I SA/Łd 163/14
PostanowienieWSA w Łodzi2014-04-01
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie doradcy podatkowego, jeśli nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, ale jest w stanie ponieść część kosztów sądowych?Ratio decidendi
Osobie fizycznej może być przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla własnego utrzymania i utrzymania rodziny. W przypadku, gdy skarżący uiścił już część kosztów sądowych (np. wpis od skargi) i przyszłe koszty będą rozłożone w czasie, nie można uznać, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienia od kosztów sądowych), przy jednoczesnym uwzględnieniu wniosku w zakresie częściowym (ustanowienie doradcy podatkowego).Stan faktyczny
Skarżąca B. S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego. Wnioskodawczyni podała, że uzyskuje dochód z emerytury i pracy, spłaca zadłużenia i raty podatku. Po wezwaniu do uzupełnienia informacji, skarżąca przedstawiła szczegóły dotyczące swojej sytuacji majątkowej, dochodów, wydatków oraz zadłużeń. Wnioskodawczyni uiściła również wpis od skargi.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie doradcy podatkowego; odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienia od kosztów sądowych).Pełny tekst orzeczenia
Dnia 1 kwietnia 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku B. S. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi B. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok p o s t a n a w i a: 1/ przyznać skarżącej – B. S. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie doradcy podatkowego; 2/ odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
B. S. złożyła na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...]roku w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok.
We wniosku tym skarżąca podała, że nie posiada żadnego majątku. Uzyskuje dochód z tytułu emerytury i zatrudnienia (w wymiarze 1/6 etatu), w łącznej kwocie 2.034,87 zł netto. W uzasadnieniu wniosku skarżąca dodatkowo wskazała, że z otrzymywanej emerytury spłaca zadłużenie względem Urzędu Miasta w ratach po
700-800 zł miesięcznie, w ostatnich miesiącach spłaca także podatek dochodowy w ratach po 450 zł, wyliczony przez Urząd Skarbowy Ł.-P. za 2007 rok.
Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 6 marca 2014 roku wezwano wnioskodawczynię do złożenia dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jej sytuacji majątkowej, w tym do nadesłania wyciągów z posiadanych przez skarżącą rachunków bankowych - za ostatnie 3 miesiące, jednoznacznego wskazania, czy prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe (czy też wspólnie z innymi osobami – z uwagi na brak wypełnienia rubryki nr 6 urzędowego formularza PPF), złożenia jednoznacznego oświadczenia, czy nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym, wskazania tytułu prawnego do nieruchomości, pod adresem której skarżąca zamieszkuje, podania kwoty aktualnego wskazanego we wniosku zadłużenia względem Urzędu Miasta i Urzędu Skarbowego Ł.-P. oraz określenia kwoty wydatków przeznaczanych miesięcznie na podstawowe opłaty eksploatacyjne i utrzymanie, w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.
W odpowiedzi na wezwanie skarżąca w drodze pisma procesowego z dnia 27 marca 2014 roku wyjaśniła, że nie posiada żadnego rachunku bankowego i nie ma odłożonych żadnych oszczędności. Mieszka z 99-letnią matką, która wymaga stałej opieki. Matka otrzymuje emeryturę w wysokości 1.930 zł (włącznie z dodatkami). Opiekę nad matką opłaca korzystając z pomocy obcych ludzi. Jednocześnie skarżąca wskazała, że jej zadłużenie wobec Urzędu Miasta stanowi kwotę przekraczającą
9.000 zł, spłata tego zadłużenia nastąpi w połowie 2015 roku (od 2008 roku spłaca raty o wysokości 700-800 zł). Podatek dochodowy spłaciła w ratach, zapożyczając się na ten cel. Skarżąca dodała przy tym, że jej wydatki na opłaty i utrzymanie stanowią kwotę 1.300-1.400 zł. Mieszkanie, w którym zamieszkuje, należy do rodziny jej syna. Ponadto skarżąca oświadczyła, iż nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym.
Jednocześnie w dniu 5 marca 2014 roku skarżąca uiściła wpis od skargi w kwocie 100 zł.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). – dalej jako: "p.p.s.a.".
Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz nadesłanych dodatkowych informacji wynika, że skarżąca zamieszkuje z 99-letnią matką wymagającą stałej opieki, w mieszkaniu należącym do rodziny jej syna. Skarżąca nie posiada żadnego majątku. Uzyskuje dochód z tytułu emerytury i umowy o pracę (w wymiarze 1/6 etatu) w łącznej kwocie 2.034,87 zł netto. Jej matka z kolei otrzymuje emeryturę w wysokości 1.930 zł. Miesięczne wydatki skarżącej na opłaty i utrzymanie stanowią kwotę 1.300-1.400 zł. Skarżąca ponosi także wydatki na opłaty związane z zapewnieniem matce stałej opieki. Jednocześnie zadłużenie skarżącej wobec Urzędu Miasta stanowi kwotę przekraczającą 9.000 zł, od 2008 roku skarżąca spłaca raty o wysokości 700-800 zł.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Referendarz sądowy uznał, iż wniosek skarżącej zasługuje na częściowe uwzględnienie i przyznał jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie doradcy podatkowego. Dokonując powyższej oceny, Referendarz sądowy w szczególności wziął pod uwagę kwotę dochodu rodziny skarżącej oraz niezbędnych wydatków i na tej podstawie przyjął, że skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Tym niemniej w ocenie Referendarza sądowego okoliczność uiszczenia przez skarżącą kwoty 100 tytułem wpisu sądowego od skargi oraz fakt, iż przyszłe ewentualne koszty rozłożone będą w czasie, powodują, iż nie można przyjąć, że skarżąca wykazała w sposób dostateczny, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w niniejszej sprawie. Jedynie zaś wykazanie spełnienia tej przesłanki obligowałoby Referendarza sądowego do uwzględnienie wniosku skarżącej w żądanym, całkowitym zakresie (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 504). Z tego zatem względu należało odmówić przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i
art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
ak
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło