I SA/Łd 226/16

PostanowienieWSA w Łodzi2016-08-12

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, osoba fizyczna, wykazała przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?
Ratio decidendi
Skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Jej trudna sytuacja majątkowa, brak dochodów, znaczne zobowiązania oraz problemy zdrowotne uniemożliwiające podjęcie pracy, potwierdzone złożonymi dokumentami, spełniają przesłanki określone w przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stan faktyczny
Skarżąca B. K. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą podatku VAT. Wobec wezwania do uiszczenia wpisu sądowego, wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, powołując się na brak dochodów, majątku, problemy zdrowotne uniemożliwiające pracę oraz znaczne zobowiązania. Po uzupełnieniu wniosku i przedstawieniu dodatkowych dokumentów, referendarz sądowy rozpoznał wniosek.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej B. K. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 12 sierpnia 2016 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku B. K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi B. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] UNP: [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za I, II, III i IV kwartał 2010 roku p o s t a n a w i a: przyznać skarżącej – B. K. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. B. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za I, II, III i IV kwartał 2010 roku. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od powyższej skargi w kwocie 3.973 zł skarżąca pismem z dnia 5 maja 2016 roku wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od tego wpisu. W nadesłanym następnie, na wezwanie Przewodniczącego Wydziału, urzędowym formularzu PPF skarżąca uzupełniająco wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w niniejszej sprawie. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach podała, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z 17-letnią córką Z., na którą nie otrzymuje alimentów. Jako majątek skarżąca wskazała mieszkanie w Ł. zlicytowane przez komornika sądowego. Jednocześnie skarżąca oświadczyła, że jej zobowiązania wynikają z kredytów hipotecznych, a ponadto ciążą na niej zaległe zobowiązania (kilkunastomilionowe) z tytułu prowadzonej w przeszłości działalności gospodarczej wobec kontrahentów i Skarbu Państwa. Czynsz z tytułu najmu mieszkania oraz pozostałe opłaty łącznie stanowią kwotę 1.500 zł i w całości są opłacane przez jej rodzinę. Jednocześnie w uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Nie posiada żadnych dochodów ani majątku. Utrzymuje ją najbliższa rodzina (opłaca czynsz i koszty leczenia). Skarżąca podkreśliła, że od kilku lat ma poważne problemy zdrowotne (choruje m.in. na toczeń i zespół SJogrena), w związku z którymi przebywała kilkakrotnie w szpitalu. Stan zdrowia uniemożliwia jej podjęcie pracy zarobkowej. Ponadto skarżąca oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższych wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 15 czerwca 2016 roku wezwano skarżącą do uzupełnienia wniosku poprzez złożenie dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jej sytuacji majątkowej i rodzinnej, w tym do przedstawieni decyzji potwierdzającej status skarżącej jako osoby bezrobotnej, udokumentowania powołanej we wniosku kwoty zaległych zobowiązań wraz ze sprecyzowaniem jej wysokości, nadesłania odpisu (kserokopii) zeznania podatkowego skarżącej za 2015 rok oraz przedstawienia wyciągów z posiadanych przez skarżącą rachunków bankowych - z okresu ostatnich 3 miesięcy - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżąca w dniu 13 lipca 2016 roku nadesłała dodatkowe oświadczenia i dokumenty dotyczące jego sytuacji majątkowej. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym została uregulowana w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako: "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy i nadesłanych dokumentów źródłowych wynika, że skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z 17-letnią córką Z., na którą nie otrzymuje alimentów od byłego męża. Rodzina nie posiada żadnego majątku, obie z córką zamieszkują w wynajętym mieszkaniu. Skarżąca utraciła status osoby bezrobotnej z dniem 7 lipca 2014 roku z uwagi na niezdolność do pracy wskutek choroby przez nieprzerwany okres 90 dni. Od kilku lat ma poważne problemy zdrowotne (choruje m.in. na toczeń i zespół SJogrena), w związku z którymi przebywała kilkakrotnie w szpitalu. Stan zdrowia uniemożliwia jej podjęcie pracy zarobkowej. W związku z tym nie posiada aktualnie żadnego zatrudnienia i nie osiąga żadnych dochodów. Nie posiada także rachunków bankowych. Czynsz z tytułu najmu mieszkania oraz pozostałe opłaty łącznie stanowią kwotę 1.500 zł i w całości są opłacane przez rodzinę. Jednocześnie ogólna kwota zobowiązań skarżącej wynosi ok. 20.000.000 zł, ponadto skarżąca posiada zobowiązania wobec Skarbu Państwa i ZUS. Okoliczności te znajdują potwierdzenie w nadesłanych dokumentach źródłowych. Skarżąca z uwagi na brak dochodu nie składała zeznania podatkowego za 2015 rok. Ponadto nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, a także kwotę wpisu od dwóch wniesionych obecnie przez skarżącą do Sądu skarg (5.973 zł) referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie i przyznał jej prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Skarżąca wykazała bowiem, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w niniejszej sprawie. Wykazanie zaś spełnienia tej przesłanki uzasadnia przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. Ake.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło