I SA/Łd 2474/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA del. T. Porczyńska Sędziowie NSA del. B. Klimowicz A. Cudak (spr.) Protokolant A. Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lutego 2004 r. sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia jako bezprzedmiotowego postępowania w sprawie wydania samochodu osobowego oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., po rozpoznaniu zażalenia A spółka z o. o. w Ł., utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-Ś. z dnia [...] w przedmiocie umorzenia jako bezprzedmiotowego postępowania w sprawie wydania samochodu osobowego marki BMW. W uzasadnieniu wskazano, że przedmiotowe postępowanie zostało zainicjowane przez stronę złożeniem w dniu 29 kwietnia 2002 r. do organu egzekucyjnego wniosku dotyczącego wydania zabezpieczonego samochodu BMW 540 o nr rej.[...]. Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...] umorzył postępowanie w sprawie wskazując, iż sprawa została już rozstrzygnięta. Z materiału dowodowego bowiem wynika, że spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A wystąpiła w dniu 31 lipca 2000 r. do organu egzekucyjnego z żądaniem wyłączenia spod zajęcia egzekucyjnego przedmiotowej ruchomości. Wniosek ten został oddalony przez Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-Ś. postanowieniem z dnia [...], które zostało utrzymane w mocy przez Izbę Skarbową w Ł. rozstrzygnięciem z dnia [...]. Zatem organ pierwszej instancji zasadnie umorzył postępowanie w sprawie, ponieważ ponowne rozpatrzenie wniosku wniesionego przez spółkę skutkowałoby nieważnością postępowania (art. 156§1 pkt 3 k.p.a.). Powyższe postanowienie zaskarżyła skargą do Sądu A spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej oraz uchylenia postanowienia organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, że postanowienia te zostały wydane z naruszeniem przepisu art. 105 k.p.a., który stanowi, że właściwą formą rozstrzygnięcia o bezprzedmiotowości jest decyzja a nie postanowienie. W sprawie zaś organy wydały postanowienia o umorzeniu postępowania, co znacznie ograniczyło prawa strony do brania czynnego udziału w postępowaniu i co spowodowało wydanie nieprawidłowego rozstrzygnięcia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Podstawowy zarzut podnoszony w skardze sprowadza się do nieprawidłowej formy rozstrzygnięcia. Zdaniem skarżącego, organ egzekucyjny pierwszej i drugiej instancji powinien zamiast postanowienia wydać decyzje. Stanowisko to jest błędne. Zgodnie bowiem z art. 17 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j. z 2002 r., Dz. U. Nr 110, poz.968 z późn. zm.) rozstrzygnięcia i zajmowane przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następuje w formie postanowienia. Zatem zasadą w postępowaniu egzekucyjnym jest wydawanie rozstrzygnięć w postaci postanowień. Dotyczy to również sytuacji, gdy w toku postępowania egzekucyjnego organ podejmuje rozstrzygnięcie stosując, zgodnie z art. 18 powyższej ustawy, odpowiednio przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Zatem skoro organ egzekucyjny uznał za bezprzedmiotowe postępowanie wywołane powtórnym wnioskiem osoby trzeciej, a więc osoby nie zobowiązanej, o zwolnienie zajętego przedmiotu spod egzekucji, zasadnie umorzył postępowanie postanowieniem, a nie decyzją. Skarżący wskazał w skardze, że błędna postać rozstrzygnięcia spowodowała ograniczenie prawa strony do brania czynnego udziału. Autor skargi nie wskazuje konkretnie, na czym polegało to ograniczenie praw. Należy jednak podkreślić, że gdyby nawet organ egzekucyjny miał obowiązek wydania decyzji, to błędne rozstrzygnięcie w formie postanowienia było by naruszeniem przepisów postępowania nie mającym istotnego wpływu na wynik sprawy. Stronie bowiem doręczono rozstrzygnięcie organu. Ma również prawo zaskarżenia do organu drugiej instancji. Nie można, zatem dopatrzyć się ograniczenia prawa do brania czynnego udziału w postępowaniu. Trafnie również organy egzekucyjne umorzyły postępowanie jako bezprzedmiotowe, bez merytorycznego rozpoznawania wniosku. Z akt administracyjnych wynika, że w dniu [...] dokonano zajęcia przedmiotowego samochodu w trybie zabezpieczenia, realizując w ten sposób decyzję Urzędu Skarbowego Ł.-Ś. z dnia [...] dotyczącą zabezpieczenia przyszłych zobowiązań spółki cywilnej A. Następnie z dniem [...], zgodnie z dyspozycją przepisu art. 154§4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zajęcie zabezpieczające przekształciło się w zajęcie egzekucyjne. W dniu 31 lipca 2000 r. A spółka z o.o. w Ł. wystąpił o wydanie przedmiotu zajęcia egzekucyjnego w postaci samochodu osobowego BMW, będącego własnością spółki (k.87 akt administracyjnych). W dniu [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-Ś. odmówił wyłączenia spod egzekucji powyższego samochodu. Izba Skarbowa w Ł., po rozpoznaniu zażalenia spółki z ograniczoną odpowiedzialnością A, postanowieniem z dnia [...], utrzymała w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Spółka ponownie w dniu 29 kwietnia 2002 r. wystąpiła do organu egzekucyjnego o wydanie samochodu BMW. Organ egzekucyjny umorzył postępowanie w sprawie wydania samochodu jako bezprzedmiotowe, albowiem wniosek został wcześniej prawomocnie rozstrzygnięty. Pomimo nieco innego sformułowania żądania przez stronę w istocie był to tożsamy wniosek, jak ten złożony w dniu 31 lipca 2000 r. Jest to bowiem żądanie wyłączenia spod egzekucji przez osobę trzecią prawa do rzeczy. Zgodnie z art. 38 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, kto nie będąc zobowiązanym, rości sobie prawa do rzeczy lub prawa majątkowego, z którego prowadzi się egzekucję administracyjną, może wystąpić do organu egzekucyjnego - w terminie czternastu dni od dnia uzyskania wiadomości o czynności egzekucyjnej skierowanej do tej rzeczy lub tego prawa - z żądaniem ich wyłączenia spod egzekucji, przedstawiając lub powołując dowody na poparcie swego żądania. Ponieważ powyższe żądanie, które jest swoistym środkiem prawnym w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym, zostało prawomocnie rozstrzygnięty przez organ egzekucyjny, postępowanie wywołane ponownym żądaniem jest bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105§1 k.p.a. w związku z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W przeciwnym razie, rozpoznając merytorycznie wniosek strony, organ egzekucyjny doprowadziłby do nieważności postępowania, stosownie do treści art. 156§1 pkt 3 k.p.a. w związku z art. 18 powyższej ustawy. Jednocześnie trzeba zaznaczyć, że w dniu 18 grudnia 2002 r. spółka wystąpiła z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego ostatecznym postanowieniem w przedmiocie wniosku o wyłączenie spod zajęcia samochodu marki BMW. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. postanowieniem z dnia [...] odmówił wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...]. Jak wynika z wyjaśnień skarżącego, złożonych na rozprawie, organ drugiej instancji utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie. Spółka zaskarżyła do Sądu to postanowienie. Ponieważ organ egzekucyjny nie rozpoznawał merytorycznie żądania wyłączenia spod egzekucji, skarga na ostateczne postanowienie organu egzekucyjnego jest dopuszczalna. Zgodnie z art. 40§2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, na ostateczne postanowienie w sprawie odmowy wyłączenia rzeczy lub prawa majątkowego nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Osobie, której żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa nie zostało uwzględnione, przysługuje natomiast prawo żądania zwolnienia ich od zabezpieczenia lub egzekucji administracyjnej w trybie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego. Unormowanie powyższe dotyczy jednak wyłącznie sytuacji, gdy odmowa wyłączenia nastąpiła po merytorycznym rozpoznaniu wniosku osoby trzeciej. Z uwagi na powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę.