I SA/Łd 1724/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA, M. Zirk-Sadowski (spr.), Sędziowie NSA, P. Chmielecki, J. Brolik, Protokolant K. Brykalska- Sępień, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek od zaległości podatkowych za 1998 r. oddala skargę Pani K. S. wystąpiła w dniu [...] do Urzędu Skarbowego Ł.-W. z wnioskiem o umorzenie odsetek od zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1998, uzasadniając wniosek przewlekłością postępowania wymiarowego, na podstawie którego określono zaległość podatkową za rok 1998 wraz z należnymi odsetkami za zwłokę. Podatniczka podniosła, iż wydanie decyzji w przedmiocie podatku za 1998 r. nastąpiło po upływie 3,5 roku od wszczęcia kontroli, co tym samym spowodowało naliczenie ogromnych odsetek za zwłokę, których można było uniknąć załatwiając sprawę w terminach przyjętych przez ustawodawcę w art. 125 oraz art.139 Ordynacji podatkowej. W ocenie podatniczki, opóźnienie nie powstało z jej winy i nie miała ona żadnego wpływu na działanie organu podatkowego. W związku z powyższym Skarżąca wniosła o umorzenie odsetek. Urząd Skarbowy po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego uznał, iż przedstawione argumenty nie stanowią przesłanki uzasadniającej udzielenie wnioskowanej ulgi i decyzją z dnia [...] umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1998 oraz odmówił umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości . W odwołaniu od tej decyzji zarzucono zaskarżonej decyzji błędną ocenę art.67 § l Ordynacji podatkowej, dokonaną tylko poprzez pryzmat sytuacji materialnej podatniczki z pominięciem zasady terminowego załatwiania spraw wskazanej w art.139 powołanej ustawy i przy nieuwzględnieniu zasady szybkości postępowania, o której mowa w art.125 Ordynacji podatkowej. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu stwierdzono, że w sprawie nie wystąpiły przesłanki przewidziane do umorzenia odsetek. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniesiono o uchylenie decyzji organu odwoławczego. W uzasadnieniu skargi, zarzucono zaskarżonej decyzji naruszenie art.67 Ordynacji podatkowej. Zdaniem strony skarżącej zakres postępowania wywołany wnioskiem o umorzenie nie nakazuje preferować wzgląd na sytuację majątkową i przyjmować, że w tym wyraża się jego ważny interes podatnika w rozumieniu art.67 Ordynacji podatkowej, ale również dostrzegać pozostałe elementy składające się na ocenę tego interesu. Wbrew tezom zaskarżonego rozstrzygnięcia, iż ocena przewlekłości postępowania rzutująca na powstanie odsetek i ich rozmiar powinna mieć miejsce winnym postępowaniu, to właśnie w postępowaniu o umorzenie tychże odsetek kwestia przewlekłości winna być uwzględniona. Przewlekłość postępowania wymiarowego, w wyniku którego określono Skarżącej zaległość w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1998 wraz z odsetkami za zwłokę, stanowi ważny interes podatnika w rozumieniu art.67 powołanej ustawy, ponieważ gdyby administracja podatkowa nie działała opieszale, odsetki nie wystąpiłyby w ogóle bądź nie w takiej wysokości. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu podtrzymał swoje stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i przytoczył podane w niej argumenty. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. W rozstrzyganej obecnie sprawie Sąd badał jedynie problem zgodności z prawem decyzji organu odwoławczego dotyczącej umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej ciążącej na Skarżącej. Przepis art. 67 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), stwierdza, że w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym organ podatkowy, na wniosek podatnika, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe lub odsetki za zwłokę. Sąd pragnie podkreślić, że art. 67 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), zawiera konstrukcję uznania administracyjnego. W sprawach dotyczących umorzenia odsetek sąd administracyjny kontroluje zatem tylko, czy swoje stanowisko organy zajęły po zbadaniu, że zachodzą w rozpatrywanej sprawie przewidziane ustawą okoliczności uzasadniające umorzenie odsetek w części lub całości. Istotne jest przy tym, że choć art. 67 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, jest instytucją nadzwyczajną i został skonstruowany na zasadzie uznania administracyjnego, to jednak organ podatkowy, podejmując decyzję, co do występowania bądź braku rzeczowych przesłanek uzasadniających umorzenie należności podatkowej w konkretnej sprawie powinien wyczerpująco zebrać materiał dowodowy (art. 187 § 1 o.p.), dokładnie wyjaśnić wszystkie okoliczności faktyczne (art.122 o.p..) i ocenić na podstawie zebranego materiału, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 191 o.p.). W rozpatrywanej sprawie Sąd uznał, że organ odwoławczy rozstrzygając sprawę nie naruszył tych obowiązków. Organy podatkowe starannie zbadały sytuację Skarżącej. Mimo, iż we wniosku jako jego uzasadnienie podnoszono przede wszystkim przewlekłość postępowania, organy podatkowe dokładnie zbadały sytuację majątkową skarżącego. Stwierdzono, że Skarżąca jest właścicielką domu mieszkalnego o powierzchni 322 m2, budynków gospodarczych o powierzchni 3530 m2 oraz grunt o powierzchni 2,46 ha. Na koncie bankowym posiada Skarżąca kwotę 50.000,00 zł z tytułu udzielonego przez bank kredytu. N Zdaniem Sądu na tej podstawie organy podatkowe zasadnie uznały, nie naruszając art. 191 Ordynacji podatkowej, że zapłata zaległego zobowiązania wraz z należnymi odsetkami za zwłokę leży możliwościach finansowych Skarżącej. Sprawa przewlekłości postępowania została również oceniona w postępowaniu wyjaśniającym. Postępowanie podatkowe zakończyło się na etapie decyzji organu pierwszej instancji, w sprawie spornego podatku nie prowadzono postępowania odwoławczego. Należy podkreślić, że w odwołaniu i skardze strona skarżąca nie wyjaśniła, w czym upatruje opieszałość organów podatkowych. Długotrwałość postępowania sama w sobie nie jest dowodem zaniedbań organów podatkowych w prowadzonym postępowaniu, które prowadzą do naruszenia interesu podatnika lub interesu publicznego. Jak słusznie zauważył organ odwoławczy, w podatku dochodowym od osób fizycznych zobowiązanie podatkowe powstaje z mocy prawa. Niewątpliwym zatem powodem powstania zaległości było błędne samoobliczenie podatku przez skarżącą, wskutek czego doszło do powstania zaległości podatkowej i zobowiązania z tytułu odsetek za zwłokę. Na marginesie jedynie należy zauważyć, że decyzją z dnia [...]Urząd Skarbowy rozłożył zaległość na 7 rat. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 z późn. zm), orzekł jak w sentencji.