I SA/Łd 1830/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA del. T. Porczyńska, Sędziowie NSA del. B. Klimowicz (spr.), A. Cudak, Protokolant A. Łuczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lutego 2004 r. sprawy ze skargi U.W.-C. na decyzję Izby Skarbowej w Ł. Ośrodek Zamiejscowy w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego za 2000 r. oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Urząd Skarbowy w S. określił U.W.-C. wysokość ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych za poszczególne miesiące 2000 r., należny ryczałt od przychodów ewidencjonowanych za 2000 r. i zaległość podatkową w tym ryczałcie w kwocie 25.142,30 zł oraz odsetki za zwłokę. Izba Skarbowa w Ł. Ośrodek Zamiejscowy w S. po rozpatrzeniu odwołania strony decyzją z dnia [...] utrzymała w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Organy podatkowe wskazały, że podatniczka prowadzi działalność gospodarczą w zakresie handlu hurtowego i detalicznego artykułami przemysłowymi, ziemią ogrodniczą i artykułami rolnymi. Działalność na własny rachunek strona rozpoczęła w dniu 29 czerwca 1999 r. (wpis do ewidencji działalności gospodarczej). Do 30 czerwca 1999 r. U.W.-C. była zatrudniona w A w S., od pracodawcy wydzierżawiła pomieszczenia sklepowe oraz odkupiła towary i materiały znajdujące się w sklepie. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 144, poz. 930 ze zm.) strona powinna opłacać zryczałtowany podatek dochodowy. Podatniczka nie należy do kategorii osób wymienionych w art. 8 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy (które wykonywały w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy czynności wchodzące w ich zakres działalności gospodarczej) a nadto powołany przepis dotyczy wyłączenia z ryczałtu podatników tylko w roku rozpoczęcia działalności gospodarczej. Zrzeczenie się od opodatkowania w formie ryczałtu może być dokonane nie później niż do dnia 20 stycznia roku podatkowego. Podatniczka w dniu 28 listopada 2000 r. złożyła oświadczenie o zaprowadzeniu podatkowej księgi przychodów i rozchodów. Strona nie zrzekła się więc opodatkowania w formie zryczałtowanej. Nawet w wypadku potraktowania oświadczenia o zaprowadzeniu podatkowej księgi przychodów i rozchodów jako oświadczenia o zrzeczeniu się opodatkowania w formie ryczałtu to zostało ono złożone z uchybienie terminu i nie wywołuje skutków niezależnie od przyczyn uchybienia. W skardze do sądu administracyjnego na powyższą decyzję U.W.-C. wniosła o jej uchylenie podnosząc zarzut naruszenia art. 120-122 Ordynacji podatkowej oraz art. 8 ust. 2 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Skarżąca wskazuje, że w 1999 r. prowadziła podatkową księgę przychodów i rozchodów i była opodatkowana na zasadach ogólnych. W okresie 28-30.12.2000 r. przebywała w szpitalu (prawidłowo w dniach 28-30.12.1999 r.) a następnie przebywała na zwolnieniu lekarskim. Oświadczenie o zaprowadzeniu podatkowej księgi przychodów i rozchodów i wyborze formy opodatkowania zostało złożone po zakończeniu choroby i powrocie do pracy. Skarżąca przed rozpoczęciem działalności gospodarczej była kierownikiem i sprzedawcą w sklepie ogrodniczym i po rozpoczęciu działalności wykonywała te same czynności na tych samych zasadach. Zarówno w 1999 r. jak i 2000 r. podatniczka wykonywała działalność na rzecz byłego pracodawcy i zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym nie może podlegać opodatkowaniu tym podatkiem (okres 1 roku kończy się 30 czerwca 2000 r. ). U.W.-C. każdorazowo podejmując działania zasięgała informacji w okienku Urzędu Skarbowego w S. i nigdy nie uzyskała informacji o konieczności zrzeczenia się opodatkowania w formie ryczałtu. Obowiązek ten jest egzekwowany dopiero od 2002 r. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w Ł. Ośrodek Zamiejscowy w S. wniosła o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. Artykuł 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (dz. U. Nr 144, poz. 930 ze zm.) wprowadza zasadę, iż osoby fizyczne osiągające przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej opłacają zryczałtowany podatek dochodowy w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych . Zgodnie z art. 9 ust. 1 cyt. ustawy podatnik może zrzec się opodatkowania w formie ryczałtu za dany rok podatkowy. Zrzeczenie może być dokonane nie później niż do dnia 20 stycznia roku podatkowego (lub do dnia rozpoczęcia działalności, jeżeli podatnik rozpoczyna działalność w ciągu roku). U.W.-C. rozpoczęła działalność gospodarczą w 1999 r. i w dniu 28 stycznia 2000 r. złożyła zawiadomienie o założeniu podatkowej księgi przychodów i rozchodów. Prawidłowe jest więc stanowisko organów podatkowych wskazujące, że podatniczka nie złożyła oświadczenia o zrzeczeniu się opodatkowania w formie ryczałtu. Wymogu złożenia pisemnego oświadczenia o zrzeczeniu się ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych nie spełnia sama czynność zawiadomienia urzędu skarbowego o założeniu właściwych ksiąg. Jakkolwiek ustawa podatkowa pozwala na łączne złożenie oświadczenia o zrzeczeniu i zawiadomienia o założeniu ksiąg, jednakże nie upoważnia ona do zastępowania oświadczenia o zrzeczeniu się ryczałtu zawiadomieniem o założeniu ksiąg. Złożenie takiego zawiadomienia nie jest bowiem ani warunkiem wyłączenia podatnika z ryczałtowej formy opodatkowania, ani też samo przez się nie dowodzi rezygnacji podatnika z takiej formy opodatkowania, skoro prowadzenie takich ksiąg przez podatnika opłacającego ryczałt od przychodów ewidencjonowanych jest jedynie zbędne, a nie niedopuszczalne (zobacz wyrok NSA z dnia 23.01.2002 r., S.A./Sz 1655/00,, LEX 53867). Nie ulega też wątpliwości, że zawiadomienie skarżącej zostało złożone z uchybieniem terminu określonego w art. 9 ust. 1 cyt. ustawy (nawet w wypadku przyjęcia, że jest ono równoznaczne ze zrzeczeniem się ryczałtu). Termin określony w powyższym przepisie jest terminem prawa materialnego i jego przywrócenie nie jest dopuszczalne. Okoliczności, które spowodowały opóźnienie w złożeniu zawiadomienia nie mają więc znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Chybiony jest też podnoszony przez stronę skarżącą zarzut naruszenia art. 8 ust. 2 cyt. ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. Przepis ten odnosi się do podatników wymienionych w art. 8 ust. 1 pkt 6 t.j. podatników rozpoczynających działalność samodzielnie lub w formie spółki, jeżeli podatnik lub co najmniej jeden ze wspólników, przed rozpoczęciem działalności w roku podatkowym lub w roku poprzedzającym rok podatkowy, wykonywał w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy czynności wchodzące w zakres działalności podatnika lub spółki. Skarżąca była wcześniej (do 30 czerwca 1999 r.) zatrudniona w A na stanowisku kierownika magazynu i sklepu a zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że uzyskiwała ona (po rozpoczęciu działalności gospodarczej na własny rachunek) przychody ze sprzedaży towarów na rzecz byłego pracodawcy. Należy jednak podzielić stanowisko Izby Skarbowej, że na podstawie powołanych wyżej przepisów podatniczka została wyłączona z opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych jedynie w roku rozpoczęcia działalności gospodarczej (t.j. w roku 1999). Trafnie powołuje się też organ odwoławczy na zasadę, że rokiem podatkowym jest rok kalendarzowy (art. 11 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa – Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), dlatego też błędny jest pogląd strony skarżącej, że rok podatkowy, w którym podatniczka rozpoczęła działalność gospodarczą kończy się 30 czerwca 2000 r. Fakt, że skarżąca każdorazowo podejmując działania zasięgała informacji w okienku urzędu skarbowego nie został w żaden sposób potwierdzony. Nadto strona skarżąca nie wskazuje przepisu prawa, który nakładałby na pracowników urzędów skarbowych udzielania informacji o obowiązkach czy uprawnieniach wynikających z przepisów prawa w wypadku ustnych zapytań. W szczególności podstawy takiej nie mógł stanowić zarówno art. 14 § 4 Ordynacji podatkowej ani art. 121 § 2 tej ustawy, który odnosi się do toczącego się postępowania podatkowego. Również artykuł opublikowany w "Gazecie Prawnej" nie może zmieniać przepisów czy obowiązków wynikających z ustawy. Z powyższych przyczyn, wobec braku uzasadnionych podstaw skargi, z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) należało orzec jak w sentencji wyroku.