od których łączna kwota wpisu sądowego wyniosłaby ponad 2000 zł. Ponadto ważnym czynnikiem przemawiającym za przyznaniem prawa pomocy jest jej stan zdrowia. Wymaga bowiem leczenia w specjalistycznych klinikach i ponoszenia kosztów z tym leczeniem związanych. Dodała, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że nie ponosi żadnych nakładów na zabezpieczenie budynku będącego w budowie. Pracuje na sprzęcie komputerowym, który powinien być wycofany z użytkowania, gdyż jego eksploatacja grozi awarią. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a."). Stosownie do postanowień art. 243 § 1 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Z kolei stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, że występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie strony skarżącej leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie, co stanowi przesłankę niezbędną do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W tym względzie przede wszystkim należy wziąć pod uwagę fakt, że skarżąca nie osiąga obecnie dochodów pozwalających na pokrycie kosztów sądowych. Uzyskiwany przez nią miesięczny dochód zamyka się w kwocie 28,54 zł. Negatywny wpływ na możliwość prowadzenia działalności gospodarczej i zdolności płatnicze skarżącej ma również stan jej zdrowia i konieczność ponoszenia nakładów na leczenie. Istotne jest także to, iż skarżąca wniosła kilka skarg, od których wpis łącznie przekracza kwotę 2000 zł. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd uznał, iż wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie i przyznał jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę uiszczonych dotychczas kosztów sądowych (wpisu sądowego od skargi). Zdaniem Sądu wykazana przez skarżącą sytuacja majątkowa powoduje bowiem, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Jednocześnie z uwagi na fakt, iż skarżąca uiściła wspomniany wpis sądowy od skargi w kwocie 100 zł należało odmówić przyznania prawa pomocy w tym zakresie. Uiszczając ów wpis skarżąca wykazała bowiem, że była w stanie go ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), orzeczono jak w postanowieniu. MSi

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło