I SA/Łd 158/14

PostanowienieWSA w Łodzi2014-05-13

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który prowadzi działalność gospodarczą, ale wykazuje znaczne zadłużenie i niskie saldo na rachunku bankowym, może zostać zwolniony od kosztów sądowych i otrzymać ustanowienie doradcy podatkowego w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Skarżący, który prowadzi działalność gospodarczą, ale jego sytuacja majątkowa i możliwości płatnicze wskazują, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego. Kluczowe jest wykazanie braku możliwości pokrycia kosztów, nawet przy prowadzeniu działalności.
Stan faktyczny
Skarżący S. P. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi, skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego. Skarżący przedstawił swoją sytuację majątkową, wskazując na posiadanie mieszkania we współwłasności, prowadzenie działalności gospodarczej, znaczne zadłużenie oraz niskie środki finansowe.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu S. P. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 13 maja 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku S. P. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi S. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 rok p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – S. P. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego. S. P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 rok. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od powyższej skargi w kwocie 288 zł skarżący wystąpił ze złożonym na urzędowym formularzu (PPF) wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący wskazał, że jego jedyny majątek stanowi mieszkanie o pow. 62 m2, w którym wspólnie zamieszkuje z byłą żoną, będącą współwłaścicielką tego mieszkania. Jednocześnie skarżący podkreślił, że osiąga dochód z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, nie może jednak wskazać jego wysokości, gdyż nie otrzymał z biura rachunkowego rozliczenia rocznego. Skarżący oświadczył przy tym, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. W uzasadnieniu wniosku skarżący, powołując się na okoliczności związane z kwestią zwrotu podatku naliczonego od zakupu surowców i materiałów, dodatkowo podniósł, że aktualnie nie posiada żadnych środków finansowych, nawet na zakup tonera do drukarki w kwocie 130 zł. Nie ma też żadnego majątku, poza mieszkaniem we współwłasności z byłą żoną. Posiadane długi przekraczają kwotę 100.000 zł, zadłużenie wobec ZUS opiewa na kwotę ok. 50.000 zł, a ponadto zadłużenie z tytułu czynszu wynosi 3.700 zł. Ponadto skarżący oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 3 kwietnia 2014 roku wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jego sytuacji majątkowej, w tym do: podania kwoty dochodu miesięcznego brutto osiąganego z tytułu wskazanej we wniosku działalności gospodarczej, zgodnie z wymogami rubryki nr 10 urzędowego formularza PPF, wskazania kwoty i źródła środków przeznaczanych miesięcznie na utrzymanie i podstawowe opłaty eksploatacyjne, wraz z podaniem, w jakiej wysokości w tych kosztach partycypuje była żona skarżącego, z którą wspólnie zamieszkuje, nadesłania wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, w tym rachunków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą oraz nadesłania odpisu (kserokopii) aktualnego zeznania podatkowego skarżącego (za 2013 rok, a w przypadku jego niezłożenia – wezwać do nadesłania zeznania podatkowego za 2012 rok) - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie skarżący w drodze pisma z dnia 29 kwietnia 2014 r. nadesłał wymagane dokumenty i informacje dotyczące jego sytuacji majątkowej. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.". Zgodnie z treścią art. 243 § 1 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz z nadesłanych dodatkowych dokumentów i oświadczeń wynika, że skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Jego jedyny majątek stanowi mieszkanie o pow. 62 m2, w którym wspólnie zamieszkuje z byłą żoną. Skarżący utrzymuje się z prowadzenia działalności gospodarczej, z której dochód miesięczny brutto wynosi 1.232,49 zł Wszelkie braki w zakresie wydatków skarżący pokrywa zwiększającym się zadłużeniem. Skarżący wraz z byłą żoną partycypuje w wydatkach na mieszkanie w wysokości 400 zł miesięcznie. Jednocześnie łączne zobowiązania skarżącego (zadłużenie) opiewają na kwotę 153.700 zł. Ponadto analiza nadesłanej historii rachunku bankowego skarżącego dowodzi, że nie posiada on środków w kwocie umożliwiającej poniesienie wpisu od skargi w niniejszej sprawie, saldo bowiem tego rachunku zamyka się kwotą 22,56 zł (stan na dzień 25.04.2014 roku). Z kolei w 2013 roku skarżący osiągnął dochód w kwocie 21.169,73 zł. W tej sytuacji, Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego. Sytuacja majątkowa i przedstawione możliwości płatnicze skarżącego powodują bowiem, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w niniejszej sprawie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 245 § 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. ak

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło