I SA/Łd 1914/03

Dnia 21 października 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska /spr./, Sędziowie NSA Janusz Nowacki, WSA Krzysztof Szczygielski, Protokolant asystent sędziego Adrian Król, po rozpoznaniu w dniu 21 października 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia odwołania oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. na podstawie art. 228 § 1 pkt 3 w związku z art. 222 Ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 1997 roku Nr 137, poz. 926 ze zm.) oraz art. 262 Ustawy – Kodeks celny z dnia 9 stycznia 1997 r. (tekst jednolity Dz. U. z 2001 roku Nr 75 poz. 802) pozostawił bez rozpatrzenia odwołanie firmy A. sp. z o.o. [...] od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. nr [...] z dnia [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił, co następuje: W dniu [...] Spółka z o.o. A. złożyła w Urzędzie Celnym II w Ł. wniosek o wszczęcie postępowania restrukturyzacyjnego na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców (Dz. U. z 2002 roku Nr 155, poz. 1287). Wniosek dotyczył zaległości celnych wymierzonych decyzjami Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. nr [...] wydanych od dnia [...] do dnia [...]. Do czasu rozpatrzenia powyższego wniosku i wydania decyzji przez organ celny skarżący złożył dwa wnioski rozszerzające żądanie: pierwszy wniosek złożony został w dniu [...] i dotyczył uzupełnienia wniosku restrukturyzacyjnego o kompleksowe włączenie do restrukturyzacji wszystkich postępowań toczących się w I i w II instancji dotyczących SAD-ów od stycznia 1999 roku, drugi wniosek złożony został w dniu [...] i jeszcze raz w dniu l7 kwietnia 2003 roku i dotyczył poszerzenia wniosku restrukturyzacyjnego o kwotę odsetek wyrównawczych wynikających z decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. nr [...]wydanych od dnia [...] do dnia [...]. Naczelnik Urzędu Celnego II w Ł. nie uwzględnił żądań Strony dotyczących rozszerzenia postępowania restrukturyzacyjnego i wnioski złożone w dniu [...] i w dniu 17 kwietnia 2003 roku, zgodnie z art. 167 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 1997 roku Nr 137, poz. 926), uznał za wnioski wszczynające dwa odrębne postępowania restrukturyzacyjne. Zgodnie z art. 12 ust. 6 ustawy o restrukturyzacji, wydał decyzję nr [...] z [...] o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku z dnia [...] dotyczącego objęcia restrukturyzacją zaległości celnych wynikających z SAD-ów od stycznia 1999 roku oraz decyzję nr [...] z [...] o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku z dnia [...] dotyczącego objęcia restrukturyzacją odsetek wyrównawczych. Od decyzji tych skarżąca złożyła odwołanie. W odwołaniu od decyzji nr [...]z [...] o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku z dnia [...] dotyczącego objęcia restrukturyzacją odsetek wyrównawczych, A. Sp. z o.o. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poszerzenie pierwotnego wniosku z dnia [...]o objęcie restrukturyzacją w/w kwoty odsetek wyrównawczych. Żądanie to zostało uwzględnione przez organ II instancji i wydana została decyzja nr [...] z dnia [...]. W odwołaniu od decyzji nr [...] z [...] o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku z dnia [...] dotyczącego objęcia restrukturyzacją zaległości celnych wynikających z SAD-ów od stycznia 1999 roku, A. Sp. z o.o. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poszerzenie pierwotnego wniosku z dnia [...]o objęcie restrukturyzacją kwoty odsetek wyrównawczych. Żądanie skarżącego – według organu II instancji – było nieadekwatne do stanu faktycznego w sprawie rozstrzygniętej zaskarżoną decyzją. Zaskarżona decyzja dotyczyła bowiem zaległości celnych wynikających z SAD-ów od stycznia 1999 roku. Wobec powyższego Dyrektor Izby Celnej w Ł. postanowieniem z dnia 19 września 2003 r. nr [...] wezwał A. Sp. z o.o. do uzupełnienia braków formalnych odwołania m.in. poprzez podanie zarzutów przeciwko decyzji, określenie istoty i zakresu żądania będącego przedmiotem odwołania oraz wskazanie dowodów uzasadniających to żądanie. Wyjaśniono również skarżącej podstawę formalnoprawną tego wezwania wynikającą z art. 222 Ustawy – Ordynacja podatkowa i pouczono o rygorze pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia w przypadku nieuzupełnienia braków. W odpowiedzi na wezwanie, pismem z dnia [...] A. Sp. z o.o. ponownie wskazała na odsetki wyrównawcze, które chce objąć restrukturyzacją wyjaśniając, że wysokość odsetek na dzień 30 czerwca 2002 roku nie była znana i nie mogła być wykazana w pierwotnym wniosku o restrukturyzację. Pismem tym skarżący potwierdził, że zgodnie z art. 222 ustawy Ordynacja podatkowa, wnosi o rozszerzenie wniosku z dnia [...] poprzez objęcie restrukturyzacją kwoty odsetek wyrównawczych. Wyjaśnienia A. Sp. z o.o. z dnia [...] były – według organu II instancji – znów nieadekwatne do stanu faktycznego przedmiotowej sprawy i treści zaskarżonej decyzji. Odwołanie A. Sp. z o.o. nie spełniało więc nadal wymogów formalnych określonych w art. 222 ustawy Ordynacja podatkowa a mimo wezwania braki te nie zostały usunięte. Wobec powyższego Dyrektor Izby Celnej w Ł. wydał postanowienie z dnia 31 października 2003 r. o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia na podstawie art. 228 § l pkt 3 ustawy ordynacja podatkowa, który stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia, jeżeli nie spełnia warunków wynikających z art. 222 ustawy Ordynacja podatkowa. W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor Izby Celnej w Ł. wskazał, że zarzuty przeciw decyzji muszą być na tyle sprecyzowane i poparte należnymi dowodami, aby organ miał możliwość ścisłego określenia faktu, o który chodzi Stronie. W odwołaniu A. sp. z o.o. nie zakreśliła istoty rozpoznania sprawy, ani nie wskazała uchybień orzeczenia organu I instancji uzasadniających ponowne rozpatrzenie sprawy. Nadesłane pismo A. Sp. z o.o. podnoszące zarzuty zupełnie nie związane z wydaną decyzją nie mogło więc według organu II instancji wywołać żadnych skutków procesowych. Na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł., A. Sp. z o.o. w dniu [...] wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego w Łodzi, zarzucając naruszenie norm prawa procesowego w tym art. 127 i 228 § l pkt 3 ustawy Ordynacja podatkowa i wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości bądź o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającej go decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Ł. wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 roku Nr 153 poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W związku z tym, że skarga A. Sp. z o.o. wniesiona została w dniu [...] i do dnia 1 stycznia 2004 roku postępowanie sądowe nie zostało zakończone, właściwym do rozpoznania tej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, utworzony z dniem 1 stycznia 2004 roku dla obszaru województwa łódzkiego rozporządzeniem Prezydenta RP z dnia 25 kwietnia 2003 roku w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych/.../ (Dz. U. z 2003r. Nr 52 poz. 652). Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Wychodząc z tych przesłanek Wojewódzki Sąd Administracyjny nie uwzględnił skargi, gdyż nie stwierdził, aby zaskarżone postanowienie naruszało przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania administracyjnego w sposób wpływający na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi mogłoby stanowić podstawę do ich uchylenia. Stosownie do art. 127 ustawy Ordynacja podatkowa postępowanie podatkowe jest dwuinstancyjne. Zasada dwuinstancyjności określona we wskazanym przepisie polega na tym, że każda sprawa rozpoznana i rozstrzygana przez organ I instancji może być w wyniku odwołania również rozpoznana i rozstrzygnięta przez organ II instancji. Organ II instancji obowiązany jest ponownie rozpoznać i orzec w sprawie rozstrzygniętej decyzją organu pierwszej instancji. Istotą dwuinstancyjności jest zatem dwukrotne wydanie rozstrzygnięcia merytorycznego w tej samej sprawie. Aby jednak nastąpiło rozpoznanie merytoryczne sprawy, odwołanie musi spełniać warunki formalne określone w art. 222 ustawy Ordynacja podatkowa. Stosownie do tego artykułu odwołanie od decyzji organu podatkowego powinno zawierać zarzuty przeciw decyzji, określać istotę i zakres żądania będącego przedmiotem odwołania oraz wskazywać dowody uzasadniające to żądanie. Odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję (art. 223 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa). Takie uregulowanie oznacza, iż odwołanie powinno wskazywać uchybienia w rozstrzygnięciu organu I instancji, które uzasadniają ponowne rozpatrzenie sprawy, powinno zakreślać granice tego rozpoznania. Oczywistym jest ponadto, że odwołanie nie może odnosić się do innego przedmiotu sprawy niż przedmiot, wobec którego orzeczono zaskarżoną decyzją. Sformułowanie zarzutów, istoty i zakresu żądania oraz wskazanie dowodów uzasadniających potrzebę ponownego rozpoznania sprawy jest obowiązkiem podmiotu odwołującego się. Organ odwoławczy działa w ramach zakreślonych przez odwołanie i nie ma uprawnień do swobodnego interpretowania intencji Strony zawartej w odwołaniu. Wynika to wprost z powoływanego art. 222 ustawy Ordynacja podatkowa. Również w literaturze przedmiotu przyjmuje się, że zarzuty przeciw decyzji muszą być na tyle sprecyzowane i poparte należytymi dowodami, ażeby władza miała możliwość ścisłego określenia faktu, o który stronie chodzi (B. Adamiak, J. Borkowski - Kodeks postępowania administracyjnego - Komentarz, wyd. C.H. BECK Warszawa 1996 rok str. 778). W wyżej przedstawionej sytuacji organ odwoławczy był więc uprawniony do uznania, że w ustawowym terminie braki odwołania uzupełnione nie zostały. Nadesłane pismo strony, podnoszące zarzuty zupełnie nie związane z wydaną decyzją, nie mogło wywołać żadnych skutków procesowych. Skoro zatem nie nastąpiło skuteczne usunięcie braków formalnych w ustawowym terminie, to w konsekwencji odwołanie strony należało na mocy art. 228 § 1 pkt 3 ustawy Ordynacja podatkowa pozostawić bez rozpatrzenia. Wobec tego, iż zaskarżone postanowienie nie naruszają prawa, a tylko to mogło być podstawą do ich uchylenia w myśl art. 145 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy należało skargę oddalić jako nieuzasadnioną.