I SA/Łd 1578/12

Dnia 25 czerwca 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi J. M. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 rok postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Niniejsza sprawa toczy się ze skargi J. M. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 rok. Pismem z dnia 6 czerwca 2013 r. skarżący złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. nr [...]. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że zobowiązanie podatkowe skarżącego wynikające z kwestionowanej decyzji wynosi 631.248 zł. Rozstrzygnięcie to, jako ostateczne w toku instancji posłużyło Naczelnikowi Pierwszego Urzędu Skarbowego Ł.-B. działającemu jako organ egzekucyjny do wystawienia tytułu wykonawczego oraz wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Uzasadniając złożony wniosek pełnomocnik skarżącego wskazał, iż ze względu na stan zdrowia J. P. podejmowane przez organ czynności egzekucyjne sprowadzić mogą duże prawdopodobieństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W szczególności stwierdził, iż w sytuacji, gdy u skarżącego zdiagnozowano tętniaka odcinka M1 MCA dx oraz hipoplazję odcinka P1 PCA winien on unikać, zgodnie z zaleceniami lekarskimi, wszelkich sytuacji stresowych, ze szczególnym uwzględnieniem tych, które skutkują wzrostem ciśnienia krwi oraz przyspieszeniem akcji serca. Wskazał, iż za sytuację stresową niewątpliwie uznać należy podejmowane w ramach postępowania egzekucyjnego czynności, które wiążą się z pozbawieniem dłużnika majątku, co jak wskazuje doświadczenie życiowe może wzbudzać wiele negatywnych emocji, w tym prowadzić do nieodwracalnych skutków dla zdrowia skarżącego, a nawet jego śmierci. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowanie przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270; w skrócie "p.p.s.a."), wniesienie skargi nie powoduje automatycznie wstrzymania wykonania aktu lub czynności. Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności. Użyte w przepisie wyrażenie "sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie" oznacza, że orzeczenie dotyczące wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji ma fakultatywny charakter, a więc może, lecz nie musi, być wydane nawet w wypadku, gdy występują w sprawie przesłanki przewidziane w powołanym wyżej przepisie. Katalog tych przesłanek jest zamknięty. Sąd zatem jest uprawniony rozstrzygnąć wniosek pozytywnie jedynie wówczas, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Inicjatywa w zakresie uprawdopodobnienia okoliczności stanowiących o zasadności wniosku przysługuje wnioskodawcy. Mając na uwadze powyższe Sąd ocenił, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd stwierdza, iż niewątpliwie wykonanie wydanej w rozpatrywanej sprawie decyzji będzie oddziaływało niekorzystnie na sytuację majątkową skarżącego, bowiem w każdym przypadku, niezależnie od zamożności podatnika, zapłata podatku łączy się z obniżeniem dochodu strony i jej rodziny. Jednakże art. 61 § 3 p.p.s.a. wymaga uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia szkody znacznej, a więc większej niż przeciętnie wywoływana wykonaniem decyzji tego rodzaju oraz powstania skutków trudnych do odwrócenia, to jest takich, gdzie powrót do stanu poprzedniego będzie niemożliwy lub będzie wymagał znacznych środków. Podkreślić również należy, iż niebezpieczeństwo wyrządzenia, znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, w wyniku wykonania zaskarżonej decyzji, nie może stanowić czysto hipotetycznej ewentualności, lecz musi stanowić realne i wymierne zagrożenie. W orzecznictwie akcentuje się, że sam fakt istnienia obowiązku wykonania aktu lub czynności organu administracyjnego nie może stanowić przesłanki uzasadniającej złożenie wniosku o wstrzymanie wykonalności (por. postanowienie NSA z dnia 13 grudnia 2004 r. FZ 496/2004, LexPolonica nr 375763). Należy też zwrócić uwagę, iż postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w całości lub części stanowi odstępstwo od generalnej reguły, iż wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie pod warunkiem uprawdopodobnienia przez wnioskodawcę istnienia jednej z dwóch przesłanek wymienionych w powoływanym już art. 61 § 3 p.p.s.a. W rozpatrywanej sprawie skarżący w ocenie Sądu nie uprawdopodobnił by wykonanie decyzji mogło wyrządzić znaczną szkodę lub sprowadzić niebezpieczeństwo wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków. Wnioskodawca ograniczył się jedynie do powołania argumentów odnoszących się do stanu swojego zdrowia. Tego rodzaju ogólnikowe stwierdzenia, bez szczegółowego odniesienia się przez skarżącego do obecnej sytuacji finansowej, nie dają Sądowi możliwości oceny, czy rzeczywiście istnieje groźba powstania znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd zwraca również uwagę, iż stan zdrowia strony skarżącej mógłby mieć wpływ na ocenę, czy w sprawie zachodzą przesłanki wskazane w ww. przepisie, ale jedynie w połączeniu z zobrazowaniem jej sytuacji materialnej. Należy nadto zwrócić uwagę, iż prowadząc działalność gospodarczą skarżący winien wszak liczyć się z różnymi niedogodnościami, łącznie z czasowym lub stałym brakiem płynności finansowej, która doprowadzić może nawet do eliminacji podmiotu gospodarczego z obrotu gospodarczego. Odnośnie natomiast zagrożeń wynikających z prowadzenia egzekucji administracyjnej Sąd stwierdza, iż istnieją wszak ograniczenia w jej prowadzeniu (art. 8 - 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Dz.U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.). Ograniczenia te gwarantują zachowanie zobowiązanemu i jego rodzinie warunków wystarczających, według ustawodawcy do humanitarnej egzystencji - choć niewątpliwie w gorszych standardach niż przed wszczęciem egzekucji. Pogorszenie jednak warunków egzystencji nie stanowi jeszcze powodu, aby wstrzymywać wykonanie ostatecznej decyzji administracyjnej (zob. postanowienie NSA z dnia 24 października 2005 roku, II GZ 111/05, niepubl.). W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzekł o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. AK.