I SA/Łd 197/16
PostanowienieWSA w Łodzi2016-03-22
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi?Ratio decidendi
Skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, biorąc pod uwagę kwotę dochodu, niezbędne wydatki oraz wysokość wpisu od skargi. W związku z tym przyznano jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą podatku VAT. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokiej kwocie, skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawczyni przedstawiła swoją trudną sytuację materialną i zdrowotną, wskazując na niskie dochody, wysokie wydatki związane z leczeniem i utrzymaniem, a także obciążenie mieszkania kredytem.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej – M. M. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 22 marca 2016 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M. M. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] UNP: [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia 2010 roku do listopada 2012 roku p o s t a n a w i a: przyznać skarżącej – M. M. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi.
M. M., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokata, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia 2010 roku do listopada 2012 roku.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od powyżej skargi w kwocie 16.385 zł skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularzu (PPF) wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca, precyzując, że wnosi o zwolnienie od wpisu od skargi, podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z 29-letnim synem Ł.. Majątek rodziny stanowi mieszkanie własnościowe o pow. 55 m2, obciążone kredytem w wysokości 181.000 zł, rozłożonym na raty z obowiązkiem spłaty do 2027 roku. Jednocześnie skarżąca oświadczyła, że dochód rodziny stanowi zasiłek chorobowy jej syna w kwocie 2.000 zł netto. Łączne zaś wydatki wynoszą
680 zł, a ponadto kwota 1.500 zł przeznaczana jest na spłatę raty miesięcznej kredytu. Ponadto syn otrzymuje pomoc pieniężną od babci ze strony ojca, prowadzi działalność gospodarczą, ale zamierza do jej likwidacji.
W uzasadnieniu wniosku skarżąca dodatkowo oświadczyła, że nie jest w stanie uiścić kwoty wpisu od skargi, gdyż ponosi dodatkowo koszty rehabilitacji i leczenia skutków operacji tętniaka mózgu. Operację przeszła w 1982 roku i od tego czasu leczy się z powodu padaczki pourazowej, cierpi na liczne dolegliwości (zaburzenia pamięci, brak koncentracji, utratę równowagi, nawracającą depresję, przypadki utraty przytomności). Dolegliwości te powodują, że nie jest osobą samodzielną i musi na stale przebywać pod opieką innej osoby. Z uwagi na przewidywaną kwotą zadłużenia podatkowego doznała pogorszenia zdrowia i nawrotu depresji, w efekcie spowodowało to konieczność zamknięcia działalności, zwolnienia 4 pracowników i zarejestrowania w Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna. Do końca lutego 2016 roku posiadała status osoby bezrobotnej z prawem do zasiłku. Aktualnie nie osiąga żadnych dochodów, jest osobą samotną, korzysta z pomocy rodziców, którzy finansują także jej prywatne leczenie u lekarzy specjalistów. Jej miesięczne najskromniejsze koszty utrzymania wynoszą 700 zł. Skarżąca podkreśliła przy tym, że nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. Z uwagi na fakt, że nie było jej stać na spłatę kredytu mieszkaniowego została zmuszona do zbycia mieszkania ze stratą. Aktualnie mieszka z synem, który się nią opiekuje. Do wniosku skarżąca załączyła dokumenty źródłowe potwierdzające okoliczności dotyczące jej sytuacji majątkowej.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym została uregulowana w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako: "p.p.s.a.".
Stosownie do postanowień art. 243 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Z kolei stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić przy tym należy, że wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz załączonych dokumentów wynika, że skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z 29-letnim synem Ł.. Majątek rodziny stanowi mieszkanie własnościowe o pow. 55 m2, obciążone kredytem w wysokości 181.000 zł, rozłożonym na raty z obowiązkiem spłaty do 2027 roku. Dochód rodziny stanowi zasiłek chorobowy syna skarżącej w kwocie 2.000 zł netto. Łączne zaś wydatki stanowią kwotę 680 zł, a ponadto kwota 1.500 zł przeznaczana jest na spłatę miesięcznej raty kredytu. Skarżąca przeszła w 1982 roku operację tętniaka mózgu i od tego czasu leczy się z powodu padaczki pourazowej, cierpi na liczne dolegliwości (zaburzenia pamięci, brak koncentracji, utratę równowagi, nawracającą depresja, przypadki utraty przytomności). Dolegliwości te powodują, że musi na stale przebywać pod opieką innej osoby. Mieszka zatem z synem, który się nią opiekuje. Do końca lutego 2016 roku posiadała status osoby bezrobotnej z prawem do zasiłku. Aktualnie nie osiąga żadnych dochodów, jest osobą samotną, rodzice pokrywają jej koszty utrzymania i leczenia u lekarzy specjalistów.
W tej sytuacji, biorąc pod uwagę zwłaszcza kwotę dochodu i niezbędnych wydatków rodziny skarżącej, a także kwotę wpisu od skargi, należało uznać, że skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie spełnienia tej przesłanki obligowało do przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi w niniejszej sprawie.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Ake.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło