I SA/Łd 225/14

PostanowienieWSA w Łodzi2014-03-19

Skład orzekający: Referendarz sądowy Małgorzata Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, będący wdowcem, otrzymujący rentę z tytułu całkowitej niezdolności do pracy w wysokości 382 zł miesięcznie po potrąceniach komorniczych, posiadający jedynie mieszkanie o powierzchni 62 m2, w którym zamieszkuje, wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, uzasadniając przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ponad uiszczoną kwotę 100 zł wpisu oraz ustanowienie radcy prawnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący, przedstawiając swoją trudną sytuację materialną (niska renta, brak innego majątku poza zamieszkiwanym mieszkaniem), wykazał brak możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. W związku z tym, w celu zapewnienia realizacji prawa do sądu, przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ponad uiszczoną kwotę 100 zł wpisu oraz ustanowienie radcy prawnego.
Stan faktyczny
Skarżący Z. K. złożył skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o zaniechanie poboru podatków. Jednocześnie wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego i adwokata. W oświadczeniu o stanie majątkowym wskazał, że jest wdowcem, jego jedynym źródłem utrzymania jest renta w wysokości 382 zł miesięcznie po potrąceniach komorniczych, a jedynym majątkiem jest zamieszkiwane mieszkanie. Wnioskodawca uiścił 100 zł tytułem wpisu sądowego.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano skarżącemu Z. K. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 100 zł (sto złotych) uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi oraz ustanowienie radcy prawnego. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 19 marca 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi Z. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie: odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o zaniechanie poboru podatków p o s t a n a w i a: 1. przyznać skarżącemu Z. K. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 100 zł (sto złotych) uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi oraz ustanowienie radcy prawnego; 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. W dniu 4 lutego 2014 roku Z. K. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie wniosku skarżącego o zaniechanie poboru podatków. W dniu 17 lutego 2014 roku do sądu wpłynęło pismo skarżącego z wnioskiem o ustanowienie fachowego pełnomocnika. W złożonym na wezwanie sądu urzędowym formularzu PPF Z. K. rozszerzył swój wniosek domagając się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego i adwokata. W swoim oświadczeniu o stanie majątkowym wskazał, że jest wdowcem, jego jedynym źródłem utrzymania jest renta z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, która po potrąceniach komorniczych wynosi 382 zł miesięcznie. Jedyny majątek posiadany przez wnioskodawcę stanowi mieszkanie o powierzchni 62 m2, w którym zamieszkuje. W dniu 14 marca 2014 roku wnioskodawca uiścił kwotę 100 zł tytułem wpisu sądowego od wniesionej skargi. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 powołanej ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego i adwokata (punkt 4 formularza PPF), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do treści art. 246 § 1 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny- art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że Z. K. po śmierci żony samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest jego renta w wysokości 382 zł miesięcznie. Skarżący jest osobą całkowicie niezdolna do pracy jego jedyny majątek stanowi mieszkanie, w którym zamieszkuje. Uwzględniając powyższe, oraz treść art. 245 § 2 i 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dlatego, w celu zachowania prawa do sądu zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych ponad kwotę uiszczonego już wpisu od skargi i ustanowienie radcy prawnego. W ramach instytucji prawa pomocy skarżącemu przyznany może zostać tylko jeden profesjonalny pełnomocnik, dlatego z uwagi na tożsamy charakter pomocy prawnej udzielanej tak przez radcę prawnego jak i adwokata w postępowaniu przed sądem administracyjnym, profesjonalnym pełnomocnikiem skarżącego ustanowiono radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w Ł. (art. 205 p.p.s.a.). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. AK.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło