I SA/Łd 207/09
PostanowienieWSA w Łodzi2009-06-17
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, działający w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia doradcy podatkowego, mimo ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Skarżący działający w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych. Niemniej jednak, może on uzyskać prawo pomocy w zakresie zastępstwa prawnego (np. ustanowienia doradcy podatkowego), jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. W przypadku, gdy wniosek dotyczy zarówno zwolnienia od kosztów (które jest ustawowe), jak i ustanowienia pełnomocnika, postępowanie w części dotyczącej zwolnienia od kosztów powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe, a wniosek o ustanowienie pełnomocnika rozpatrzony merytorycznie.Stan faktyczny
Skarżąca M. B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. Wnioskodawczyni podała, że jest osobą samotną, prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, nie posiada majątku poza mieszkaniem, a jej dochody (renta rodzinna i wynagrodzenie) są niewystarczające na pokrycie kosztów utrzymania i leków, pozostawiając niewielką kwotę na żywność. Złożyła stosowne oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym.Rozstrzygnięcie
1/ Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie zastępstwa prawnego poprzez ustanowienie doradcy podatkowego; 2/ Umorzono postępowanie sądowe z wniosku skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 17 czerwca 2009 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M. B. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne p o s t a n a w i a: 1/ przyznać skarżącej – M. B. prawo pomocy w zakresie zastępstwa prawnego poprzez ustanowienie doradcy podatkowego; 2/ umorzyć postępowanie sądowe z wniosku skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych.
M.B. złożyła na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego, w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne.
We wniosku tym skarżąca podała, że jest osobą samotną i prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Nie posiada żadnego majątku, za wyjątkiem mieszkania "czynszowego" o pow. 31,5 m2.
Jednocześnie skarżąca wskazała, że uzyskuje dochód z tytułu renty rodzinnej i wynagrodzenia za pracę (1/2 etatu) w kwocie 1.437,64 zł brutto. Ponosi wydatki związane z utrzymaniem mieszkania, zakupem leków, środków czystości oraz biletów, przeznaczając na ten cel kwotę ok. 860,50 zł miesięcznie. Z tego względu na zakup żywności pozostaje jej jedynie kwota 577 zł.
Ponadto skarżąca oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym oraz rzecznikiem patentowym.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje:
Problematyka zwolnienia od kosztów sądowych uregulowana jest w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.). W art. 239 tego aktu określony został krąg podmiotów podlegających zwolnieniu od kosztów sądowych z mocy ustawy. Zgodnie z pkt 1 lit. e powołanego przepisu, strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Z kolei jak wynika z art. 246 § 1 pkt 2, art. 262 i art. 252 powołanej ustawy, stronie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych może być ponadto przyznane prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Ze złożonego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego wynika, że skarżąca jest osobą samotną i prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Nie posiada żadnego majątku, za wyjątkiem mieszkania "czynszowego" o pow. 31,5 m2.
Skarżąca uzyskuje dochód z tytułu renty rodzinnej i wynagrodzenia za pracę (1/2 etatu) w kwocie 1.437,64 zł brutto. Obciążenie budżetu skarżącej stanowią przy tym wydatki związane z utrzymaniem mieszkania, zakupem leków, środków czystości oraz biletów, których łączna kwota wynosi ok. 860,50 zł miesięcznie. Na zakup żywności pozostaje skarżącej zatem jedynie kwota 577 zł.
Jednocześnie skarżąca nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym oraz rzecznikiem patentowym.
W tym stanie rzeczy, Referendarz sądowy uznał, iż wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie jedynie w części dotyczącej ustanowienia doradcy podatkowego. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż sytuacja materialna skarżącej powoduje, iż nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie.
W pozostałym zakresie postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych należało zaś umorzyć jako bezprzedmiotowe. Z mocy bowiem art. 239 pkt 1 lit. e ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od tychże kosztów sądowych.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 262 oraz art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. e ustawy i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), orzeczono jak w postanowieniu.
(MSi)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło