I SA/Łd 239/09

PostanowienieWSA w Łodzi2009-09-24

Skład orzekający: Referendarz sądowy Małgorzata Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego ponad określoną kwotę. Wniosek o całkowite zwolnienie został oddalony, ponieważ strona ma obowiązek partycypować w kosztach postępowania, nawet jeśli wiąże się to z koniecznością poczynienia oszczędności.
Stan faktyczny
Skarżący B. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług. Wcześniej jego skarga została odrzucona, a następnie złożył wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braków fiskalnych. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu, złożył wniosek o prawo pomocy, przedstawiając swoją trudną sytuację finansową, w tym rozwiązanie umowy o pracę i ograniczone dochody żony, których część jest zajęta przez komornika. Po uzupełnieniu wniosku, sąd rozpoznał jego zasadność.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu B. M. prawo pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 100 zł. Wniosek oddalono w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 24 września 2009 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 24 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. M. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. Ośrodek Zamiejscowy w P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania w podatku od towarów i usługa za poszczególne miesiące 2003 roku p o s t a n a w i a: 1. przyznać skarżącemu B. M. prawo pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 100 zł (sto złotych); 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. Postanowieniem z dnia 12 maja 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. odrzucił skargę B. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. O. Z. w P. T. z dnia [...] określającą mu wysokość zobowiązania w podatku od towarów i usługa za poszczególne miesiące 2003 roku W dniu 6 lipca 2009 roku do sądu wpłynął wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do usunięcia braków fiskalnych skargi. Zarządzeniem z dnia 24 lipca 2009 roku skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi pod rygorem pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu. W dniu 21 sierpnia 2009 roku do sądu wpłynął formularz PPF z wnioskiem skarżącego o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym oświadczeniu o stanie rodzinnym majątku i dochodach B. M. wskazał, iż jest w okresie wypowiedzenia umowy o pracę, który kończy się z dniem 31 sierpnia br. i od tego dnia nie będzie posiadał żadnych środków finansowych na pokrycie kosztów sądowych, ponadto dotychczasowa pensja w wysokości 1.130 zł nie wystarczyłaby na uiszczenie wpisu sądowego od przedmiotowej skargi. Skarżący nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. Zarządzeniem z dnia 2 września 2009 roku skarżący został wezwany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: wyjaśnienia rozbieżności wynikających z faktu, że we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazał, iż pozostaje w związku małżeńskim jednak żona nie jest w stanie udzielić mu pomocy w realizacji obciążających go zobowiązań podatkowych, a w złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący nie wskazał żony ani uzyskiwanych przez nią dochodów, oraz nadesłanie zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodów skarżącego oraz jego żony za lata 2007 i 2008, nadesłanie wyciągów z posiadanych kont i lokat bankowych za ostatnie 3 miesiące, udokumentowanie wysokości miesięcznych wydatków eksploatacyjnych. W odpowiedzi skarżący nadesłał zaświadczenia z urzędu skarbowego z których wynika, że jego dochód w 2008 roku wyniósł 9.923 zł zas dochód za 2007 rok stanowił kwote 7.560 zł. Skarżący oświadczył, iż nie ma innych źródeł dochodu poza stosunkiem pracy który własnie uległ rozwiązaniu. Wskazał, iż jego zona jest zatrudniona w samodzielnym Publicznym zakładzie Opieki Zdrowotnej w W., jednak jej wynagrodzenie jest zajęte przez komornika. Nadesłał także jej zeznania podatkowe, z których wynika, iż w roku 2008 jej dochód wynosił 19.175 zł zaś w roku 2007 18.490 zł. oświadczył także, iż nie posiada rachunku bankowego, nie nadesłał żadnych dokumentów obrazujących poziom wydatków eksploatacyjnych w jego gospodarstwie domowym. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Zgodnie z art. 245 § 3 powołanej ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zaś stosownie do art. 245 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz dodatkowych informacji udzielonych przez skarżącego wynika, że B. M. wspólnie z żoną prowadzi gospodarstwo domowe, którego aktualnie jedynym źródłem utrzymania jest wynagrodzenie za pracę jego żony w wysokości około 1.600 zł. miesięcznie. Wnioskodawca nie posiada żadnego majątku ani oszczędności. Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu sądowego w sprawie (2.000 zł) oraz treść art. 245 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny i dlatego zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 100 zł. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych uznano za niezasadny mając na uwadze, iż obowiązkiem strony jest partycypacja w kosztach postępowania, nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Do dnia 31 sierpnia 2009 roku skarżący był zatrudniony i otrzymywał wynagrodzenie wysokości 1.130 zł jego żona posiada także stały dochód miesięczny powyższe przemawia za zobowiązaniem skarżącego do pokrycia części wpisu sądowego w przedmiotowej sprawie w wysokości 100 zł i poniesienie ewentualnych, mogących się pojawić w przyszłości kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. M.k.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło