I SA/Łd 162/18

PostanowienieWSA w Łodzi2018-03-28

Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Naraziński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Analiza zeznań podatkowych za rok 2017 wykazała znacznie wyższe dochody skarżącego i jego żony niż deklarowane, a także znaczące wpłaty gotówkowe na rachunek bankowy skarżącego, które przewyższały jego deklarowany dochód z renty. Ponadto, saldo na rachunku bankowym żony skarżącego było wystarczające do pokrycia kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący W. W. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. dotyczącą podatku VAT za listopad i grudzień 2011 r. Do skargi dołączył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując brak środków finansowych z powodu strat w działalności gospodarczej i niskiej renty. Referendarz sądowy wezwał do uzupełnienia wniosku, a po analizie przedłożonych dokumentów, w tym zeznań podatkowych i wyciągów bankowych, odmówił przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania skarżącemu prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Tomasz Naraziński po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku W. W. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] UNP: [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2011 roku p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącemu prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W. W., reprezentowany przez radcę prawnego wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. w sprawie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2011 r. Do skargi dołączono wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych, złożony na formularzu PPF. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że nie posiada wolnych środków finansowych na opłacenie wpisu sądowego, ponieważ działalność gospodarcza, którą prowadzi przynosi aktualnie straty. Skarżący oświadczył również że nie posiada oszczędności. Aby zaspokoić potrzeby swojej rodziny skarżący podejmuje różne prace dorywcze, gdyż renta, którą otrzymuje z tytułu niezdolności do pracy, nie wystarcza na zaspokojenie tych potrzeb. Organ podatkowy prowadzi egzekucję z jego rachunków bankowych. Na podstawie nieostatecznej decyzji, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, organ podatkowy zajął ruchomości skarżącego, uniemożliwiając mu zabezpieczenie środków finansowych na pokrycie wpisu sądowego. Skarżący oświadczył, że nie prowadzi działalności rolniczej. Z uwagi na zły stan zdrowia od 2 stycznia 2018 r. skarżący przebywa na zwolnieniu lekarskim, co uniemożliwia skarżącemu prowadzenie działalności gospodarczej oraz podejmowanie jakichkolwiek dodatkowych prac. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Oświadczył, że posiada udział we własności nieruchomości gruntowej o powierzchni 6,2584 ha wynoszący 112/768, o szacunkowej wartości 30.000 zł oraz wierzytelność w kwocie 37.903,45 zł stwierdzoną nakazem zapłaty, która jest nieściągalna od 2011 r. W rubryce "Dochody" skarżący wykazał dochód z renty w wysokości 854 zł oraz dochód żony z tytułu zasiłku dla bezrobotnych w wysokości 652,60 zł. Skarżący oświadczył, że małżonkowie ponoszą opłaty za media w wysokości 300 zł, koszty leczenia i rehabilitacji w wysokości 300 zł oraz koszty zakupu żywności, środków czystości, transportu i inne w wysokości 900 zł. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I WSA w Łodzi z 1 marca 2018 r. wpis sądowy od skargi został określony w wysokości 801 zł. Ponieważ oświadczenie zawarte we wniosku okazało się niewystarczające referendarz sądowy wezwał skarżącego do jego uzupełnienia. W odpowiedzi skarżący nadesłał: 1) wspólne zeznanie małżonków o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2017 r. wraz z informacją o wysokości dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej oraz informacją o odliczeniach od dochodu (przychodu) i od podatku, 2) decyzję ZUS z 1 marca 2018 r. o waloryzacji renty skarżącego, 3) wyciągi z dwóch rachunków bankowych skarżącego oraz wyciąg z rachunku bankowego żony, 4) zawiadomienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z 29 grudnia 2017 r. i dwa zawiadomienia tegoż organu z dnia 25 października 2017 r. i 20 listopada 2017 r. o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – dalej "P.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 P.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do art. 246 § 1 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że oświadczenie wnioskodawcy jakoby działalność gospodarcza, którą aktualnie prowadzi przynosiła straty, nie znajduje potwierdzenia w nadesłanym zeznaniu podatkowym za rok 2017. Z zeznania tego wynika bowiem, że skarżący osiągnął dochód ze stosunku pracy w wysokości 1.331,28 zł, dochód z renty w wysokości 11.913,20 zł oraz dochód (a nie jak oświadczył stratę) z działalności gospodarczej w wysokości 59.514,59 zł. Łączne dochody skarżącego wyniosły zatem 72.762,27 zł, co oznacza, że miesięczne dochody skarżącego przekroczyły 6.000 zł. Działalność gospodarcza skarżącego faktycznie przynosiła straty, ale w roku 2014. Z zeznania za rok 2017 wynika bowiem, że skarżący pomniejszył dochód roku 2017 o 50% straty z roku 2014, tj. o 3.274,22 zł. W omawianym zeznaniu małżonkowie wykazali nadpłatę w wysokości 2.926 zł. Z wniosku nie wynika, by skarżący zawiesił wykonywanie działalności gospodarczej w roku 2018 r. Informacja taka nie wynika również z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Z ewidencji wynika, że skarżący ustanowił pełnomocnika do całości czynności związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Nie zatem żadnych okoliczności, które świadczyłyby, że skarżący nie osiąga w bieżącym roku dochodów z tej działalności, ani że są one niższe niż w roku poprzednim. W tej sytuacji referendarz nie dał wiary oświadczeniu zawartemu we wniosku, że skarżący otrzymuje aktualnie jedynie dochód z renty z tytułu niezdolności do pracy (od 1 marca 2018 r. w wysokości 878,12 zł). Żona skarżącego osiągnęła dochód ze stosunku pracy i innych źródeł w wysokości 17.520 zł. W ocenie referendarza twierdzenie skarżącego, iż nie posiada wolnych środków na opłacenie wpisu sądowego, nie znajduje potwierdzenia w nadesłanych wyciągach z rachunku bankowego. Z należącego do wnioskodawcy rachunku prowadzonego przez Bank Pocztowy wynika, że skarżący dokonał szeregu wpłat gotówkowych na ów rachunek, np. 1.230 zł w dniu 5 stycznia 2018 r. 1.300 zł w dniu 9 stycznia 2018 r., 700 zł w dniu 9 lutego 2018 r., 480 zł w dniu 12 lutego 2018 r., 1.080 zł w dniu 8 marca 2018 r., 1.020 zł w dniu 15 marca 2018 r. Należy zauważyć, że suma wpłat w poszczególnych miesiącach przewyższa dochód z tytułu renty skarżącego (od 1 marca 2018 r. – 878,12 zł), który według oświadczenia zawartego we wniosku jest obecnie jedynym dochodem skarżącego. Wiarygodne okazało się oświadczenie skarżącego, iż organ podatkowy prowadzi egzekucję z rachunku bankowego. Przy czym z nadesłanych dokumentów wynika, że zajęty jest inny niż wyżej wskazany rachunek bankowy prowadzony przez A. Bank w D., na który wpływa renta skarżącego. Odmawiając uwzględnienia wniosku referendarz wziął również pod uwagę, że saldo na rachunku bankowym żony skarżącego na dzień 8 marca 2018 r. wynosiło 1.905 zł. Mając na uwadze wszystkie ww. okoliczności, referendarz ocenił, że skarżący nie dozna uszczerbku w zakresie wydatków koniecznych dla siebie i rodziny uiszczając wpis od skargi i ewentualne dalsze koszty sądowe i na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., odmówił uwzględnienia wniosku. AKE.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło