I SA/Łd 19/10
PostanowienieWSA w Łodzi2010-03-17
Skład orzekający: Referendarz sądowy Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony po terminie, ale nadany w terminie, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania?Ratio decidendi
Referendarz sądowy uchylił swoje wcześniejsze zarządzenie o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, ponieważ wniosek, mimo że wpłynął do sądu po terminie, został nadany przez skarżącego w terminie. Następnie przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, uznając, że skarżący wykazał niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.Stan faktyczny
Skarżący złożyli skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą określenia zobowiązania podatkowego. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi, pełnomocnik skarżących wystąpił o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do złożenia wniosku na urzędowym formularzu, czego skarżący nie uczynił w terminie, co skutkowało pozostawieniem wniosku bez rozpoznania. Następnie skarżący złożył wniosek na właściwym formularzu, nadany w terminie, co skłoniło referendarza do uchylenia poprzedniego zarządzenia i przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
1. Uchylono zarządzenie z dnia 8 marca 2010 roku o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku G. O. o przyznanie prawa pomocy. 2. Przyznano skarżącemu G. O. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 17 marca 2010 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. O. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. O. i G. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 rok. p o s t a n a w i a: 1. uchylić zarządzenie z dnia 8 marca 2010 roku o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku G. O. o przyznanie prawa pomocy; 2. przyznać skarżącemu G. O. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu 5 stycznia 2010 roku Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. wniesiona w dniu 7 grudnia 2009 roku skargę W. i G. O. na swoją decyzję z dnia [...] uchylającą w całości decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] decyzji określającą podatnikom zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 roku i przekazującą sprawę do ponownego rozpoznania.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi pełnomocnik skarżących wystąpił w ich imieniu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy z uwagi na trudną sytuację materialną w której się znaleźli.
Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 1 lutego 2010 roku doręczonym skarżącemu przebywającemu w Areszcie Śledczym w dniu 15 lutego 2010 roku został on wezwany do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na załączonym do wezwania urzędowym formularzu PPF w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Termin do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy upłynął w dniu 22 lutego 2010 roku.
Zarządzeniem z dnia 8 marca 2010 roku referendarz sądowy pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy wobec tego że nie został złożony na urzędowym formularzu w wyznaczonym terminie.
W dniu 12 marca 2010 roku do sądu wpłynął wypełniony przez skarżącego formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, przy czym z prezentaty Aresztu Śledczego w P., w którym przebywa skarżący wnika, iż formularz został nadany dnia 22 lutego 2010 roku.
Ze złożonego na urzędowym formularzach PPF oświadczenia G. O. o stanie rodzinnym majątku i dochodach oraz dodatkowych informacji nadesłanych przez jego żonę na wezwanie referendarza do przedmiotowej sprawy oraz akt sprawy sygn. I SA/Łd 1332/09 wynika, że G. O. przebywa od czerwca 2009 roku w Areszcie Śledczym w P. i nie osiąga żadnych dochodów nie prowadzi działalności gospodarczej. Jedynym źródłem utrzymania żony skarżącego jest dochód z tytułu renty rodzinnej w wysokości 591 zł netto miesięcznie. Z nadesłanych zeznań podatkowych za lata 2007 i 2008 wynika, że w tym okresie skarżący uzyskiwał dodatkowe dochody z tytułu najmu w wysokości 24.000 zł w 2007 roku oraz 13.000 w roku 2008. Dodatkowo G. O. prowadził działalność gospodarczą pod nazwą PPHU JJG Eksport-Import w formie spółki cywilnej, która w 2008 roku przyniosła stratę w wysokości 157 zł. Jedyny majątek skarżącego stanowi dom o powierzchni 80 m2 , nieczynna stacja paliw w Grabicy oraz samochód marki Cadillac z 1997 roku. Cały ten majątek został zabezpieczony przez komornika.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 165 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.)- dalej "p.p.s.a." postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przepis ten wskazuje na możliwość uchylenia bądź zmiany postanowień niekończących postępowania w sprawie pod warunkiem zmiany okoliczności sprawy. Przez zmianę okoliczności sprawy należy rozumieć zmianę okoliczności faktycznych, jakie zostały przyjęte za przesłankę rozstrzygnięcia, jak i zmianę okoliczności prawnych, które uzasadniałyby wydanie postanowienia odmiennej treści niż to, które zostało wydane. W myśl przepisu art. 167 p.p.s.a. przepis o postanowieniach stosuje się odpowiednio do zarządzeń referendarza sądowego. Zarządzeniem z dnia 8 marca 2010 roku referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy wobec uznając, iż nie został złożony na urzędowym formularzu w wyznaczonym terminie. Formularz PPF z wnioskiem skarżącego o przyznanie prawa pomocy wpłynął do sądu w dniu 12 marca 2010 roku, a z adnotacji Aresztu Śledczego wynika, iż skarżący zachował termin do jego wniesienia. W tej sytuacji zasadne jest uchylenie zarządzenia z dnia 8 marca 2010 roku.
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Zgodnie z art. 245 § 3 powołanej ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy G. O. wskazała, iż od czerwca 2009 roku przebywa w Areszcie Śledczym, Trybunalskim i nie osiąga żadnych dochodów nie prowadzi działalności gospodarczej. Z nadesłanych zeznań podatkowych za lata 2007 i 2008 wynika, że w tym okresie skarżący uzyskiwał dodatkowe dochody z tytułu najmu w wysokości 24.000 zł w 2007 roku oraz 13.000 w roku 2008. Dodatkowo G. O. prowadził działalność gospodarczą pod nazwą PPHU JJG Eksport-Import w formie spółki cywilnej, która w 2008 roku przyniosła stratę w wysokości 157 zł. Jedyny majątek skarżącego stanowi dom o powierzchni 80 m2 , nieczynna stacja paliw w Grabicy oraz samochód marki Cadillac z 1997 roku. Cały ten majątek został zabezpieczony przez komornika. Jedynym źródłem utrzymania żony skarżącego jest dochód z tytułu renty rodzinnej w wysokości 591 zł netto miesięcznie. Uwzględniając powyższe oraz treść art. 245 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny dlatego zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w sprawie.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 165 w zw. z art. 167 oraz art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
M.K.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło