I SA/Łd 21/10

Dnia 12 lutego 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział I w składzie następującym: Sędzia NSA Teresa Porczyńska po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2010 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji sprawie ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za październik 2005 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W skardze wniesionej do tutejszego Sądu na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie określenia kwoty zobowiązania w podatku akcyzowym za miesiąc październik 2005 r. J. P. zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Swoje żądanie motywował tym, że sytuacja finansowa jego rodziny uniemożliwia zapłatę wyliczonych przez organ zaległości. Podatnik wskazał, że wykonanie kwestionowanej decyzji zmusi go do zbycia określonych składników majątku, bądź wzięcia pożyczki z banku, co z kolei wiązałoby się z powstaniem po jego stronie szkody materialnej w postaci obowiązku zapłaty prowizji i odsetek bankowych od udzielonej pożyczki lub też prowadziłoby do nieodwracalnego uszczuplenia majątku. Wyjaśnił ponadto, że w chwili obecnej nie prowadzi już działalności gospodarczej, lecz uzyskuje wynagrodzenie za pracę w kwocie 1276 zł brutto, a także ma na utrzymaniu dwoje małoletnich dzieci. Do wniosku strona załączyła zaświadczenie o zarobkach oraz kopie odpisów aktów urodzenia dzieci. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowanie przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., wniesienie skargi nie powoduje automatycznie wstrzymania wykonania aktu lub czynności. Z kolei stosownie do § 3 zd. 1 in principio wskazanego artykułu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności. Użyte w przepisie wyrażenie "sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie" oznacza, że orzeczenie dotyczące wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji ma charakter fakultatywny, a więc może, lecz nie musi, być wydane nawet w wypadku, gdy występują w sprawie przesłanki przewidziane w powołanym wyżej przepisie, od zaistnienia których ustawodawca uzależnia wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Katalog tych przesłanek jest zamknięty. Sąd ma możliwość wydania pozytywnego rozstrzygnięcia jedynie wówczas, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Użyte we wskazanym przepisie pojęcia nieostre, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wymagają skonkretyzowania w postaci argumentacji strony skarżącej, względnie gdy okaże się to konieczne, zobrazowania opisanej we wniosku sytuacji za pomocą odpowiednich dokumentów (por. postanowienie NSA z dnia 15 grudnia 2005 r., sygn. akt I FZ 633/05, niepubl.). Mając na uwadze powyższe Sąd ocenił, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Strona we wniosku nie wykazała, aby w przedmiotowej sprawie rzeczywiście zachodziło niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nadto z materiału dowodowego znajdującego się w aktach rozpatrywanej sprawy nie wynika, by w sprawie takowe niebezpieczeństwo występowało. Poprzez szkodę należy rozumieć taką szkodę (zarówno o charakterze majątkowym, jak i niemajątkowym), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swoich właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu lub zdrowiu (por. postanowienie NSA w z dnia 5 stycznia 2005 r., sygn. akt GZ 138/04). W rozpatrywanej sprawie skarżący w istocie nie wykazał żadnych okoliczności, które prowadziłyby do takich konsekwencji. Odnosząc się do podnoszonej przez podatnika we wniosku okoliczności trudnej sytuacji finansowej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. zauważa, że stan finansowy skarżącego i jego rodziny nie jest wystarczającą przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z ostatecznej decyzji, nawet przy istnieniu trudnej sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a tak zdaje się rozumieć to skarżący. Trudna sytuacja materialna skarżącego może mieć niewątpliwie wpływ na przyznanie prawa pomocy, nie jest jednak wystarczającą okolicznością do wstrzymania wykonania zaskarżonych aktów. Przesłanki przyznania prawa pomocy nie są bowiem tożsame z przesłankami uzasadniającymi wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 26 kwietnia 2004 r., sygn. akt FZ 38/04). Należy również zauważyć, że decyzja wydawana przez organ w postępowaniu podatkowym ma z reguły charakter restytucyjny - co ma także miejsce w niniejszej sprawie. Zobowiązanie podatkowe jest świadczeniem pieniężnym, które ze swej natury jest świadczeniem odwracalnym. Oznacza to, że w razie ewentualnego uwzględnienia skargi po merytorycznym rozpoznaniu sprawy, kwota określona w decyzji zostanie skarżącej zwrócona. Ponadto, stosownie do art. 8-10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. z 2005 r., Dz. U. nr 229, poz. 1954 ze zm.) dopuszczalność prowadzenia egzekucji ograniczona jest do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu. Z tego względu subiektywne obawy skarżącego dotyczące ciężkich skutków egzekucji są nieuzasadnione, jak również nie mogą stanowić podstawy wstrzymania zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. orzekł o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. M.D.