I SA/Łd 192/09
PostanowienieWSA w Łodzi2009-04-02
Skład orzekający: Referendarz sądowy Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka w likwidacji, która wykazała zyski w latach poprzedzających złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i dysponuje zyskiem z bilansu zamknięcia, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie jest zasadny, gdy spółka w likwidacji, mimo braku bieżącej działalności, wykazała znaczące zyski w latach poprzedzających złożenie wniosku i posiada zysk z bilansu zamknięcia, który przekracza wysokość wymaganych opłat sądowych. Udzielenie prawa pomocy jest wyjątkiem, a strona musi obiektywnie wykazać brak środków na pokrycie kosztów postępowania.Stan faktyczny
Spółka w likwidacji wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. dotyczącą podatku akcyzowego za sierpień 2003 roku. Wraz ze skargą złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na brak majątku i dochodów. W toku postępowania ustalono, że spółka wykazała zyski w latach 2006 i 2007, a także zysk z bilansu zamknięcia, który znacząco przekraczał wysokość wpisu sądowego w sprawach zawisłych przed sądem.Rozstrzygnięcie
Odmówiono "A" Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 2 kwietnia 2009 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą w R. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą w R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za miesiąc sierpień 2003 roku p o s t a n a w i a: odmówić "A" Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą w R. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu 19 stycznia 2009 roku "H." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą w R. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] określającą skarżącej zobowiązanie w podatku akcyzowym za miesiąc sierpień 2003 roku. W skardze zawarty był wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie.
W złożonym na urzędowym formularzu PPPr oświadczeniu o majątku i dochodach spółka wskazała, iż została zlikwidowana, obecnie nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej, nie osiąga żadnych dochodów i nie posiada żadnego majątku. W dniu 8 sierpnia 2008 roku został złożony w Sądzie Rejestrowym wniosek o wykreślenie z rejestru. Wartość środków trwałych skarżacej na dzień otwarcia likwidacji wynosiła 1.360 zł, na dzień zamknięcia 0 zł, wysokość zysku spółki na dzień otwarcia likwidacji to kwota 9.939 zł na dzień jej zamknięcia zaś 61.017 zł. Nadesłany na wezwanie referendarza sądowego bilans zamknięcia sporządzony 8 sierpnia 2008 roku potwierdza dane wykazane w formularzu PPPr. Z przedłożonych również na wezwanie zeznań podatkowych za lata 2006 i 2007 wynika, iż rok 2006 skarżąca zakończyła zyskiem w wysokości 32. 157 zł, jej zysk za rok 2007 wyniósł zaś 44.933 zł. Likwidator Spółki oświadczył ponadto, iż do dnia złożenia wniosku o wykreślenie z KRS skarżąca nie posiadała żadnych należności ani zobowiązań do tej daty nie zostały wydane także żadne decyzję nawet nieostateczne określające skarżącej zobowiązania podatkowe.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Wniosek skarżącej nie jest zasadny.
Stosownie do przepisu art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 powołanej ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 2 pkt 2 powołanej ustawy prawo pomocy osobie prawnej może być przyznane w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić przez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Od sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające do udzielenie prawa pomocy. Należy podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest wyjątkiem od przewidzianej przepisem art. 199 p.p.s.a. zasady, zgodnie z którą strony postępowania ponoszą koszty związane ze swym udziałem w sprawie. Ponadto jako forma dofinansowania z budżetu państwa powinna się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście i obiektywnie niemożliwe (postanowienie NSA z 6 października 2004r., sygn. akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz. 8).
Ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz akt sprawy wynika, że przedmiotem działalności skarżącej była sprzedaż detaliczna i hurtowa paliw stałych, ciekłych i gazowych oraz produktów ropopochodnych. W skarżącej spółce w okresie od 26 listopada 2005 roku do 20 lipca 2006 roku została przeprowadzona kontrola podatkowa, która wykazała nieprawidłowości w zakresie rzetelności deklarowania podstaw opodatkowania w podatku akcyzowym wynikające z faktu, iż rzeczywista sprzedaż gazu na stacjach paliw należących do spółki była wyższa od zaewidencjonowanej. Postanowieniem z dnia 11 października 2007 roku w stosunku do skarżącej wszczęte zostało postępowanie podatkowe celem określenia zobowiązania w podatku akcyzowym Z nadesłanych zeznań podatkowych wynika, iż rok 2006 skarżąca zakończyła zyskiem w wysokości 32. 157 zł, jej zysk za rok 2007 wyniósł zaś 44.933 zł. W dniu 25 lutego 2008 roku podjęta została uchwała zgromadzenia wspólników o otwarciu likwidacji spółki, bilans jej zamknięcia sporządzony na dzień 8 sierpnia 2008 roku wykazuje zysk w wysokości 61.017 zł. Uwzględniając powyższe, treść art. 245 i art. 246 § 2 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz fakt, iż przed tutejszym sądem zawisło łącznie 9 spraw ze skarg spółki, w których łączna wysokość wpisu sądowego wynosi 6.203 zł należało uznać, że skarżąca nie wykazała, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania w przedmiotowej sprawie. Spółka podnosi, iż w chwili obecnej nie prowadzi żadnej działalności i nie posiada żadnego majątku, jednak w latach 2006 i 2007 (a więc w okresie, gdy zakończona była już dotycząca jej działalności kontrola podatkowa, a następnie postępowanie podatkowe było już w toku) uzyskiwała zysk w wysokości kilkukrotnie przekraczającej wysokość wpisu sądowego. Także kwota zysku wynikająca z bilansu zamknięcia przeznaczona do podziału pomiędzy wspólników, (ok. 61 tyś. zł) przekracza kilkakrotnie wymaganą należność z tytułu wpisu sądowego. Skarżąca już w 2006 roku była świadoma niekorzystnego dla niej wyniku kontroli podatkowej - w toku postępowania podatkowego - dysponowała środkami finansowymi, umożliwiającymi jej sfinansowanie ewentualnego sporu sądowego. Fakt, iż środki te zdecydowała się przeznaczyć na inne cele nie może uzasadniać przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Nadto w treści formularza PPPr skarżąca nie wskazała żadnych okoliczności, które uniemożliwiałyby jej uiszczenie wpisu sądowego w niniejszej sprawie.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
M.K.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło