I SA/Łd 230/15
PostanowienieWSA w Łodzi2015-06-10
Skład orzekający: Paweł Kowalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona nie przedstawiła wyczerpujących informacji o swojej sytuacji majątkowej i dochodach, mimo wezwania do uzupełnienia braków?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżący nie wykazali, że nie są w stanie ponieść kosztów postępowania. Pomimo wezwania do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy, nie przedstawili oni żadnych informacji o swojej sytuacji majątkowej, dochodach ani wydatkach, co uniemożliwiło ocenę ich możliwości płatniczych. Prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, wymagającą ścisłej interpretacji przesłanek.Stan faktyczny
Skarżący złożyli skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi, wnieśli o przyznanie prawa pomocy, jednak ich oświadczenia o stanie majątkowym i dochodach były niepełne. Mimo wezwania do uzupełnienia braków, skarżący nie przedstawili wymaganych informacji, co skutkowało odmową przyznania prawa pomocy przez referendarza sądowego. Sąd rozpoznał sprzeciw od tej odmowy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącym B. K., R. K. E. K. i M. K. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 10 czerwca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kowalski po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosków B. K., R. K. E. K. i M. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi B. K., R. K. E. K. i M. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej p o s t a n a w i a: odmówić skarżącym B. K., R. K. E. K. i M. K. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
B. K., R. K., E. K. i M. K. wystąpili do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia solidarnie wpisu od skargi skarżący wnieśli o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W złożonych na urzędowych formularzach PPF oświadczeniach o stanie rodzinnym majątku i dochodach skarżący wskazali jedynie, że "postępowanie zbytnio oraz nieuzasadnienie obciąża ich budżet", nie udzielili żadnych informacji dotyczących posiadanego majątku ani dochodów.
Z uwagi na fakt, że oświadczenie wnioskodawców zawarte w formularzach PPF było niepełne bowiem nie została w nim w ogóle wskazana kwota posiadanych na utrzymanie dochodów ani niezbędnych wydatków na utrzymanie rodziny, skarżący zostali zobowiązani do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: wskazanie tytułu prawnego do nieruchomości stanowiącej miejsce ich zamieszkania i udokumentowanie wysokości miesięcznych kosztów utrzymania gospodarstwa domowego wnioskodawców, wskazanie źródeł swojego utrzymania i udokumentowanie wysokości miesięcznego dochodu posiadanego na utrzymanie; nadesłanie wyciągów z posiadanych kont i lokat bankowych skarżących (osobistych i firmowych) za ostatnie 2 miesiące, wskazanie wszystkich składników majątku wnioskodawców, których wartość przekracza 3 000 euro z podaniem ich wartości, wskazanie czy nieruchomość przy ul. A. 46 w Ł. pozostaje ich własnością ewentualnie wskazania kiedy i za jaką kwotę została ona zbyta, nadesłanie odpisów zeznań podatkowych skarżących za 2013 rok; w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Zakreślony w wezwaniu termin był na prośbę wnioskodawców wydłużony, mimo to skarżący nie udzielili żądanych informacji.
W konsekwencji postanowieniem referendarza sądowego z dnia 5 maja 2015r. odmówiono skarżącym przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W terminie prawem przewidzianym skarżący wnieśli sprzeciw, w jego treści wskazując jedynie, iż nie podzielają stanowiska zaprezentowanego w uzasadnieniu kwestionowanego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Po przeanalizowaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz argumentów zawartych w sprzeciwie, sąd doszedł do przekonania, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 p.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej, od wykazania, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym).
Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiste i obiektywnie niemożliwe. Należy zatem zauważyć, iż stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie.
Tymczasem w rozstrzyganej sprawie skarżący nie przedstawili żadnych informacji, ani dokumentów wskazujących, że ich sytuacja finansowa uniemożliwia im pokrycie kosztów postępowania sądowego. Formularze wniosku o przyznanie prawa pomocy zawierają jedynie dane osobowo - adresowe poszczególnych skarżących i ich podpisy oraz oświadczenie, że "postępowanie zbytnio oraz nieuzasadnienie obciąża ich budżet". Tym samym wnioskodawcy nie udzielili żadnych informacji dotyczących swojej sytuacji majątkowej, posiadanych na utrzymanie dochodów oraz ponoszonych kosztów utrzymania.
Niezbędne informacje dotyczące ich sytuacji rodzinnej oraz możliwości płatniczych nie zostały przedstawione także w odpowiedzi na wystosowane w tym zakresie wezwanie, mimo przedłużenia terminu do jego wykonania.
Podkreślić należy, że ubiegając się o pomoc ze strony państwa we wnioskowanym zakresie strony winny wykazać, iż nie posiadają dostatecznych możliwości aby uczestniczyć w obowiązkowych opłatach sądowych.
Wobec nieudzielenia jakichkolwiek informacji dotyczących sytuacji finansowej skarżących brak jest praktycznie możliwości przeprowadzenia kompleksowej oceny ich sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych w celu ustalenia czy rzeczywiście obiektywnie odpowiada ona przesłankom uzasadniającym przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Mając powyższe na uwadze sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1, w związku z art. 260 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.
Ake.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło