I SA/Łd 2440/02

Dnia 29 stycznia 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA del. J. Brolik, Sędziowie NSA del. A. Świderska (spr.), T. Porczyńska, Protokolant A. Ratajczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2004 roku sprawy ze skargi J. K. na decyzję Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 rok oddala skargę I SA/Łd 2440/02 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] Pierwszy Urząd Skarbowy Ł. –B. odmówił J. K. umorzenia zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu sprzedaży w roku 2000 zabudowanej nieruchomości wraz z należnymi odsetkami. Na skutek wniesionego odwołania Izba Skarbowa w Ł. decyzją z dnia [...] utrzymała w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W toku postępowania ustalono następujący stan sprawy. Pismem z dnia 8 sierpnia 2002 roku podatnik wystąpił do Urzędu Skarbowego z wnioskiem o umorzenie zaległości w podatku dochodowych od osób fizycznych z tytułu sprzedaży nieruchomości wraz z odsetkami za zwłokę. Skarżący w dniu 31 maja 2000 roku dokonał sprzedaży zabudowanej nieruchomości za kwotę 345.000 złotych. Z uwagi na fakt, iż sprzedaż nastąpiła przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie, a zobowiązanie o przeznaczeniu dochodu ze zbycia na zakup działki i budowę domu mieszkalnego nie zostało spełnione Urząd Skarbowy decyzją z dnia [...] określił podatnikowi zaległość w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych w wysokości 17.189,20 złotych wraz z należnymi odsetkami za zwłokę. Podatnik dokonał wpłaty na rachunek Urzędu Skarbowego kwoty 15.000 złotych, która została zarachowana proporcjonalnie na poczet zaległości podatkowej oraz odsetek. Jednocześnie wniósł o umorzenie pozostałej części zaległości wraz z odsetkami. W uzasadnieniu wniosku podatnik podniósł, że nie jest w stanie spłacić zaległości podatkowych z uwagi na swoją złą sytuację zdrowotną i finansową. Podał, że jego emerytura wynosi 908 złotych, podczas, gdy niezbędne wydatki sumę tę przekraczają. W tej sytuacji nawet skromne wydatki nie mogą być pokryte z niskiej emerytury, a pieniędzy brakuje także na lekarstwa. Skarżący podkreślił także, że jest osobą 72-letnią, częściowo głuchą, chorą, często korzystającą z porad lekarskich. Dodatkowo podniósł, iż przyczyną powstania zaległości podatkowej jest niedoinformowanie go przez pracownika Urzędu Skarbowego, który przyjmował oświadczenie o przeznaczeniu dochodów ze zbycia nieruchomości. W toku postępowania organy podatkowe ustaliły, że podatnik osiąga dochody wyłącznie z tytułu emerytury w wysokości 908 złotych netto. W roku 2000 osiągnął łączny dochód w wysokości 11.218,54 złotych, natomiast w roku 2001 w kwocie 12.574,36 złotych. Strona posiada mieszkanie własnościowe o powierzchni 47 m2, a wydatki związane z jej utrzymaniem wynoszą ok. 535,90 złotych. Podatnik przeznacza również sumę około 200 złotych na pokrycie potrzeb 47-letniego upośledzonego syna, który przebywa w Domu Opieki Społecznej. Skarżący jest także właścicielem domu powierzchni 120 m2 znajdującego się na działce o powierzchni 700 m2 łącznej wartości 170.000 złotych oraz samochodu osobowego Daewoo Lanos (rok produkcji 2001). Odmawiając umorzenia zaległości podatkowej organy podatkowe przyjęły, że posiadane zasoby majątkowe oraz osiągane stałe dochody stanowią przesłankę do przyjęcia, że spłata pełnych zaległości leży w granicach możliwości zobowiązanego. Uznały przy tym, że w wyniku sprzedaży nieruchomości podatnik uzyskał dochód, którego wysokość dała podstawy do twierdzenia, iż uregulowanie należności nie stwarzałoby zagrożenia dla jego egzystencji. Oceniając sytuację materialną strony organy podatkowe stanęły na stanowisku, iż nie nosi ona znamion nadzwyczajności. Zaznaczono również, że zwłaszcza w regionie łódzkim wielu podatników znajduje się w trudniejszej sytuacji ekonomicznej. Ponadto oceniający uznali, że na stanowisko w zakresie przyznania ulgi podatkowej nie może mieć wpływu zarzut niepoinformowania podatnika przez pracownika Urzędu Skarbowego, gdyż przepisy regulujące przedmiotowe zagadnienie znajdowały się na druku oświadczenia złożonego w Urzędzie Skarbowym. W skardze na decyzję Izby Skarbowej w Ł. skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego podatnik nie zawarł żadnych zarzutów merytorycznych w zakresie naruszenia przepisów prawa. Podatnik ponownie przedstawił swoją sytuacją majątkową podnosząc dodatkowo, że z jego emerytury jest egzekwowana przez komornika kwota 275 złotych miesięcznie. Podatnik wystąpił o "nakazanie zwrotu potrącanych przez komornika" kwot. W piśmie uzupełniającym z dnia 12 stycznia 2004 roku strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zwrot zapłaconych 15.000 złotych. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w Ł. wniosła o jej oddalenie argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 67 § l ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. -Ordynacja podatkowa (Dz.U.Nr 137 póz. 926 z późn. zm.) w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym organ podatkowy, na wniosek podatnika, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe lub odsetki za zwłokę. Decyzja w przedmiocie umorzenia. zaległości podatkowej lub odsetek za zwłokę ma charakter uznaniowy, co oznacza, że organ podatkowy zobowiązany jest do zbadania, czy istnieją przesłanki, o których mowa w cytowanym przepisie, a dopiero w przypadku wystąpienia takich przesłanek, po rozważeniu zasadności przyznania ulgi, do organu należy wybór jednego z możliwych sposobów rozstrzygnięcia. Konsekwencją takiego charakteru decyzji w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych jest fakt, iż nawet, gdy w danej sprawie zachodzą przesłanki umorzenia organ podatkowy może odmówić umorzenia. Bierze on bowiem pod uwagę nie tylko sytuację zobowiązanego, ale także interes społeczny i zasadę równości wobec prawa. Zasada ta w prawie podatkowej oznacza między innymi powszechny obowiązek płacenia podatków jako daniny publicznej. Sprawą zasadniczą jest indywidualne zbadanie i wyjaśnienie sytuacji osoby ubiegającej się o udzielenie ulgi w spłacie podatku. Decyzja musi być jednak wydana w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy i jedynie ta okoliczność stanowi przedmiot sądowej kontroli legalności decyzji uznaniowych podejmowanych przez organy podatkowe. Kontrola sądowa sprowadza się zatem do oceny, czy w danej sprawie organy podatkowe nie naruszyły reguł postępowania określonych w ustawie Ordynacja podatkowa, które mogły mieć wpływ na rozstrzygnięcie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Warszawie z dnia 13 października 2000 r., sygn. akt 3416/99). W rozpatrywanej sprawie organy podatkowe zebrały w sposób wyczerpujący materiał dowodowy, zwłaszcza informacje o stanie majątkowym i osobistym strony, dający podstawę do wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej wraz z odsetkami. Nie dopatrzyły się przy tym istnienia ważnego interesu podatnika ani interesu publicznego uzasadniającego przyznanie wnioskowanej ulgi podatkowej. Odmowa udzielenia ulgi w postaci umorzenia zaległości podatkowej oraz odsetek za zwłokę nie stanowi naruszenia przepisu art. 67 § l ustawy Ordynacja podatkowa, gdyż w sprawie zebrano pełny materiał dowodowy, a dokonana ocena mieści się w granicach swobodnej oceny przyznanej organom podatkowym. W sprawie nie doszło zatem do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dodatkowo Sąd zauważa, iż należy mieć na względzie, że odmowa umorzenia zaległości podatkowych nie stwarza stanu res iudicata i na podstawie powoływanego przepisu w przypadku sytuacji osobistej bądź majątkowej można żądać umorzenia zaległości podatkowej tak długo, jak długo zaległość ta istnieje (por. wyrok NSA Ośrodek Zamiejscowy w Warszawie z dnia 18 lutego 2000 r. o sygn. akt III SA 398/99). Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153 poz. 1270) oddalił skargę.