I SA/Łd 163/18

PostanowienieWSA w Łodzi2018-09-24

Skład orzekający: Tomasz Naraziński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do zmiany postanowienia referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy w całości, w sytuacji gdy skarżący złożył kolejny wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na nowe okoliczności faktyczne?
Ratio decidendi
Referendarz sądowy zmienił swoje wcześniejsze postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy w całości, przyznając skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym. Podstawą do zmiany było wykazanie przez skarżącego nowych okoliczności, tj. zakończenie prowadzenia działalności gospodarczej, co znacząco wpłynęło na jego sytuację finansową i uniemożliwiło pokrycie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. Wniosek ten był drugim wnioskiem w tej sprawie, po tym jak poprzednie postanowienie referendarza sądowego przyznało prawo pomocy jedynie ponad kwotę 1.000 zł. Skarżący uzasadnił nowy wniosek zakończeniem działalności gospodarczej, znacznym pogorszeniem sytuacji finansowej, zajęciem rachunków bankowych przez organ egzekucyjny oraz złym stanem zdrowia.
Rozstrzygnięcie
Zmieniono postanowienie referendarza sądowego z 4 kwietnia 2018 r. w ten sposób, że przyznano skarżącemu prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Tomasz Naraziński po rozpoznaniu w dniu 24 września 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku W. W. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr UNP: [...] w przedmiocie: określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc za styczeń 2012 roku oraz wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okres od lutego do września 2012 roku p o s t a n a w i a: zmienić postanowienie referendarza sądowego z 4 kwietnia 2018 r. w ten sposób, że przyznać skarżącemu prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W. W., reprezentowany przez doradcę podatkowego wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 5 lipca 2018 r., w której zawarł wniosek o zwolnienie od opłat sądowych. We wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonym na formularzu PPF skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podał, że sytuacja finansowa w jakiej się znajduje zmusza go do zwrócenia się o zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Skarżący oświadczył, że nie posiada środków finansowych na opłacenie wpisu sądowego ponieważ działalność gospodarcza, którą aktualnie prowadzi przynosi straty. Skarżący oświadczył, że nie posiada oszczędności. Aby zaspokoić potrzeby swojej rodziny skarżący podejmuje się różnych prac dorywczych, ponieważ renta którą otrzymuje z tytułu niezdolności do pracy nie wystarcza na zaspokojenie tych potrzeb. Rachunki bankowe skarżącego są zajęte przez organ egzekucyjny. Zajęcie rachunków na podstawie postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności, jeszcze przed wydaniem decyzji ostatecznej, uniemożliwiło skarżącemu zabezpieczenie środków na pokrycie wpisu sądowego. Skarżący oświadczył, że z uwagi na zły stan zdrowia często przebywa na zwolnieniu lekarskim, co uniemożliwia mu podejmowanie jakichkolwiek prac przynoszących dochody. Zmuszony został również do zlikwidowania działalności gospodarczej z końcem czerwca 2018 r. Skarżący oświadczył, że nie prowadzi działalności rolnej. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Oświadczył, że posiada udział we własności nieruchomości gruntowej o powierzchni 6,2584 ha wynoszący 112/768, o szacunkowej wartości 30.000 zł oraz wierzytelność w kwocie 37.903,45 zł stwierdzoną nakazem zapłaty, która jest nieściągalna od 2011 r. Skarżący utrzymuje się z renty z tytułu niezdolności do pracy w wysokości 854 zł natomiast żona skarżącego otrzymuje zasiłek dla bezrobotnych w wysokości 652,60 zł. Dochody małżonków wynoszą łącznie 1.506,60 zł. Skarżący oświadczył, że małżonkowie ponoszą opłaty za media w wysokości 300 zł, koszty leczenia i rehabilitacji w wysokości 300 zł oraz koszty zakupu żywności, środków czystości, transportu i inne w wysokości 900 zł. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Przedstawiony powyżej wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych jest drugim wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych, który strona złożyła w niniejszej sprawie. Po raz pierwszy strona wystąpiła o przyznanie prawa pomocy wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Postanowieniem z 4 kwietnia 2018 r. referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 1.000 zł. Po rozpoznaniu sprzeciwu od powyższego postanowienia postanowieniem z 24 kwietnia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego. Z art. 259 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), powoływanej dalej w skrócie jako P.p.s.a., wynika, że postanowienia referendarza sądowego, od których nie wniesiono sprzeciwu albo wniesiony sprzeciw został prawomocnie odrzucony, mają skutki prawomocnego orzeczenia sądu. Postanowienia te mogą być uchylane i zmieniane jedynie wskutek zmiany okoliczności sprawy (art. 165 P.p.s.a.). Z powyższego wynika, że w przypadku złożenia przez stronę kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy należy ustalić, czy strona wskazała nowe okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia. Po przeanalizowaniu okoliczności przedstawionych w obu wnioskach referendarz sądowy doszedł do wniosku, że w związku z zakończeniem prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej z dniem 1 lipca 2018 r. istnieją podstawy do zmiany postanowienia referendarza sądowego z 4 kwietnia 2018 r. Informacje zawarte w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej potwierdzają oświadczenie skarżącego o zakończeniu działalności gospodarczej. Z oświadczenia zawartego we wniosku wynika, że aktualnie jedynymi dochodami skarżącego i jego żony są dochody z renty i z tytułu zasiłku dla bezrobotnych w wysokości 1.506,60 zł. W tej sytuacji referendarz ocenił, że uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 1.000 zł byłoby niemożliwe bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co stanowi podstawę do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do art. 246 § 1 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Uwzględniając wniosek referendarz wziął również pod uwagę, że skarżący równocześnie wniósł skargi kasacyjne w dwóch sprawach oznaczonych sygn. akt I SA/Łd 162/18 i I SA/Łd 163/18, przy czym wpis od skargi kasacyjnej w pierwszej z wymienionych spraw wynosi 401 zł. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 165, art. 258 § 2 pkt 7 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. Ake.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło