I SA/Łd 214/14

PostanowienieWSA w Łodzi2014-07-11

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który uzyskał już częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia doradcy podatkowego, pomimo że jego sytuacja materialna nie uległa znaczącej zmianie?
Ratio decidendi
Referendarz sądowy uznał, że skarżący, który wcześniej uzyskał częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia doradcy podatkowego, jeśli jego sytuacja materialna dowodzi, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. W pozostałym zakresie, dotyczącym ponownego zwolnienia od kosztów sądowych, postępowanie umorzono jako bezprzedmiotowe, gdyż skarżący nadal korzystał z wcześniejszego zwolnienia.
Stan faktyczny
Skarżący J. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego po tym, jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił jego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą odmowy umorzenia zaległości podatkowych. Skarżący przedstawił oświadczenie o trudnej sytuacji materialnej, wskazując na niskie dochody z świadczenia rehabilitacyjnego i wynagrodzenia z tytułu funkcji w zarządzie wspólnoty mieszkaniowej, a także na spłatę zadłużeń i wydatki związane z utrzymaniem mieszkania, samochodu oraz leki i rehabilitację. Wcześniej skarżący uzyskał już częściowe zwolnienie od kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
1/ Przyznano skarżącemu J. P. prawo pomocy poprzez ustanowienie doradcy podatkowego. 2/ Umorzono postępowanie sądowe z ponownego wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 11 lipca 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz odsetek od zaległości za 2012 rok p o s t a n a w i a: 1/ przyznać skarżącemu – J. P. prawo pomocy poprzez ustanowienie doradcy podatkowego; 2/ umorzyć postępowanie sądowe z ponownego wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wyrokiem z dnia 18 czerwca 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę J. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz odsetek od zaległości za 2012 roku. Wobec treści wyroku skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego. W złożonym na urzędowym formularzu (PPF) oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego jedyny majątek stanowi mieszkanie o pow. 35,33 m2. Pobiera świadczenie rehabilitacyjne w wysokości 2.276,64 zł oraz z tytułu pełnienia funkcji członka zarządu wspólnoty mieszkaniowej uzyskuje kwotę 172,71 zł miesięcznie. Skarżący wskazał przy tym, że oprócz kosztów utrzymania mieszkania, samochodu i wydatków na leki oraz rehabilitację dokonuje spłaty zadłużeń, zgodnie z ugodami zawartymi z wierzycielami, co zostało udokumentowane w aktach sprawy. Jednocześnie w uzasadnieniu wniosku skarżący dodatkowo wyjaśnił, że pozostaje w trudnej sytuacji materialnej niezależnie od swej woli i aktualnie pozostaje niezdolny do pracy z uwagi na znaczne pogorszenie stanu zdrowia w związku ze schorzeniami narządu ruchu. Niezdolność ta utrzymuje się od 26 lutego 2013 roku. Przyznane mu świadczenie rehabilitacyjne w lipcu 2014 roku wynosi 2.276,64 zł brutto, natomiast w sierpniu 2014 roku zmaleje do kwoty 1.542,24 zł brutto i nie będzie już kontynuowane z uwagi na wyczerpanie okresu zasiłkowego. Ponadto skarżący oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie doradcy podatkowego i zwolnienie od kosztów sądowych, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz akt sprawy wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego jedyny majątek stanowi mieszkanie o pow. 35,33 m2. Skarżący z uwagi na stan zdrowia pobiera świadczenie rehabilitacyjne w wysokości 2.276,64 zł (wg stanu za lipiec 2014 r.) oraz z tytułu pełnienia funkcji członka zarządu wspólnoty mieszkaniowej uzyskuje kwotę 172,71 zł miesięcznie. Miesięczne wydatki skarżącego wynoszą 1.119,61 zł, ponadto na spłatę zobowiązań, w tym kredytu hipotecznego, skarżący wydatkuje kwotę 733,65 zł, w konsekwencji zatem łączna kwota wydatków miesięcznych skarżącego, powiększona o spłatę wykazanych zobowiązań, wynosi 1.853,26 zł. Ponadto skarżący nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym oraz rzecznikiem patentowym. W tej sytuacji, mając na względzie w pierwszym rzędzie fakt, iż postanowieniem z dnia 31 marca 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, Referendarz sądowy rozpoznający niniejszy wniosek uznał za zasadne dokonać oceny sytuacji materialnej skarżącego z punktu widzenia przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Uwzględniając powyższe okoliczności i zarazem dokonując oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy w powyższym zakresie, Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy poprzez ustanowienie doradcy podatkowego. Przedstawiona we wniosku sytuacja majątkowa dowodzi bowiem, iż skarżący nie jest w stanie ponieść zarówno jakichkolwiek, jak i pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. W pozostałym zakresie postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez ponowne zwolnienie od kosztów sądowych należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. Z mocy bowiem wskazanego powyżej postanowienia Referendarz sądowego z dnia 31 marca 2014 roku skarżący nadal korzysta ze zwolnienia od tychże kosztów sądowych, aż do czasu definitywnego zakończenia postępowania w niniejszej sprawie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 2 oraz art. 161 § 1 pkt 3 i art. 258 § 1 oraz § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. E.B.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło