I SA/Łd 187/11
PostanowienieWSA w Łodzi2011-02-25
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie zastępstwa prawnego poprzez ustanowienie adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Referendarz sądowy uznał, że skarżący, który korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych (art. 239 pkt 1 lit. e) p.p.s.a.), może uzyskać prawo pomocy w zakresie zastępstwa prawnego poprzez ustanowienie adwokata, jeśli wykaże, że jego sytuacja zdrowotna i majątkowa uniemożliwia mu poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza, przedstawione przez skarżącego okoliczności (niska renta, wysokie koszty leczenia i utrzymania, zadłużenie) uzasadniały przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący T. B., reprezentowany przez opiekuna prawnego E. B., złożył skargę na decyzję Prezesa ZUS odmawiającą umorzenia należności składkowych. Do skargi załączono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, wskazując na całkowite ubezwłasnowolnienie skarżącego, jego niską rentę chorobową, korzystanie z pomocy rodziny, brak majątku oraz ponoszenie stałych wydatków na utrzymanie, leczenie i opał, a także zadłużenie wobec ZUS.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu T. B. prawo pomocy w zakresie zastępstwa prawnego poprzez ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 25 lutego 2011 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku T. B. reprezentowanego przez opiekuna prawnego E. B. o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T. B. reprezentowanego przez opiekuna prawnego E. B. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – T. B. reprezentowanemu przez opiekuna prawnego E. B. prawo pomocy w zakresie zastępstwa prawnego poprzez ustanowienie adwokata.
T. B., reprezentowany przez opiekuna prawnego E. B., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] roku w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy. Do skargi załączono złożony na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienia adwokata.
We wniosku tym opiekun prawny skarżącego wskazała, że skarżący jest osobą całkowicie ubezwłasnowolnioną, pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną E.. Małżonkowie pozostają w ustroju rozdzielności majątkowej. Skarżący utrzymuje się z renty chorobowej w wysokości 377,60 zł, przyznanej do dnia [...] roku. Korzysta z pomocy żony oraz syna B.. Nie posiada żadnego majątku. Ponadto we wniosku zawarto oświadczenie, że wnioskodawca nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.".
Z treści przepisów art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 262 tej ustawy wynika, że stronie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych może być ponadto przyznane prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Przede wszystkim należy jednak zauważyć, iż stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, że występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie strony skarżącej leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej.
Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że skarżący
z mocy art. 239 pkt 1 lit. e) p.p.s.a. korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy
w zakresie ustanowienia adwokata wynika zaś, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną będącą jego opiekunem prawnym w związku z faktem całkowitego ubezwłasnowolnienia. Ma orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności. Utrzymuje się z renty chorobowej w wysokości 377,60 zł, przyznanej do dnia [...] roku. Korzysta z pomocy żony oraz syna B.. Nie posiada żadnego majątku.
Ponadto z akt sprawy wynika, że skarżący ponosi stałe wydatki związane z utrzymaniem w kwocie rzędu 320–480 zł oraz koszty związane z leczeniem, które wynoszą miesięcznie ok. 200-300 zł. Przy czym w okresie pobytu w szpitalu koszty te ulegają zwiększeniu w związku ze zmianą leków. Ponadto obciążenie budżetu skarżącego stanowią wydatki na zakup opału na zimę w wysokości ok. 4.000 zł. Skarżący posiada przy tym zadłużenie wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, znajdujące potwierdzenie w zaskarżonej decyzji.
Biorąc po uwagę powyższe okoliczności, Referendarz sądowy uznał, iż wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie zastępstwa prawnego poprzez ustanowienie adwokata. W ocenie Referendarza sądowego sytuacja zdrowotna skarżącego oraz jej wpływ na zdolności płatnicze skarżącego powoduje, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 262 i art. 245 § 3 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło