I SA/Łd 240/04
WyrokWSA w Łodzi2005-01-12
Skład orzekający: A. Świderska, T. Porczyńska, C. Koziński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy błąd pracownika sekretariatu profesjonalnego pełnomocnika strony, polegający na przekonaniu o tożsamości dwóch odwołań i w konsekwencji złożeniu tylko jednego z nich w terminie, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej?Ratio decidendi
Błąd pracownika sekretariatu profesjonalnego pełnomocnika strony, polegający na przekonaniu o tożsamości dwóch odwołań i złożeniu tylko jednego z nich w terminie, nie stanowi przeszkody nie do przezwyciężenia i nie uzasadnia przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Profesjonalny pełnomocnik ponosi odpowiedzialność za działania swoich pracowników, a ocena dochowania reguł starannego działania powinna być dokonywana według wyższych kryteriów, co oznacza, że jedynie niemożliwość dopełnienia obowiązków z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia może stanowić podstawę do przywrócenia terminu.Stan faktyczny
Organ podatkowy I instancji określił stronie zobowiązanie podatkowe. Termin do wniesienia odwołania upłynął. Pełnomocnik strony złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, wskazując na pomyłkę pracownika sekretariatu, który był przekonany o tożsamości odwołań i złożył tylko jedno. Organ II instancji odmówił przywrócenia terminu, uznając brak podstaw do jego uwzględnienia. Strona wniosła skargę do WSA, domagając się uchylenia postanowienia organu II instancji i przywrócenia terminu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 12 stycznia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA A. Świderska (spr.), Sędzia NSA T. Porczyńska, Asesor WSA C. Koziński, Protokolant J. Wegner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2005 roku sprawy ze skargi G. D. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 rok oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł. – Ś. określił G. D. zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2000 w wysokości 11.398,70 złotych. Decyzja została doręczona podatniczce w dniu 2 października 2003 roku, a zatem termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 16 października 2003 roku. W dniu 20 listopada 2003 roku pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, składając jednocześnie odwołanie. W uzasadnieniu wniosku stwierdzono, iż niewniesienie odwołania w wymaganym terminie było wynikiem ewidentnej pomyłki polegającej na przekonaniu, że w odwołaniu od analogicznej decyzji za rok 1999 ujęto także decyzję dotyczącą roku 2000.
Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł. – Ś. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2000. W uzasadnieniu wskazano, że argument zawarty we wniosku nie daje podstaw do jego rozpatrzenia zgodnie z oczekiwaniem pełnomocnika. Obowiązkiem strony bądź jego pełnomocnika jest zachowanie szczególnej staranności przy dokonywaniu wszelkich czynności procesowych. Organ podatkowy drugiej instancji stwierdził, że w przedmiotowej sprawie pełnomocnik strony nie wykazał, jak też w przekonywający sposób nie uzasadnił złożenia odwołania po obowiązującym terminie.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Pełnomocnik podatniczki zauważył, że ze sprawą zwróciła się ona do pełnomocnika w terminie wystarczającym do złożenia odwołania. Fakt niewysłania dwóch odwołań był spowodowany przyczyną losową, w jakiś sposób obiektywną, na którą skarżąca i jej pełnomocnik nie mieli wpływu. Była to czysto techniczna pomyłka sekretariatu pełnomocnika, którego pracownik był przekonany, że odwołania są tożsame i dotyczą jednej sprawy, a więc wystarczy przesłanie tylko jednego odwołania. W tym samym dniu, w którym została stwierdzona pomyłka, odwołanie zostało przekazane do Dyrektora Izby Skarbowej w Ł.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do przepisu art. 162 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Ordynacja podatkowa (Dz.U.Nr 137 poz. 926 z późn. zm.) w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin.
Spór między stronami sprowadza się w zasadzie do rozstrzygnięcia, czy ocena organu podatkowego odnośnie braku przesłanek, o których mowa w treści art. 162 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa jest uzasadniona, to jest, czy istotnie pełnomocnik strony skarżącej nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jego winy.
W ocenie Sądu przewidziany w przepisie art. 162 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa warunek dotyczący braku zawinienia w uchybieniu terminu stanowiący konieczną przesłankę do ewentualnego przywrócenia terminu należy oceniać w kategoriach zachowania przez stronę reguł starannego działania.
Na szczególne podkreślenie zasługuje fakt, iż w odniesieniu do osób, które z racji wykonywanego zawodu występują jako pełnomocnicy stron należy przyjąć, że osoby te są zobowiązane do dochowania szczególnej staranności przy wykonywaniu powierzonego zlecenia. W konsekwencji, ocena dochowania reguł starannego działania jest dokonywana w oparciu o odpowiednio wysokie kryteria. Co do zasady o braku winy w niedopełnieniu obowiązków można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że ich dopełnienie stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Jak natomiast podnosi pełnomocnik podatniczki przyczyną niewniesienia odwołania w wymaganym terminie była "ewidentna pomyłka" pracownika jego sekretariatu. W ocenie Sądu okoliczność stanowiąca "ewidentną pomyłkę" nie może stanowić przeszkody nie do przezwyciężenia. Nie sposób zgodzić się z twierdzeniem pełnomocnika, że po stronie skarżącej występuje brak winy, gdyż ze sprawą zwróciła się do pełnomocnika w terminie wystarczającym do złożenia odwołania. Bez znaczenia pozostaje fakt, iż skarżąca nie miała bezpośredniego wpływu na prawidłową pracę pracowników sekretariatu, za których działania odpowiedzialność ponosi pełnomocnik. Należy mieć na względzie, że ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się profesjonalnego pełnomocnika procesowego ponosi mocodawca. Ponadto warto zauważyć, iż skoro podatniczka dostatecznie wcześnie zwróciła się do profesjonalnego prawnika o prowadzenie sprawy i sporządzenie odwołania, to zdaniem Sądu, tym bardziej przy dołożeniu minimalnej staranności pełnomocnik był w stanie wnieść odwołanie w terminie. Przekonanie o tożsamości odwołań w dwóch sprawach nie dowodzi zaś braku winy, lecz właśnie jej istnienia, gdyż świadczy o braku staranności w zapoznaniu się z treścią pism.
Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło