I SA/Łd 1848/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA del. A. Wrzesińska-Nowacka, Sędziowie NSA del. P. Janicki (spr.), B. Klimowicz, Protokolant A. Ratajczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2004 roku sprawy ze skargi H. K. na decyzję Izby Skarbowej w Ł. Ośrodek Zamiejscowy w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 1 415 ( jeden tysiąc czterysta piętnaście ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3) stwierdza, że orzekanie w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku jest bezprzedmiotowe. I S.A./Łd 1848/02 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] Urząd Skarbowy w P. określił wobec H. K. wysokość zobowiązania i zaległości podatkowej w zryczałtowanym podatku dochodowym za 2000r. W uzasadnieniu organ podniósł, że dochody osiągnięte przez podatniczkę w okresie od 1 stycznia do 26 lutego 2001r. podlegają opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym gdyż podatniczka za ten okres nie nabyła uprawnienia do opłacania podatku na zasadach ogólnych. W odwołaniu od tej decyzji podniesiono, że stwierdzenie, iż podatniczka nie zrzekła się opodatkowania w formie ryczałtu jest rażąco błędne, bowiem złożone przez nią oświadczenie, że w roku 2000 będzie opłacała podatek dochodowy na zasadach ogólnych stanowi jednocześnie zrzeczenie się opodatkowania w formie ryczałtu. Wywiedziono, że utrzymywanie przez organ, iż przesłanką skuteczności zrzeczenia się, o którym mowa jest użycie we wniosku sformułowania "zrzekam się opodatkowania w formie ryczałtu" nie znajduje potwierdzenia w orzecznictwie NSA. Decyzją z dnia [...] Izba Skarbowa w Ł. Ośrodek Zamiejscowy w S. utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu podniesiono, że podatnik chcący zrzec się opodatkowania w formie ryczałtu musi złożyć zarówno oświadczenie o rezygnacji z tej formy opodatkowania jak i zawiadomienie o zaprowadzeniu podatkowej księgi przychodów i rozchodów. Złożenie, bowiem tylko zawiadomienia o założeniu księgi podatkowej nie oznacza, że podatnik zrezygnował z prawa do ryczałtu. Zawiadomienie takie nie jest wystarczające i nie może zastępować dokumentu, w którym podatnik wyraża wolę zrzeczenia się opodatkowania w tej formie. W skardze do sądu administracyjnego podniesiono, że ustawa nie przewiduje użycia przez podatnika szczególnych sformułowań, jeżeli chodzi o oświadczenie o zrzeczeniu się ryczałtu – chodzi jedynie o to, aby zamiar podatnika nie budził wątpliwości. Poddając analizie treść oświadczenia złożonego przez podatniczkę autor skargi wywiódł, że zawiera ono zarówno oświadczenie o zrzeczeniu się ryczałtu jak również zawiadomienie o zaprowadzeniu podatkowej księgi przychodów i rozchodów. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wnosząc o jej oddalenie podtrzymała argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest zasadna gdyż w zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia prawa mającego zasadniczy wpływ na treść rozstrzygnięcia. Przedmiotem sporu między stronami jest interpretacja art. 9 ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. nr 144, poz. 930 ze zmianami) dokonana przez organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 9 cytowanej ustawy, aby zrzec się ryczałtowanej formy opodatkowania podatnik musi złożyć stosowne pisemne oświadczenie o zrzeczeniu w przewidzianym terminie i skierować je do właściwego urzędu skarbowego a nadto w terminie 7 dni od złożenia tego oświadczenia musi złożyć właściwemu urzędowi skarbowemu zawiadomienie o założeniu podatkowej księgi przychodów i rozchodów – w przypadku, gdy wybierze opodatkowanie na zasadach ogólnych. Załączone do akt pismo podatniczki dotyczące przedmiotowego zagadnienia spełnia wszystkie powyższe przesłanki. Wskazuje, iż wolą podatniczki jest opłacanie podatku dochodowego na zasadach ogólnych oraz zawiadamia, że w przedmiotowym roku podatkowym będzie ona prowadzić podatkową księgę przychodów i rozchodów. Być może, (bo z uzasadnienia decyzji organów obu instancji to nie wynika) wątpliwości tychże organów wzbudziło nazwanie pisma "zawiadomieniem" oraz, wskazanie w nim mylnie oznaczonej podstawy prawnej. Podnieść, zatem należy, że to nie podatnik, lecz organ administracji obowiązany jest znać prawo. Ma on również obowiązek interpretować pisma podatników zgodnie z ich treścią i znaczeniem a nie nadawanymi im tytułami lub nazwami. Cytowana ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym nie wymaga, aby pismo dotyczące zrzeczenia ryczałtu było zatytułowane jako "zrzeczenie". Dla właściwego zrozumienia i zinterpretowania woli podatnika wyrażonej w takim piśmie należy zbadać jego treść. Jeśli z treści pisma wynika w sposób jasny, jaka jest wola podatnika (w tym przypadku jest nią zrzeczenie się opodatkowania w formie ryczałtu) to organ podatkowy nie powinien tego kwestionować. Nie powinien również przydawać nadmiernego i nieuzasadnionego znaczenia błędnie powołanej podstawie prawnej, gdyż jak wskazano, to nie podatnik, lecz właśnie organ ma obowiązek znać prawo a w procesie jego stosowania respektować między innymi wskazania wynikające z zasady zaufania do organów administracji. Gdyby zaś organ powziął rzeczywiste i uzasadnione wątpliwości, co do treści pisma, nic nie stało na przeszkodzie zwrócenia się do podatnika o wyjaśnienie jego intencji i sprecyzowanie celu złożenia i treści tego rodzaju pisma. Również wówczas zasada zaufania byłaby w pełni respektowana. Nie jest natomiast w takiej sytuacji uzasadnione powołanie się przez organ podatkowy na wyrok sądowy dotyczący innego stanu faktycznego, gdyż wprowadza to u podatnika element niepokoju i niepewności, co do jednolitości stosowania prawa. Jednocześnie podnieść też wypada, chociaż nie było to akcentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż przepisy prawa nie zabraniają podatnikowi złożenia w jednym piśmie zarówno oświadczenia o zrzeczeniu się ryczałtu jak i zawiadomienia o zamiarze opodatkowania na zasadach ogólnych oraz założenia podatkowej książki przychodów i rozchodów. Jeśli zatem organy podatkowe, jak wynika z uzasadnień decyzji obu instancji, nie formułowały innych zarzutów pod adresem przedmiotowego pisma skarżącej, żadne względy prawne nie stały na przeszkodzie akceptacji wyrażonej przez nią woli zrzeczenia się opodatkowania w formie ryczałtowej. Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności na podstawie art. 145 par. 1 pkt 1 litera a, art. 152 i art. 209 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270) należało orzec jak w sentencji.