I SA/Łd 183/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA del. A. Cudak, Sędziowie NSA del. M. Zirk-Sadowski, W. Jarzębowski (spr.), Protokolant A. Ratajczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2004 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na postanowienie Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zaliczenia nadpłaty w podatku akcyzowym na poczet zaległości w tym podatku za maj 2000 r. 1. uchyla zaskarżone postanowienie 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 630 (sześćset trzydzieści ) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I SA/Łd 183/03 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia [...] Urząd Skarbowy Ł. – G. zaliczył nadpłaty spółki z o.o. A w podatku akcyzowym wynikające z decyzji nr [...] w kwocie 1.742,00 zł oraz z decyzji nr [...] w kwocie 2.657,00 zł – obie z dnia [...], na poczet zaległości w podatku akcyzowym tego podatnika za miesiąc maj 2000 roku wskazując, jaka część nadpłaty zaliczona zostaje na należność główną, a jaka na odsetki. W podstawie prawnej wskazane zostały art.55 § 2, art.75 § 1 i art.273 par.1 pkt 2 Ordynacji podatkowej oraz § 10 ust.1 i § 11 ust.1 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 maja 2001 r. (Dz.U. Nr 40 poz.463). Wcześniejsze postanowienia w tym przedmiocie zostały uchylone przez organ odwoławczy z uwagi na naruszenie przepisów proceduralnych polegające na braku uzasadnienia rozstrzygnięcia. W zażaleniu na to postanowienie podatnik zarzucił naruszenie art.120, art.121 § 1, art.122 i art.125 § 1 Ordynacji podatkowej oraz naruszenie przepisów Konstytucji RP, to jest art.2, art.5 i art.7. W uzasadnieniu stwierdził, że organ podatkowy nie uwzględnił wniosków zawartych w jego odwołaniach i skargach złożonych we wcześniejszej fazie postępowania oraz nie zastosował się do zaleceń Izby Skarbowej zawartych w jej postanowieniach dotyczących zaliczania innych nadpłat na poczet innych zaległości. Główną wadą zaskarżonego postanowienia jest to, że organ podatkowy nie rozliczył szczegółowo i kompleksowo z istniejącymi zaległościami wpłat dokonywanych przez podatnika, z których wynikały nadpłaty, z uwzględnieniem dat powstania tychże nadpłat. Z uwagi na wyjątkowo skomplikowaną w tym zakresie sytuację rozliczenia nie mogą być dokonywane cząstkowo ale kompleksowo. Izba Skarbowa w Ł. postanowieniem z dnia [...] utrzymała w mocy zaskarżone postanowienie nie dopatrując się uchybień wskazanych w zażaleniu. Według organu odwoławczego Urząd Skarbowy przy powtórnym wydaniu postanowienia w tej sprawie uwzględnił wszystkie zalecenia organu odwoławczego w kwestii wyjaśnienia na jakiej podstawie i w jaki sposób dokonał zaliczenia nadpłaty w akcyzie na poczet zaległości w tym podatku, a także zastosował właściwe przepisy Ordynacji podatkowej oraz rozporządzenia wykonawczego Ministra Finansów z dnia 4 maja 2001 r. Prócz tego spółka nie sprecyzowała w jaki – jej zdaniem – kompleksowy i wnikliwy sposób należałoby dokonać zarachowania nadpłaty na poczet zaległości. W skardze na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie, Spółka powtórzyła zarzuty i argumenty sformułowane w odwołaniu i stwierdziła, że organ odwoławczy zaskarżonym postanowieniem zaprzeczył swoim wcześniejszym i późniejszym rozstrzygnięciom, w których potwierdził zasadność podnoszonych przez podatnika zarzutów. Dowodem na uznanie przez Izbę Skarbową nieprawidłowości w przeprowadzonych postępowaniach jest wydanie postanowień o wznowieniu postępowań zakończonych wadliwymi postanowieniami Urzędu Skarbowego. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa podtrzymała swoje stanowisko stwierdzając, że skoro na dzień 15 października 2002 r. Spółka miała zaległość w podatku akcyzowym za maj 2000 r., to istniały podstawy do zaliczenia istniejących nadpłat na tę zaległość. Sąd zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona. Postanowienie o zaliczeniu nadpłat w akcyzie na zaległość w tym podatku za maj 2000 r. wydane zostało z naruszeniem przepisów proceduralnych, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przede wszystkim należy stwierdzić, że uzasadnienie tego postanowienia nie wyjaśnia dostatecznie sposobu obliczenia kwoty odsetek od zaległości podatkowej, na poczet której nadpłata została zaliczona. W związku z tym nie ma możliwości sprawdzenia, czy zaliczenie nadpłaty na poczet zaległości dokonane zostało prawidłowo. Takie naruszenie art.217 § 1 i § 2 w zw. z art.210 § 4 i art.219 Ordynacji podatkowej nie powinno się spotkać z akceptacją organu odwoławczego. Art.75 § 1 Ordynacji określa sposoby postępowania organu podatkowego z nadpłatami z tytułu podatków. Zaliczenie nadpłaty na zaległe zobowiązanie podatkowe, przewidziane jako pierwsze w kolejności, związane jest z pokryciem zaległości, na którą składają się kwota zaległego podatku oraz kwota odsetek od zaległego podatku. Stosownie do art.55 § 2 Ordynacji, który ma analogiczne zastosowanie do zaliczania nadpłat tak jak do zaliczania wpłat dokonanych przez podatnika, jeżeli nadpłata nie pokrywa zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, nadpłatę należy zaliczyć proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim, w dniu zaliczenia, pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę. Celem uzasadnienia postanowienia wydanego w przedmiocie zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowej ( art.273 § 1 pkt 2 lit.b i § 2 w zw. z art.217 § 2, art.210 § 4 i art.219 Ordynacji podatkowej ) jest wyjaśnienie stronie: - jaka jest zaległość podatkowa, to jest w jakiej wysokości, za jaki okres, w zakresie jakiego podatku i z czego wynika (deklaracji, decyzji), - jaka jest nadpłata, a więc w jakiej wysokości, za jaki okres, w zakresie jakiego podatku i z czego wynika, - w jaki sposób nadpłata zaliczona została na poczet zaległości, w szczególności jaka jej część zaliczona została na zaległy podatek, a jaka na zaległe odsetki za zwłokę. W tym zakresie organ podatkowy powinien wskazać w jaki sposób obliczył kwotę odsetek na poczet których zaliczał nadpłatę. Bez tego wskazania brak jest możliwości sprawdzenia prawidłowości zaliczenia. W postanowieniu organu I instancji wskazane zostały co do wysokości kwoty nadpłat oraz decyzje, którymi te nadpłaty zostały określone. Wynika z nich w zakresie jakiego podatku i za jaki okres powstały nadpłaty. Prócz tego z postanowienia wynika jaką część każdej z dwóch nadpłat organ zaliczył na należność główną, a jaką na odsetki w podatku akcyzowym za maj 2000 r. ( sformułowanie postanowienia nie jest precyzyjne, gdyż nadpłaty zaliczone zostały na zaległość w podatku akcyzowym i na odsetki od tej zaległości ). Jednak w uzasadnieniu organ nie wskazał jaka jest kwota zaległości w podatku akcyzowym za maj 2000 r., w jaki sposób obliczył wysokość odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej, a więc za jaki okres i według jakiej stopy procentowej. Uniemożliwia to sprawdzenie, czy podział nadpłat na zaległy podatek i odsetki od zaległości został dokonany prawidłowo. Prócz tego niedokładnie została podane przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 maja 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy – Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 40 poz.463) określające termin początkowy i końcowy liczenia odsetek za zwłokę od zaległości, na poczet której zaliczono nadpłatę, co też utrudnia ocenę, czy odsetki te liczone były prawidłowo. W decyzji nie wskazano punktu danego przepisu. Z uzasadnienia nie wynika też, czy obliczając odsetki od zaległości w akcyzie za maj 2000 r. organ uwzględnił fakt zaliczenia na ich poczet nadpłaty już dnia 23 maja 2002 r. Postanowienie to zostało później uchylone ale do tego czasu część zaległości pokryta była nadpłatą. Z uwagi na powyższe należało na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1270) uchylić zaskarżoną decyzję i zasadzić na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.