I SA/Łd 1572/11
PostanowienieWSA w Łodzi2012-02-02
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykazał trudną sytuację materialną, w tym niskie dochody, zadłużenie i posiadanie zabezpieczonego majątku, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych jest zasadny, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W niniejszej sprawie, biorąc pod uwagę niskie dochody, wysokie wydatki, zadłużenie oraz zabezpieczenie majątku, skarżący wykazał powyższą przesłankę, co obliguje do przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący G. O. złożył skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczące ustalenia wysokości kosztów postępowania z tytułu sporządzenia kserokopii dokumentów. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi, skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, wskazując na trudną sytuację materialną swoją i żony, niskie dochody, zadłużenie oraz posiadanie zabezpieczonego majątku. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu G. O. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 2 lutego 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku G. O. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. O. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów postępowania z tytułu sporządzenia kserokopii dokumentów z akt sprawy dotyczących zobowiązań podatnika w podatku od towarów i usług za miesiące od lutego do grudnia 2002 r. p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – G. O. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
G. O., reprezentowany przez pełnomocnika w osobie doradcy podatkowego, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów postępowania z tytułu sporządzenia kserokopii dokumentów z akt sprawy dotyczących zobowiązań podatnika w podatku od towarów i usług za miesiące od lutego do grudnia 2002 r.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł podatnik wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną W.. Osiąga dochód z tytułu umowy o pracę w wysokości 1.386 zł brutto, a jego żona uzyskuje rentę w wysokości 452,60 zł netto. Podał przy tym, że majątek rodziny stanowią: dom o pow. 80 m2 oraz samochód osobowy (rok produkcji 1997). Jednocześnie skarżący wskazał, że posiadany przez małżonków majątek został w całości zabezpieczony w związku z decyzjami podatkowymi. Poza zaległościami podatkowymi oboje z żoną posiadają także zadłużenie wynikające z braku możliwości bieżącego regulowania płatności. Dotychczas jedyne źródło utrzymania rodziny stanowiła renta jego żony, obniżona obecnie do kwoty 452,60 zł z tytułu jej częściowego zajęcia przez komornika. Ponadto oboje z żoną korzystali z pomocy najbliższej rodziny. Skarżący podkreślił także, iż małżonkowie nie posiadają żadnych oszczędności, kosztowności, czy też lokat bankowych. Oświadczył przy tym, że nie posiadają też innych dochodów poza wykazaną rentą i jego wynagrodzeniem. Z uwagi na posiadane zaległości podatkowe z powyższej kwoty dochodu nie są w stanie wygospodarować środków na uiszczenie wpisu od skargi. Dodał, że jego żona ostatnie zeznanie podatkowe złożyła za 2008 rok, on zaś zeznanie to złożył za 2009 rok i dotyczyło ono dochodów związanych z istniejącą wówczas dzierżawą.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy jest zasadny.
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.".
Stosownie do postanowień art. 243 § 1 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (rubryka nr 4 formularza PPF). Zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Z kolei stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Podkreślić przy tym należy, że wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz dodatkowych informacji i dokumentów załączonych do akt sprawy o sygn. I SA/Łd 1383/11 - które Referendarz sądowy wziął pod uwagę z urzędu - wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Osiąga dochód z tytułu umowy o pracę w wysokości 1.386 zł brutto, jego żona natomiast uzyskuje rentę w wysokości 452,60 zł netto. Rodzina ponosi wydatki z tytułu utrzymania oraz zakupu lekarstw w łącznej kwocie 460 zł. Małżonkowie posiadają zaległości podatkowe, ponadto zalegają ze spłatą pożyczki, której miesięczna rata wynosi 1.500 zł. W skład majątku rodziny wchodzą dom o pow. 80 m2 oraz samochód osobowy (rok produkcji 1997). Majątek ten podlega zabezpieczeniu. Jednocześnie małżonkowie nie posiadają innych dochodów ani oszczędności.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, w tym zwłaszcza kwotę dochodu i niezbędnych wydatków rodziny, Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący wykazał bowiem dostatecznie, że nie w jest stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Spełnienie zaś tej przesłanki obligowało do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 504).
Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
P.Z-C.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło