I SA/Łd 20/07

WyrokWSA w Łodzi2007-03-27

Skład orzekający: Aleksandra Wrzesińska-Nowacka, Arkadiusz Cudak, Joanna Sekunda-Lenczewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, wydane w oparciu o doręczenie zastępcze decyzji, jest prawidłowe, jeśli istnieją wątpliwości co do prawidłowości adresu doręczenia i awizowania przesyłki?
Ratio decidendi
Sąd uchylił postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, uznając, że organ podatkowy naruszył przepisy postępowania, w szczególności w zakresie prawidłowego doręczenia decyzji. Istniały wątpliwości co do prawidłowości adresu, na który kierowano przesyłkę z decyzją i jej awizowanie, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Organ nie wyjaśnił tych rozbieżności w sposób należyty.
Stan faktyczny
Podatnik K. B. wniósł odwołanie od decyzji Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Ł.-G. określającej zobowiązanie podatkowe. Decyzja została wysłana na adres B 5 m 28, jednak podatnik wskazał adres B 5A m 28. Przesyłka z decyzją została dwukrotnie awizowana i zwrócona jako nieodebrana. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając decyzję za doręczoną w trybie zastępczym. Podatnik zaskarżył to postanowienie, podnosząc, że doręczenie było wadliwe z powodu błędnego adresu i awizowania.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 27 marca 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Wrzesińska-Nowacka, Sędziowie Sędzia NSA Arkadiusz Cudak (spr.), Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Protokolant asystent sędziego Arkadiusz Widawski, po rozpoznaniu w 27 marca 2007 roku na rozprawie przy udziale sprawy ze skargi K. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania uchyla zaskarżone postanowienie I SA/Łd 20/07 Uzasadnienie W dniu [...] Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego Ł.-G. wydał decyzje nr [...], w której określił K. B. zobowiązanie podatkowe za rok 2004 w podatku dochodowym od osób fizycznych w kwocie 42.919 zł oraz wysokość zaliczek na podatek dochodowy za miesiące od stycznia do października 2004 r. w kwocie po 3.577 zł, za listopad i grudzień 2004 r. w kwocie 7.149 zł. Decyzja powyższa została przesłana podatnikowi. Wobec jej niepodjęcia przez adresata przesyłka została zwrócona nadawcy. W dniu 3 października 2004 r. podatnik wniósł odwołanie od powyższej decyzji. Postanowieniem z dnia [...], nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., stwierdził, że odwołanie podatnika zostało złożone z uchybieniem terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że przesyłka zawierająca odwołanie podatnika była dwukrotnie awizowana za pośrednictwem właściwego urzędu pocztowego w dniu 10 lipca 2006 r. i 17 lipca 2006 r. Z uwagi na nieodebranie przez podatnika przesyłki, została ona w dniu 28 lipca 2006 r. zwrócona przez urząd pocztowy do nadawcy. Organ podatkowy, stosownie do treści art. 150 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej uznał, że przedmiotowa decyzja została doręczona podatnikowi w trybie zastępczym w dniu 24 lipca 2006 r. Dyrektor Izby Skarbowej dodał, że w dniu 19 września podatnik odebrał w Urzędzie Skarbowym decyzję. Następnie podatnik w dniu 3 października 2006 r. wniósł odwołanie. Organ odwoławczy wskazał, że termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 7 sierpnia 2006 r. Stąd też na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej stwierdzono uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W przepisanym terminie podatnik K. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na powyższe postanowienie. W uzasadnieniu swojego środka zaskarżenia skarżący podniósł, że postanowienie zostało wydane bez należytej staranności w zakresie sprawdzenia czy faktycznie miało miejsce uchybienie terminu do złożenia odwołania. Podniósł, że w Urzędzie Pocztowym Ł. – [...] w dniu 6 lipca 2006 r. nadano przesyłkę poleconą (pocztowy numer nadawczy [...]) wydaną i skierowaną na adres B 5 m 28. Natomiast adres zamieszkania podatnika, zgłoszony na różnych drukach do Urzędu Skarbowego brzmi B 5a m 28. Zdaniem autora skargi przesyłka była dwukrotnie awizowana, ale na niewłaściwy adres. Są to bowiem dwa różne bloki mieszkalne. Z dokumentu uzyskanego w placówce pocztowej nr [...] wynika, że korespondencja była adresowana B 5 m 28 i taka korespondencja została zwrócona do Urzędu w dniu 25 lipca 2006 r. Skarżący wskazał, że adres na kopercie został zmieniony już po powrocie przesyłki z placówki pocztowej do organu podatkowego. W ocenie podatnika wydając postanowienie o uchybieniu terminu należało bardziej wnikliwie ocenić dokumenty. Rozbieżności w adresie zamieszkania na decyzji i na przesyłce winny być podstawą wnikliwszej analizy i oceny. Zdaniem skarżącego decyzja została mu doręczona w dniu 19 września 2006 r. Do skargi załączono kserokopię dowodu odbioru przesyłki z dnia 25 lipca 2006 r. z adresem podatnika; B 5 m 28. Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia w powyższym aspekcie Sąd uznał, że Dyrektor Izby Skarbowej naruszył przepisy postępowania w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie przedmiotem sporu jest prawidłowość doręczenia podatnikowi decyzji organu pierwszej instancji. Decyzja ta została doręczona w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej. Skarżący kwestionuje prawidłowość tej czynności, na dowód swych twierdzeń załączając do skargi kserokopie dowodu odbioru przesyłki adresowanej na ulicę B 5, w sytuacji, gdy jego prawidłowy numer budynku jest 5A. Natomiast organ podatkowy stanowisko o prawidłowości doręczenia decyzji wywodzi ze znajdującej się w aktach administracyjnych koperty adresowanej na ulicę B 5A. Przed dokonaniem oceny zasadności skargi należy wskazać na kilka ogólnych kwestii. Przede wszystkim trzeba podkreślić, że w każdej procedurze czynność doręczania pism procesowych stronie odgrywa niezwykle istotną rolę. Dotyczy to również postępowania podatkowego i odnosi się w szczególności do doręczania aktów administracyjnych w stosunku, do których podatnikowi przysługuje środek zaskarżenia. Ustawodawca dostrzegając wagę tej czynności w ustawie Ordynacja podatkowa poświęca tej tematyce odrębny rozdział 5. Prawidłowe, a zatem zgodne z przepisami art. 144 – 154 Ordynacji podatkowej, dokonane doręczenie decyzji gwarantuje realizację zasady czynnego udziału stron w postępowaniu podatkowym, zgodnie z art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej oraz poprzez umożliwienie złożenia odwołania gwarantowana jest zasada dwuinstancyjności postępowania podatkowego, wyrażona w art. 127 Ordynacji podatkowej. Czynność doręczania decyzji, od której przysługuje odwołanie, powinna być należycie udokumentowana. Wszelkie zaś wątpliwości w zakresie prawidłowości doręczenia powinny być wyjaśnione przez organy podatkowe. Fakt prawidłowego doręczenia nie może bowiem wywoływać jakichkolwiek wątpliwości w zakresie zgodności z przepisami Ordynacji podatkowej. W rozpoznawanej sprawie skarżący podnosił, że przesyłka zawierająca decyzję była dwukrotnie awizowana na niewłaściwy adres, a mianowicie ulica B 5 m 28. Natomiast prawidłowy adres jest B 5A m 28. Twierdzenia te nie są gołosłowne, o czym świadczy załączona do skargi kserokopia dowodu odbioru przesyłki adresowanej do skarżącego na adres B 5 m 28. Ponadto należy dodać, że decyzja Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego, która była przedmiotem spornego doręczenia zawierała wskazanie adresu podatnika: ulica B 5 m 28. Zresztą wszystkie pisma kierowane do podatnika w toku postępowania podatkowego, poza zaskarżonym postanowieniem, wskazywały ten adres. W związku z powyższymi okolicznościami, które mogą wywoływać pewne wątpliwości w zakresie prawidłowości doręczenia, obowiązkiem organu podatkowego było wyjaśnienie tych rozbieżności. Nie można się zgodzić ze stanowiskiem zawartym w odpowiedzi na skargę, że okoliczności te zostały podniesione dopiero w skardze. Podatnik, nie zdając sobie sprawy z uchybienia terminu, może te fakty podnosić na tym etapie postępowania. W związku z powyższym należy stwierdzić, że organ podatkowy dopuścił się naruszenia przepisów art. 122 w związku z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej w zakresie wyjaśnienia przesłanek prawidłowości doręczenia określonych w art. 150 Ordynacji podatkowej. Stąd też Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie przesądzając o ostatecznym wyniku sprawy, uchylił zaskarżone postanowienie. Ponownie rozpoznając sprawę Dyrektor Izby Skarbowej zwróci się do oddawczego urzędu pocztowego właściwego dla podatnika o wskazanie adresu awizowania przesyłki pocztowej zawierającej decyzję. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło